Jesień w ogrodzie pod znakiem dyni? Uprawa Hokkaido

Dynie to nie tylko dekoracje domu i ogrodu, bądź główne rekwizyty w Halloween, ale przede wszystkim smaczne, pożywne warzywa. Służą m.in. do przyrządzenia zupy-kremu, ciasta bądź sosu warzywno-mięsnego. W tym ostatnim aspekcie w szczególności sprawdza się dynia hokkaido wykorzystywana w całości. Jest łatwo dostępna w sklepach, ale można ją pozyskiwać z własnego ogrodu. Sprawdź, jak uprawiać dynie hokkaido.

Co to dynia Hokkaido?

Hokkaido to odmiana dyni olbrzymiej pochodząca z Japonii. W odróżnieniu od typowego gatunku ma znacznie mniejsze rozmiary. Waży średnio 1-2 kg. Z kształtu przypomina...cebulę, rzadziej jest beczułkowata. Dynia Hokkaido jest ceniona na całym świecie ze względu na słodki smak. Można wykorzystywać ją w całości. Jej skórka po obróbce termiczne jest miękka i smaczna. Miąższ jest zwarty, ciemnożółty do jasnopomarańczowego.

Gdzie uprawiać dynię Hokkaido?

Dynia Hokkaido to warzywo ciepłolubne, lubiące słoneczne warunki. Uprawia się ją na stanowisku silnie nasłonecznionym (optymalna jest wystawa południowa) w taki sposób, aby jak najwięcej światła docierało do liści i owoców. Dlatego popularność zdobywa uprawa pionowa – na podporach. Optymalna temperatura wzrostu wynosi ok. 25°C, minimalna aż 8°C. Sprawdzone sposoby na uprawę dyni:

• Uprawa dyni Hokkaido na grządkach podwyższonych – w takim wypadku nie tylko łatwiej jest utrzymać porządek, ale poprawia się roślinom warunki. Grządki podwyższone (i inspekty) szybciej nagrzewają się (przyspieszenie rozwoju), jednocześnie charakteryzują się wysoką jakością podłoża (zazwyczaj używa się ziemi kupionej w sklepie). Warzywa są mniej narażone na zastoiny wody, co zmniejsza ryzyko wystąpienia chorób odglebowych.

• Uprawa dyni Hokkaido w tunelu foliowym – jest to rzadziej praktykowane, gdyż warzywo na ogół zajmuje dużo miejsca, które wolimy przeznaczyć m.in. na pomidory bądź paprykę. Jednakże taka uprawa ma swoje zalety – można zwiększyć plon, a zbiory przyśpieszyć o 2-3 tygodnie. Dynie są mniej narażone na niekorzystne czynniki zewnętrzne, od chłodnych wiatrów po nadmiernie intensywne opady i grad. Do uprawy warto wybierać wysokie tunele foliowe.

• Uprawa dyni na kratownicach i pergolach – to mało znany sposób, ale...czemu nie spróbować? To praktyczna metoda uprawy zwłaszcza, gdy takie konstrukcje znajdują się w pobliżu warzywniaka bądź bezpośrednio w warzywniaku. Dynia przy okazji pełni wtedy funkcję dekoracyjną. najważniejsze jest podwiązywanie pędów.

Kiedyś siać dynię Hokkaido? A przygotować rozsadę?

Nasiona dyni jadalnej Hokkaido wysiewa się najczęściej wprost do gruntu w drugiej połowie maja, gdy minie ryzyko przymrozków. Na okres chłodniejszych nocy miejsce wysiewu zaleca się przykryć białą agrowłókniną zimową. W tunelu foliowym nasiona można wysiać o tydzień wcześniej. Dynię Hokkaido da się rozmnażać z rozsady: nasiona sieje się od drugiej połowy kwietnia do początku maja w domu bądź w widnym i ciepłym pomieszczeniu. Dynie należy siać do oddzielnych pojemników. Można siać po dwa nasiona, a słabsze siewki usunąć. Dynia ma bardzo delikatny system korzeniowy i pędy podatne na uszkodzenia, dlatego produkcja z rozsady jest rzadziej praktykowana. Można łatwo ją uszkodzić podczas przesadzania. Optymalną metodą jest siew do donic biodegradowalnych, które umieszcza się w ziemi wraz z rośliną. Stopniowo rozkładają się uwalniając składniki pokarmowe. Eliminują problem przypadkowego uszkodzenia sadzonek dyni bądź długiej aklimatyzacji. Rozsada jest gotowa po ok. 3-4 tygodniach od siewu.

Techniczne aspekty siewu:

• Optymalna głębokość siewu wynosi 2-3 cm (głębiej w gruncie, płycej w ciepłym domu).

• Rozstawa między sadzonkami dyni: co 130-150 cm w rzędach oddalonych co 100 cm bądź co 60-70x60x70 cm przy prowadzeniu dyni Hokkaido na podporach.

• Wymaga żyznego, próchnicznego podłoża. Ziemię dla warzyw można zmieszać z kompostem ogrodniczym. Optymalny odczyn wynosi 6,0-7,5.

• Kiełkowanie trwa średnio do 7-8 dni.

Przedplony, towarzystwo dla Hokkaido i kilka słow o zmianowaniu

Najważniejsza zasada uprawy dyni, w tym hokkaido: nie uprawiać po innych warzywach z rodziny dyniowatych, tj. po cukinii, patisonie, ogórku, kiwano, arbuzie i melonie. Najlepiej zachować przynajmniej 2-3 przerwę w uprawie na danym miejscu. To ograniczy ryzyko występowania chorób i szkodników typowych dla tej rodziny. W grządkach podwyższonych opcjonalnie można wymienić podłoże.

Dyni nie uprawia się przy ziemniakach, pomidorach i innych warzywach dyniowatych. Dobrymi sąsiadami są natomiast warzywa cebulowe, nasturcja i rumianek (mają działanie ochronne). Nie można zapomnieć o genezie uprawy dyni, współrzędnej uprawie „Trzech sióstr”, którą praktykowali Indianie. O co chodzi?

„Trzy siostry” – to trzeba znać! W grządce podwyższonej (lub w warzywniaku) warto posiać razem trzy gatunki warzyw, które wzajemnie wspierają się. Najpierw sieje się kukurydzę w przynajmniej 2-3 rzędach. Gdy osiągnie 15-20 cm wysokości obok niej sieje się fasolę tyczną, a dynię po kolejnych 1-2 tygodniach. Kukurydza służy jako podpora dla fasoli, która z kolei dzięki współpracy z bakteriami brodawkowymi dostarcza azotu swoim sąsiadom. Dynie rozprzestrzeniają się po ziemi rosnąc obok powyższych warzyw. Tworzą dywan, który ogranicza wzrost chwastów i wyparowywanie wody z gleby. Mankament rozwiązania – pojedyncze uprawy wymagają dużo miejsca, a dynię Hokkaido uprawia się wtedy wolnorosnącą (a nie na podporach).

Jak uprawiać Hokkaido? Najważniejsze aspekty uprawy i zabiegi pielęgnacyjne

• Podlewanie dyni Hokkaido – należy wykonywać je regularnie, latem choćby codziennie (zwłaszcza w tunelu foliowym). Dynia nie lubi suszy, co gwałtownie objawia się więdnięciem i schnięciem liści, zrzucaniem kwiatów i zawiązków owoców. Ważne – dynie powinno się podlewać odstaną, letnią wodą. Nie lubi bardzo zimnej wody, np. prostu ze studni. Może reagować podobnie jak ogórki – dochodzi do żółknięcia liści i opadania zawiązków owoców.

• Nawożenie dyni – zaleca się zastosować przynajmniej dwie dawki nawozu wieloskładnikowego w sezonie, np. kilka tygodni po posadzeniu i pod koniec lipca/na początku sierpnia. Stosuje się m.in. obornik granulowany. Polecane są także nawozy o zbliżonym składzie NPK, z mikroelementami.

• Prowadzenie i cięcie – gdy pędy wypuszczą „wąsy” warto je delikatnie przeplatać na podporach i kratownicach. Dla lepszej stabilizacji pędy, np. co 20-30 cm można podwiązywać do podpór (z zachowaniem luzu). Dobrze sprawdzają się gumki do mocowania roślin. Dynię najczęściej prowadzi się na 1-2 pędy, a pędy boczne można usuwać, aby nie doprowadzić od nadmiernego zagęszczenia i „parasolu” z liści. W połowie sierpnia warto przyciąć pędy nad 2-3 liściem nad ostatnim owocem. To zatrzyma wzrost – tym samym więcej „zasobów” trafi do dojrzewających owoców hokkaido.

• Zabezpieczanie owoców Hokkaido - na jednej roślinie warto pozostawić nie więcej niż 3-4 owoce, aby osiągnęły odpowiednią wielkość i były smaczne. W uprawie wolnorosnącej w gruncie pod owoce wystarczy podłożyć jakiś materiał, który ochroni je przed bezpośrednim kontaktem z gruntem (mniejsze ryzyko gnicia i występowania chorób). W uprawie pionowej owoce podwiązuje się do podpór, aby nie spowodowały łamania pędów bądź po prostu nie opadały na ziemię. Dobrze do tego celu nadają się „siateczki” po zakupionych warzywach, np. ziemniakach bądź cebuli.

• Ochrona przed chorobami i szkodnikami – z chorób największym zagrożeniem jest mączniak prawdziwy. W razie wystąpienia infekcji porażone liście usuwa się, a warzywa pryska fungicydem. Dynie są przysmakiem mszyc i ślimaków. W razie potrzeby owady zwalcza się chemicznie lub ekologicznie. Przeciw ślimakom tworzy się bariery, np. pasy z mączki bazaltowej (10-20 cm) lub przytwierdzając taśmy miedziane na ścianki grządek podwyższonych. Dynia Hokkaido uprawiana pod osłonami jest mniej narażona na szkodniki.

• Dodatkowe zabiegi pielęgnacyjne – warto ściółkować glebę, aby ograniczyć zachwaszczenie i wyparowywanie wody.

Zbiory wykonuje się najczęściej od września do pierwszej połowy października.

Tabela – najczęstsze błędy popełniane podczas uprawy dyniowatych

FAQ – najważniejsze zapytania o hokkaido

Co zrobić po zbiorach, aby dynia Hokkaido była smaczniejsza i dłużej się przechowywała?

Kluczem do sukcesu jest proces tzw. leżakowania lub dosuszania na słońcu. Po ścięciu owoców (zostawia się 3–5 cm ogonka) połóż je na 7-10 dni w słonecznym, przewiewnym i ciepłym miejscu (chronionym przed opadami). Słońce utwardza skórkę, co zabezpiecza dynię przed gniciem.

Jak długo i w jakich warunkach można przechowywać dynię Hokkaido?

Prawidłowo zebrana i dosuszona na słońcu dynia Hokkaido może być przechowywana od 3 do choćby 6 miesięcy. Najlepiej czuje się w suchym, chłodnym (ok. 10–15°C) i przewiewnym pomieszczeniu.

Czy dynia Hokkaido wymaga obierania ze skórki przed gotowaniem lub pieczeniem?

Nie, i to jest jedna z jej największych zalet! Skórka dyni Hokkaido jest cienka i pod wpływem obróbki termicznej (pieczenie, gotowanie, duszenie) staje się zupełnie miękka oraz delikatna.

fot. pixabay.org

#landing-content-2#