Michał, musimy porozmawiać.
Aldona z nerwowością wygładzała obrus na stole, przesuwając palcami po niewidocznych fałdach. Jej dłonie drżały, zdradzając napięcie, które kryła pod spokojnym głosem. Michał siedział naprzeciwko, zapatrzony w telefon. Jego palce z premedytacją przesuwały się po ekranie, jakby chciał udowodnić, iż żadna rozmowa go nie ruszy.
Synku Chciałabym ci wyjaśnić coś ważnego.
Cisza. Tylko rytmiczne stukanie w ekran.
Aldona wzięła głęboki oddech, zbierając w sobie odwagę do słów, które odkładała od wielu dni.
Kiedy rozwiodłam się z tatą Minęło pół roku, zanim poznałeś Marka. Nie chciałam się spieszyć, rozumiesz? Musiałam być pewna, iż to coś poważnego.
Palce Michała zatrzymały się w powietrzu. Chłopak uniósł głowę, a w jego oczach zapłonął gniew tak silny, iż Aldona odruchowo odsunęła się o krok.
Poważnie? warknął. Z tym obcym typem? Nic z tego choćby nie dorasta tacie do pięt! Tata jest i tak najlepszy!
Wspomnienie tej pierwszej wizyty wróciło do Michała z bolesną ostrością: wysoki nieznajomy w progu ich mieszkania, nerwowy uśmiech mamy, obcy zapach w przedpokoju. Intruz, który zajął miejsce ojca bez pytania.
To nie obcy łagodnie odpowiedziała Aldona. To mój mąż.
Twój! Michał cisnął telefon na stół. Dla mnie jest nikim! Mój ojciec to tata. A Marek
Nie musiał kończyć pogarda w jego głosie mówiła sama za siebie.
Marek się starał. O Boże, jak się starał. Wieczorami znikał w garażu, naprawiając pogięty rower Michała. Dłonie w smarze, spocone czoło, a na ustach zacięty uśmiech kogoś, kto się nie poddaje.
Spójrz, naprawiłem ramę mówił, ocierając ręce o szmatę. Jutro możesz pojeździć.
Odpowiedzią było milczenie. Przenikliwe, gorzkie milczenie.
Wieczorami Marek siadał obok Michała przy biurku, tłumacząc zadania z matematyki prostymi słowami.
Zobacz, jeżeli przeniesiesz x tu
Wiem ucinał Michał, choć wcale nie rozumiał. Byle tylko mieć spokój.
Każdego ranka kuchnię wypełniał zapach świeżych naleśników z miodem ulubiony przysmak chłopca. Marek układał je w piramidę na talerzu i podsuwał pasierbowi.
Tata robił cieńsze rzucał Michał, ledwo dotykając jedzenia. I miał inny miód, prawdziwy, a nie taki jak ten. Ten choćby nie smakuje.
Każdy przejaw troski rozbijał się o mur obojętności. Michał kolekcjonował powody do przytyków, wyławiając każdą drobnostkę, by porównać ją z ojcem.
Tata nigdy nie podnosił głosu.
Tata zawsze wiedział, co lubię.
Tata wszystko robił lepiej.
Ślub Aldony i Marka był jak wybuch granatu w kruchym rozejmie. Michał odebrał pieczątkę w urzędzie jako zdradę nieodwracalną. Dom zamienił się w pole minowe. Poranki zaczynały się sztywną ciszą, wieczory kończyły trzaskaniem drzwi.
Nawet nie zauważył, jak zmienił się w szpiega. Notował każdą pomyłkę Marka z precyzją śledczego. Ostre słowo na obiad zanotowane. Wzdychnięcie zniecierpliwienia zapamiętane. Nie teraz po pracy zapisane w skarbonce żalów.
Tata, on znowu się na mnie wydarł szeptał Michał w telefon, zamknięty w swoim pokoju.
Tak? Andrzej na drugim końcu linii cmokał z udawanym współczuciem. Mój biedny chłopiec. Pamiętasz, jak chodziliśmy do parku? Każdą niedzielę, co?
Pamiętam
Wtedy mieliśmy prawdziwą rodzinę, nie to, co teraz.
Andrzej z wprawą dorabiał dramatyzmu do codziennych sprzeczek, zamieniając drobne konflikty w tragiczne opowieści o krzywdzie. Malował wyidealizowany obraz przeszłości, gdzie wszystko było lepsze, a tata nie miał wad.
Marek czuł się jak nieproszony gość we własnym domu. Każde spojrzenie Michała mówiło: jesteś zbędny. Zajmujesz cudze miejsce. Nigdy nie będziesz częścią rodziny.
Zmęczenie narastało, kładło się ciężarem na barkach. A wszystko rozpadło się podczas zwykłej kolacji.
Nie masz prawa mnie wychowywać! krzyknął Michał, gdy Marek poprosił, by odłożył telefon. Jesteś nikim! Słyszysz? Nikim!
Aldona zastygła z widelcem w dłoni. Coś w niej pękło. Syn patrzył na Marka z taką wrogością, iż powietrze zgęstniało.
Mój tata jest lepszy od ciebie pod każdym względem. Tata mówi, iż wszystko psujesz! Z nim byłoby mi lepiej!
Dosyć powiedziała cicho Aldona. Wystarczy.
Następnego ranka wybrała numer byłego męża. Dłonie jej drżały, ale determinacja nie puszczała.
Andrzej zaczęła spokojnie jeżeli naprawdę uważasz się za najlepszego ojca, weź Michała na stałe. Nie mam nic przeciwko, choćby alimenty będę płacić.
W telefonie zapanowała cisza, która trwała wieczność.
Wiesz teraz takie czasy zaczął Andrzej. Praca, delegacje Najchętniej bym wziął, ale
Niepewnie szurał papierami, chrząkał.
Widzisz, Aldonka Mam tylko kawalerkę, robię remont. A z pracą sama wiesz, nieregularne godziny
Aldona pozwoliła mu zaplątać się w wymówki.
I jeszcze Magdalena moja partnerka dodał cicho. Nie jest gotowa na dziecko w domu. Dopiero się wprowadziliśmy, dopiero się przyzwyczajamy
Żałosny bełkot mężczyzny, który nastawiał syna przeciwko jej nowej rodzinie. Który wieczorami szeptał mu jady do słuchawki, rozniecał każdą iskrę niezadowolenia w pożar. A teraz kawalerka, remont, Magdalena niegotowa.
Rozumiem, Andrzej powiedziała cicho Aldona. Dzięki za szczerość.
Rozłączyła się, nie czekając na odpowiedź.
Wieczorem zaprosiła Michała do salonu. Usiadł w fotelu z wyzywającą miną, ale coś w spojrzeniu matki sprawiło, iż skapitulował.
Rozmawiałam dziś z twoim ojcem.
Chłopak wyraźnie się napiął.
I co powiedział?
Aldona usiadła naprzeciwko.
Nie zamierza cię zabrać. Ani teraz, ani w przyszłości. Ma nową kobietę, nowe życie, i nie ma tam dla ciebie miejsca.
Kłamiesz! Wszystko kłamiesz! podniósł się Michał. Tata mnie kocha! Sam powiedział
Mówić łatwo. Aldona była poważna. Ale gdy mu zaproponowałam, przypomniał sobie o remoncie i kawalerce.
Michał otworzył usta, ale nie zdołał zaprzeczyć.
Teraz posłuchaj mnie uważnie wyprostowała się Aldona. Koniec z porównaniami. Koniec szpiegowania i donosów do taty, koniec robienia Markowi na złość. Albo jesteśmy rodziną we troje. Albo idziesz do ojca, który cię nie chce. choćby jeżeli będę musiała go zmusić, zobaczysz, jaki naprawdę jest twój tata.
Syn siedział nieruchomo, tylko szeroko otwarte oczy zdradzały, iż przyswoił każde słowo.
Mamo
Nie żartuję. Aldona patrzyła mu prosto w oczy. Kocham cię ponad wszystko. Ale nie pozwolę ci zniszczyć mojego małżeństwa. Zachowujesz się okropnie. Długo znosiłam. Dość. Teraz wybieraj.
Michał zamarł. Świat wydawał się prosty dobry tata przeciwko złemu Markowi ale nagle rozpadł się w pył. Ojciec nie chce go zabrać. Ojciec wybrał Magdalenę i remont. Może po prostu wykorzystał syna, by dokuczyć matce?
Boląca prawda powoli docierała. Wszystkie wieczorne rozmowy, współczujące westchnienia, pytania a co jeszcze on zrobił? bez troski. Broń. Andrzej budował swoją małą zemstę na byłej żonie, a Michał tylko mu w tym pomagał.
Chłopak przełknął ślinę.
A Marek? Ten Marek, którego przez miesiące traktował z pogardą? Który cierpliwie prostował ramę roweru, gdy Michał go ignorował. Który codziennie wcześnie wstawał, żeby zrobić naleśniki. Który nigdy się nie poddał, choć wszyscy byli przeciw niemu
Zmiany były trudne. Przez pierwsze tygodnie Michał zamykał się w swoim pokoju, nie patrząc Markowi w oczy. Było mu za wstyd, iż zachowywał się jak dziecko. Za każdym razem, gdy widział ojczyma, przypominał sobie własne słowa: jesteś nikim i chciał zapaść się pod ziemię.
Wszyscy chodzili na palcach. Rozmawiali cicho, uważnie dobierając słowa. Dom przypominał oddział intensywnej terapii balans pomiędzy życiem a rozpadem.
Pierwszym krokiem stała się praca z fizyki. Michał siedział nad nią dwie godziny, gryząc ołówek, aż w końcu się poddał.
Marek wypowiedzenie imienia kosztowało go wiele. Mógłbyś mi pomóc? Nie ogarniam tych wektorów.
Ojczym spojrzał znad laptopa. W jego oczach nie było triumfu, tylko spokój.
Jasne, pokaż mi.
Miesiąc później poszli razem na ryby. Siedzieli na brzegu, patrząc na spławiki, Michał nagle zaczął opowiadać o szkole, kolegach, o Ewie z równoległej klasy, która mu się podoba. Bez żalu, bez porównań. Po prostu rozmowa.
Marek słuchał cierpliwie, czasem coś dodawał. I wtedy Michał zrozumiał: o to chodzi w prawdziwej rodzinie. Nie w górnolotnych słowach czy idealizacji przeszłości. W ciszy poranków, w cierpliwości, w gotowości do trwania, gdy nikt cię nie chce.
Chłopiec dokonał wyboru. Słusznego.
