Z danych GUS wynika, iż w 2017 r. działało ok. 13 300 aptek ogólnodostępnych, a pod koniec 2025 roku już tylko ok. 11 tys. W ciągu 9 lat ubyło więc ok. 2,3 tys. placówek. Stałe dyżury nocne pełni zaledwie 253 aptek, a na jedną aptekę lub punkt apteczny przypada średnio 3049 mieszkańców. Na problem zwracają uwagę Stowarzyszenie MANKO – Głos Seniora oraz Koalicja na Pomoc Niesamodzielnym, zapowiadając akcję „STOP Zamykaniu Aptek”.
Jeszcze kilka lat temu pacjent, który potrzebował leku w nocy lub w święto, mógł liczyć na aptekę całodobową. w tej chwili częściej znalezienie czynnej placówki wymaga dojazdu, dodatkowego czasu i organizacji pomocy. Dla wielu osób zdrowych i mobilnych zamknięcie apteki oznacza jedynie niedogodność, a realny problem z kontynuowaniem leczenia.
– Dla osoby niesamodzielnej czy starszej apteka blisko domu jest elementem codziennego bezpieczeństwa. Nie można zakładać, iż każdy ma samochód, wsparcie rodziny albo możliwość pojechania kilkanaście kilometrów po lek – podkreślał Tomasz Michałek, dyrektor Biura Zarządu Koalicji na Pomoc Niesamodzielnym.
Alkohol dostępny 10 razy łatwiej niż leki!
Pod koniec 2023 r. na jeden punkt sprzedaży alkoholu przypadało średnio 303 mieszkańców, podczas gdy na jedną aptekę lub punkt apteczny – 2996 osób. Oznacza to, iż alkohol jest dostępny niemal 10 razy łatwiej niż miejsce, w którym można wykupić receptę, uzyskać poradę farmaceutyczną lub kupić lek potrzebny w nagłej sytuacji.
– Apteka to nie jest sklep z pietruszką, tylko punkt związany z systemem ochrony zdrowia – mówił podczas debaty „Apteka blisko pacjenta” Stanisław Maćkowiak, prezes Federacji Pacjentów Polskich.
Seniorzy najbardziej odczuwają brak aptek
Dla mobilnego mieszkańca dużego miasta zamknięcie apteki może oznaczać jedynie niedogodność. Natomiast dla seniora, osoby z niepełnosprawnością, pacjenta przewlekle chorego czy opiekuna osoby niesamodzielnej może oznaczać poważną barierę w leczeniu.
Zażywaj leki bezpiecznie
– Wyzwaniem pozostaje także bezpieczne stosowanie leków. Ponad 2 mln seniorów ich nadużywa. Konsekwencje niewłaściwego stosowania mogą być bardzo poważne: nadużywanie leków to zatrucia, groźne działania niepożądane, udary, zawały, złamania i upadki – mówi prof. Agnieszka Neumann–Podczaska, prezes Polskiego Towarzystwa Opieki Farmaceutycznej.
DlategoStowarzyszenie MANKO – Głos Seniora oraz Koalicja na Pomoc Niesamodzielnym prowadzą kampanię Zażywaj Leki Bezpiecznie. Zwracają uwagę, iż apteka powinna być czymś więcej niż miejscem realizacji recept. Placówki te mogą pełnić istotną rolę w profilaktyce, edukacji zdrowotnej oraz wsparciu w przeciwdziałaniu i nadużywania leków poprzez bezpłatne przeglądy lekowe i porady farmaceutyczne.
Wysokie ceny leków
– o ile mamy pięć aptek, a zostanie jedna, to jest oczywiste, iż konkurencja spada. A gdy konkurencja spada, pacjent musi zapłacić więcej – zwłaszcza za produkty, których ceny nie są regulowane – wskazywał Piotr Zadrożny, wiceprezes Zarządu Związku Pracodawców Farmacja.
Raport „Apteka dla pacjenta”, przygotowany na podstawie badania Koalicji „Na Pomoc Niesamodzielnym” oraz Instytutu Praw Pacjenta i Edukacji Zdrowotnej, pokazuje, iż przy wyborze apteki pacjenci najbardziej zwracają uwagę na dostępność leków (95%), cenę (92%) oraz bliskość placówki (80%). Z kolei 90% osób powyżej 56. roku życia uważa dostępność apteki dyżurującej w najbliższej okolicy za istotną.
„STOP Zamykaniu Aptek”
Na problem ograniczania dostępu do leków zwraca uwagę wspólna akcja „STOP Zamykaniu Aptek” prowadzona przez Stowarzyszenie MANKO – Głos Seniora oraz Koalicję na Pomoc Niesamodzielnym.
– Apteka to nie sklep z tabletkami. To miejsce profilaktyki, edukacji zdrowotnej i wsparcia pacjentów – mówił Łukasz Salwarowski, prezes Stowarzyszenia MANKO i redaktor naczelny Głosu Seniora.
Zwrócił również uwagę na potrzebę zmiany prawa farmaceutycznego. Pozwoli to na szersze informowanie seniorów o dostępnych usługach i programach wsparcia. Jednymi z nich są bezpłatne badania czy honorowanie Ogólnopolskiej Karty Seniora, która pozwala osobom starszym korzystać ze specjalnych zniżek i ofert przygotowanych przez partnerów programu, pomagając ograniczyć codzienne wydatki, także te związane ze zdrowiem i profilaktyką.
Organizatorzy podkreślają, iż farmaceuci mogliby odgrywać większą rolę w systemie ochrony zdrowia – m.in. poprzez prowadzenie przeglądów lekowych, pomoc pacjentom stosującym wiele preparatów oraz edukację zdrowotną.
– Apteka to potencjalne miejsce aktywizacji, profilaktyki i promocji zdrowia. To jest potencjalne centrum, które może odciążyć przeciążony system opieki zdrowotnej i długoterminowej – mówił Łukasz Salwarowski, prezes Stowarzyszenia MANKO i redaktor naczelny Głosu Seniora.
Likwidacja aptek to jest strzał w stopę dla państwa, bo ono samo siebie krzywdzi i pogarsza swoją sytuację.
Dla seniorów apteka blisko domu nie jest wyłącznie wygodą. To element bezpieczeństwa zdrowotnego, który w starzejącym się społeczeństwie nabiera coraz większego znaczenia.
Przeczytaj także: PAPIEROWA ULOTKA przez cały czas POTRZEBNA PACJENTOM
