„Z niego robisz życiowego nieudacznika, Maju!” – Po co zapisałaś go do szkoły muzycznej? Ludmiła Piotrowa przeszła obok synowej, zdejmując w biegu rękawiczki. – Dzień dobry, pani Ludmiło, proszę wejść. Ja też się bardzo cieszę. Sarkazm przeszedł bez echa. Teściowa rzuciła rękawiczki na szafkę i zwróciła się do Marii. – Kostek mi przez telefon powiedział. Cały promienia, mówi – będę grał na pianinie! O co tu chodzi? On ci, co, dziewczynka? Maria zamknęła drzwi wejściowe. Powoli. Ostrożnie. Byleby nie wybuchnąć i nie wrzasnąć na cały głos. – To znaczy, iż pana wnuk będzie się uczył muzyki. Bardzo to lubi. – Lubi! – Ludmiła Piotrowa prychnęła tak, jakby Maria powiedziała największą głupotę świata. – Ma sześć lat, sam nie wie, co lubi. Ty powinnaś go pokierować. Chłopak, dziedzic, mój wnuk – a Ty z niego kogo wychowujesz? Teściowa weszła do kuchni, jakby była u siebie, włączyła czajnik. Maria ruszyła za nią, zaciśnięte szczęki aż bolały z nerwów. – Wychowuję szczęśliwe dziecko. – Wychowujesz z niego ciamajdę i mięczaka! – Ludmiła Piotrowa odwróciła się, ręce na biodrach. – Trzeba było zapisać go na piłkę nożną! Albo na zapasy! Żeby wyrósł na prawdziwego faceta, a nie… pianistę jakiegoś! Maria oparła się o framugę drzwi. Policzyła do pięciu. Nie pomogło. – Kostek sam poprosił. Sam. Kocha muzykę. – Kocha ją! – machnęła ręką teściowa. – Sergiusz w jego wieku ganiał z chłopakami po podwórku, grał w hokeja! A Twój co? Będzie te swoje gamy ćwiczył? Wstyd! Coś w Marii pękło. Odepchnęła się od futryny i ruszyła do teściowej. – Już pani skończyła? – Jeszcze nie skończyłam! Już dawno miałam ci powiedzieć… – Ja od dawna chciałam pani powiedzieć – Maria obniżyła głos niemal do szeptu. – Kostek to mój syn. Mój. I ja zdecyduję, jak go wychowywać. Nie pozwolę, żeby pani się wtrącała. Ludmiła Piotrowa poczerwieniała. – Ty… jak ty się do mnie odzywasz?! – Proszę wyjść. – Słucham?! Maria przeszła obok teściowej do przedpokoju, zdjęła z wieszaka jej płaszcz i wcisnęła w ręce Ludmile Piotrowej. – Proszę WYJŚĆ z mojego domu. – Wyganiasz mnie?! Mnie?! Maria otworzyła drzwi wejściowe. Chwyciła teściową za łokieć i wyprowadziła z mieszkania. Ludmiła Piotrowa stawiała opór, próbowała wyrwać się, ale Maria była nieugięta. W końcu udało jej się wypchnąć teściową za próg. – Nie dam za wygraną! – Ludmiła Piotrowa odwróciła się na klatce schodowej, twarz wykrzywiona złością. – Słyszysz mnie?! Nie pozwolę ci zniszczyć mojego jedynego wnuka! – Do widzenia, pani Ludmiło. – Sergiusz wszystkiego się dowie! Wszystko mu powiem! Maria zatrzasnęła drzwi. Oparła się o nie i z ulgą wypuściła powietrze. Za drzwiami przez chwilę słychać było przytłumione wrzaski, potem kroki na schodach. Cisza nastała po dwóch minutach. Teściowa doprowadziła ją do szału. Ciągłe pretensje, rady, kazania – jak wychowywać, czym karmić, w co ubierać. Sergiusz nie widział problemu. „Mama chce dobrze”, „Ma doświadczenie”, „Posłuchaj chociaż”. Matkę uwielbiał. Jej słowo było święte. A Maria musiała znosić to wszystko. Dzień po dniu, każda wizyta była udręką. Ale nie dziś. Sergiusz wrócił z pracy przed dziewiątą. Maria usłyszała otwieranie zamka i wiedziała od razu – teściowa już do niego dzwoniła. Po tym, jak rzucił klucze na szafkę. Po tym, jak ciężko przeszedł do kuchni, choćby nie zaglądając do pokoju, gdzie Kostek oglądał bajki. – Kostek, słoneczko, posiedź tutaj – Maria przykucnęła przy synu, założyła mu słuchawki na uszy i włączyła ulubny serial o robotach na tablecie. – My z tatą musimy porozmawiać. Kostek kiwnął głową, wpatrzony w ekran. Maria przymknęła drzwi do jego pokoju i weszła do kuchni. Sergiusz stał przy oknie, skrzyżowane ręce. Nie odwrócił się, gdy Maria weszła. – Wyrzuciłaś moją matkę. Nie pytanie. Stwierdzenie faktu. – Poprosiłam, żeby wyszła. – Wypchnęłaś za drzwi! – Sergiusz obrócił się, mięśnie szczęki drgały. – Dwie godziny płakała mi w słuchawkę! Dwie godziny, Maja! Maria usiadła przy stole. Nogi pulsowały po całym dniu pracy, a teraz jeszcze to. – Nie przeszkadza ci, iż ona mnie zraniła? Sergiusz zamilkł na sekundę, potem machnął ręką. – Ona tylko troszczy się o wnuka. Co w tym złego? – Nazwała mojego syna ciamajdą i mięczakiem. Naszego syna, Sergiuszu. Sześciolatka. – No trochę przesadziła, zdarza się. Ale w czymś ma rację, Maja. Chłopak musi uprawiać sport. Drużynowo, zahartować się… Maria podniosła wzrok na męża. Patrzyła długo, aż odwrócił spojrzenie. – Mnie w dzieciństwie zmuszali do gimnastyki. Mama zdecydowała – będziesz gimnastyczką, koniec. Pięć lat, Sergiuszu. Pięć lat płakałam przed każdą treningiem. Rozciągałam się do bólu, chudłam od wysiłku, błagałam o rezygnację. Sergiusz milczał. – Do dziś nie mogę patrzeć na sale gimnastyczne. Do dziś. I mojemu dziecku nigdy tego nie zrobię. Zachce piłki – niech idzie. Ale tylko, jeżeli sam będzie chciał. Na siłę – nigdy. – Mama chce dobrze… – To niech sobie urodzi drugiego syna i wychowuje jak chce – Maria wstała od stołu. – A do wychowania Kostka już jej więcej nie dopuszczę. I tobie też, jeżeli będziesz po jej stronie. Sergiusz drgnął, jakby chciał coś powiedzieć, ale Maria już wyszła. Resztę wieczoru nie zamieniła z nim ani słowa. Przed snem przytuliła Kostka i długo siedziała w ciemnym dziecięcym pokoju, słuchając spokojnego oddechu syna. Kolejne dwa dni przeszły w pełnym napięcia milczeniu. Dopiero pod koniec tygodnia Sergiusz zażartował przy kolacji, Maria się uśmiechnęła – lody zaczęły topnieć. W piątek rozmawiali już normalnie, chociaż temat teściowej oboje omijali szerokim łukiem. W sobotę Maria obudziła się nagle. Leżała chwilę, mrużąc oczy na zegarek – ósma rano. Za wcześnie na weekend. Sergiusz spał obok, Kostek pewnie też. Co ją obudziło? Usłyszała – cichy, metaliczny dźwięk z przedpokoju. Przekręcenie zamka. Maria zerwała się, serce biło jej w gardle. Włamywacz? W biały dzień? Złapała komórkę i na palcach wyszła do korytarza. Drzwi wejściowe otworzyły się. Stała tam Ludmiła Piotrowa. W ręce – pęk kluczy. Na twarzy – triumfujący uśmiech. – Dzień dobry, synowo. Maria stała boso na zimnej podłodze, w rozciągniętej koszulce i spodniach od piżamy, a teściowa patrzyła na nią z góry, jakby miała pełne prawo włazić komuś do domu w sobotę o ósmej rano. – Skąd pani ma klucze? Ludmiła Piotrowa pomachała pękiem Marii przed twarzą. – Sergiusz mi dał. Przedwczoraj wpadł, przyniósł. Powiedział – mama, wybacz jej, nie chciała cię zranić. Tak cię przepraszał za jej wybryki. Maria zamrugała. Raz. Drugi. Próbując zrozumieć to, co właśnie usłyszała. – Co pani tu robi? O tej godzinie? – Po wnuka przyszłam – teściowa już zdejmowała płaszcz, wieszała go na wieszak. – Ubieraj się, Kostek! Babcia zapisała cię na piłkę, dziś pierwsze zajęcia! Wściekłość uderzyła w nią falą, gorącą, miażdżącą, aż do szału. Maria zawróciła i wpadła do sypialni. Sergiusz leżał odwrócony do ściany. Udawał, iż śpi – Maria widziała, jak zesztywniały mu ramiona pod kołdrą. – Wstawaj! – Maja, zostaw, później… Maria zerwała z niego kołdrę, złapała za rękę i zaciągnęła do salonu. Sergiusz potykał się, próbował się wyrwać, ale Maria nie puszczała. Ludmiła Piotrowa już siedziała wygodnie na kanapie, przewracała w dłoniach magazyn z stolika kawowego. – Dałeś jej klucze – Maria zatrzymała się na środku pokoju, dalej trzymając go za nadgarstek. – Do mojego mieszkania. Sergiusz milczał. Stał niezręczny, zmieniając nogi. – To moje mieszkanie, Sergiuszu. Moje. Kupiłam je przed ślubem. Za swoje pieniądze. Jak mogłeś dać swojej matce klucze do mojego domu? – Oj, ale jesteś małostkowa! – Ludmiła Piotrowa odrzuciła magazyn. – Moje, nie moje… Tylko o sobie myślisz! Sergiusz myśli o synu, dlatego dał klucze. Żebym mogła normalnie z wnukiem spędzać czas, skoro nie wpuszczasz mnie do siebie. – Zamknij się! Ludmiła Piotrowa zaniemówiła z oburzenia, ale Maria patrzyła wyłącznie na męża. – Kostek nie będzie chodził na żadną piłkę nożną. Chyba iż sam zechce. – To nie twoja decyzja! – teściowa podskoczyła z kanapy. – Kim ty jesteś?! Jesteś tylko przejściową osobą w życiu mojego syna! Myślisz, iż jesteś niezastąpiona? Sergiusz cię znosi tylko dla dziecka! Cisza. Maria powoli zwróciła się do męża. Stał, spuszczając wzrok. Milczał. – Sergiusz? Nic. Ani słowa obrony. Ani jednego. – Dobrze – Maria kiwnęła głową. Ogarnęło ją dziwne, jasne, chłodne opanowanie. – Przejściowa osoba. I właśnie kończy się jej rola. Weźcie sobie syna, Ludmiło Piotrowa. Sergiusz nie jest już moim mężem. – Nie odważysz się! – teściowa pobladła. – Nie masz prawa go zostawiać! – Sergiuszu – Maria spojrzała mu w oczy. – Masz pół godziny. Spakuj się i wyjdź. Albo wyrzucę cię w piżamie – jest mi wszystko jedno. – Maja, zaczekaj, porozmawiajmy… – Już porozmawialiśmy. Odwróciła się do teściowej i krzywo się uśmiechnęła. – Klucze możesz sobie zostawić. Dziś wymieniam zamki. …Rozwód trwał cztery miesiące. Sergiusz próbował wrócić, dzwonił, pisał, przyjeżdżał z kwiatami. Ludmiła Piotrowa groziła sądami, opieką, jakimiś koneksjami. Maria zatrudniła dobrego adwokata i przestała odbierać telefony. Dwa lata minęły w mgnieniu oka… …Sala koncertowa szkoły muzycznej tętniła od głosów. Maria siedziała w trzecim rzędzie, ściskając w dłoniach program. „Konstanty Woronow, 8 lat. Beethoven, Oda do Radości”. Kostek wyszedł na scenę – skupiony, poważny, w białej koszuli i czarnych spodniach. Usiadł przy fortepianie, położył dłonie na klawiszach. Pierwsze dźwięki wypełniły salę i Maria przestała oddychać. Jej chłopiec grał Beethovena. Jej ośmioletni syn, który sam poprosił o szkołę muzyczną, sam godzinami ćwiczył, sam wybrał utwór na koncert. Gdy wybrzmiał ostatni akord, sala wybuchła brawami. Kostek wstał, pokłonił się, odszukał wzrokiem mamę i uśmiechnął się szeroko, szczęśliwie. Maria klaskała razem ze wszystkimi, łzy płynęły jej po policzkach. Wszystko dobrze. Zrobiła wszystko, jak trzeba. Postawiła syna ponad wszystko – ponad cudzą opinię, ponad małżeństwo, ponad strach przed samotnością. Na tym właśnie polega bycie matką…