Jan Mager – gospodarz z Lasku

gazeta-lubon.pl 1 godzina temu

Lasek, niegdyś samodzielna wieś, dziś administracyjna część Lubonia, to miejsce o bogatej i niepowtarzalnej historii, którą najpełniej potrafią oddać ci, których rodziny są z nim związane od pokoleń.

Niedawno przybliżyliśmy Państwu sylwetkę autora niniejszego tekstu, pasjonata lokalnej historii, od lat dokumentującego dzieje Lasku i okolic. Do tego materiału mogą Państwo wrócić tutaj: https://www.gazeta-lubon.pl/2026/jan-mager-gospodarz-z-lasku/

Część druga

Jan Mager był Powstańcem Wielkopolskim, a jego gospodarstwo gromadziło i dostarczało żywność lokalnym oddziałom powstańczym ppor. Andrzeja Kopy. Wraz ze swoją wówczas 18-letnią córką Weroniką powozem konnym dowoził zaopatrzenie do Poznania. Weronika była jednym z 11 dzieci Państwa Magerów i urodziła się już w Lasku po sprowadzeniu się tu rodziny.

Jego małżonka Marianna była członkinią powstałego w 1894 r. w Poznaniu Towarzystwa Wzajemnego Pouczania się i Opieki nad Dziećmi „Warta” i czynnie broniła nauczania dzieci w języku polskim, zwłaszcza religii, biorąc udział w wielu wiecach, na których przemawiała (Warta, nazwa przewrotna, nie od rzeki, ale jako: stać na straży, na warcie polskich wartości i tradycji).

W 1936 roku w miejscu dawnego domu, córka Magerów, Weronika wraz z mężem Stanisławem Kaczmarkiem wybudowali nowy dom, w stropie którego przed wojną ukryto patriotyczną księgę o odzyskaniu przez nasz kraj niepodległości oraz dyplom Towarzystwa Przemysłowców dla Jana Magera. Znalezisko odkryte zostało dopiero przy rozbiórce domu w 1978 roku (Niemcy w czasie pobytu w ich gospodarstwie nie znaleźli księgi i dyplomu).

Rodzina Magerów podczas II wojny światowej została wysiedlona ze swojego domu przez okupanta niemieckiego i zesłana na wschód do Syczyna. Prawnuczka Jana Magera posiada skrupulatnie własnoręcznie spisaną tragiczną historię wygnania rodziny począwszy od 1940 roku, kiedy o 6 rano zostali wywiezieni ciężarówką w nieznane, aż do powrotu na własne gospodarstwo w kwietniu 1945 roku po dwóch tygodniach podróży wozem konnym, zastając tym razem w domu żołnierzy radzieckich, którzy na szczęście gwałtownie opuścili rozgrabione i zniszczone gospodarstwo.

Dzisiaj na dawnej ziemi państwa Magerów przez cały czas gospodaruje kolejne już pokolenie, pielęgnując bogate rodzinne tradycje rolnicze i katolickie. My mieszkańcy mamy też dzięki ich pracy możliwość spróbowania lokalnych płodów rolnych z ziemi laskowskiej, z tego historycznego i zasłużonego gospodarstwa, na którym przed 126 laty gospodarował bohater naszej publikacji.

Na koniec chciałbym bardzo podziękować za podzielenie się ciekawą historią rodziny prawnuczce państwa Magerów, Pani Danucie i jej mężowi Panu Sebastianowi. Niemały też wkład w zrozumieniu dziejów tamtego czasu miały poniższe książki, będące źródłem głębokiej wiedzy na temat historii naszej ziemi: 200 lat Oświaty w Luboniu – Stanisław Malepszak, Piotr Paweł Ruszkowski, Luboń i okolice, dzieje osadnictwa i dziewięciu parafii – Stanisław Malepszak, Dzieje Ziemi Lubońskiej, historia Lasku, Lubonia i Żabikowa – Izabella Szczepaniak.

Marcin Cieślewicz, Beata Spychała

Budynek dawnej szkoły z 1904 r. przy ul. Sobieskiego (zdjęcie wykonano w listopadzie 2025 r.) fot. Zb. Marcina Cieślewicza
Tabliczka Powstańcza zamontowana na grobie Jana, na cmentarzu w Wirach fot. Zb. Marcina Cieślewicza
Znaleziona w stropie patriotyczna księga fot. Zb. Marcina Cieślewicza
Widok na rodzinne pole w kierunku ul. Poznańskiej fot. Zb. Marcina Cieślewicza
Księga odkryta przy rozbiórce domu w 1978 roku fot. Zb. Marcina Cieślewicza
Kościół pw. św. Floriana w Wirach (zdjęcie wykonano w lipcu 2025 r.) fot. Zb. Marcina Cieślewicza
Idź do oryginalnego materiału