Daniel od czternastu miesięcy nie wstaje z wózka. Wjechał w niego pijany kierowca — trzy przecznice od naszego bloku na Grochowie. Daniel wysłał mi wiadomość, iż kupił pierogi i wraca. Minutę później sąsiadka waliła w drzwi, a pod oknem wyły syreny. Lekarz na SOR-ze przy Szaserów powiedział wprost: „Kręgosłup w odcinku piersiowym. Może nigdy nie chodzić”.
Ale jest operacja. Eksperymentalna, w Hanowerze. Koszt — trzysta sześćdziesiąt tysięcy złotych. Całe nasze oszczędności, pożyczki od znajomych, zbiórka internetowa — uzbieraliśmy sto dwanaście. Reszta to przepaść.
Jego matka ma te pieniądze. Patrycja Kamińska, właścicielka trzech aptek na Saskiej Kępie. Od pierwszego dnia naszej znajomości dawała mi do zrozumienia, iż jestem pomyłką. Za głośno się śmieję, za zwyczajnie wyglądam, nie z „dobrego domu”. Przełknęłam to dawno temu — dla Daniela.
Do zeszłej niedzieli.
Przyszła bez zapowiedzi. Kurtka z kaszmiru, perfumy Chanel, torebka pod pachą jak teczka prokuratora. Usiadła przy naszym kuchennym stole, jakby to ona wybierała te krzesła. choćby na mnie nie zerknęła.
— Trzysta sześćdziesiąt — powiedziała i położyła przed Danielem białą kopertę. — Jutro rano zlecam przelew.
Serce mi stanęło. Daniel nie dotknął koperty.
— Jaki jest warunek? — zapytał cicho.
Patrycja uśmiechnęła się pierwszy raz tego dnia.
— Rozwodzisz się z nią. Czysto, bez awantur. Potem zaczynasz od nowa. Z kimś, kto do ciebie pasuje.
Stałam w przedpokoju ze stertą ręczników i czekałam, aż powie, żeby wyszła. Zamiast tego usłyszałam jego głos. Spokojny. Twardy.
— Dobrze, mamo. Zrobię to.
Ręczniki posypały się po podłodze. Jeden, jasnoniebieski, został mi w dłoni — ściskałam go tak, iż zbielały mi kłykcie.
Tej nocy nie spałam. Daniel też nie. Leżał na wznak i wpatrywał się w sufit, a ja udawałam, iż równo oddycham. O trzeciej nad ranem usłyszałam, jak wózek przesuwa się po panelach. Pojechał do kuchni, nalał wody, długo czegoś szukał w szufladzie. Nie zniosłam tego — wstałam.
Siedział przy stole z naszymi dokumentami i długopisem w ręku.
— Ufasz mi? — zapytał, nie podnosząc głowy.
— Po tym, co powiedziałeś przy matce?
Wtedy spojrzał na mnie i zobaczyłam coś, czego nie widziałam od dnia wypadku — iskrę.
— Przyjedzie jutro, żeby to dopełnić — powiedział. — A ja chcę, żeby była przy tym obecna. Od początku do końca.
Patrycja przyjechała punktualnie. Wniosła do naszego mieszkania zapach deszczu i triumfu. W kuchni postawiła na blacie ciasto z kremem — jej popisowe, to samo, którego nigdy nie chciałam przepisu.
— Wszystko gotowe? — zapytała, poprawiając idealnie ułożone włosy.
— Prawie — odpowiedział Daniel. — Jedziemy do sądu. Chcę, żebyś z nami była.
Zaśmiała się krótko.
— Oczywiście, skarbie. Przecież tego chciałam.
W samochodzie prowadziłam ja. Patrycja z tyłu, Daniel obok mnie, z torbą na kolanach. Mówiła o tym, jak urządzi mu nowe mieszkanie na Powiślu, jak wróci do pracy w firmie, jak pozna „kogoś z towarzystwa”. Zacisnęłam dłonie na kierownicy. Nie odezwałam się ani słowem.
W sądzie przy Czerniakowskiej było tłoczno. Ludzie z teczkami, ponure twarze, zapach mokrych kurtek. Patrycja szła pierwsza, jakby to ona wyznaczała trasę. W sali rozpraw zajęła miejsce w pierwszym rzędzie, tuż za Danielem. Skrzyżowała nogi, rozprostowała płaszcz, posłała mi spojrzenie, które mówiło: „pakuj walizki”.
Sędzia — siwiejąca kobieta w okularach na łańcuszku — otworzyła posiedzenie. Spojrzała na Daniela, potem na mnie.
— Strony są obecne? — zapytała.
— Zanim zaczniemy — powiedział Daniel.
Patrycja przechyliła głowę, jakby nie dosłyszała.
— Zanim cokolwiek państwo podpiszą — Daniel wyciągnął z torby płaski segregator — chcę, żeby moja matka coś zobaczyła.
Sala ucichła. Nie było słychać choćby szumu klimatyzacji.
Daniel otworzył segregator i odwrócił się do Patrycji. Jego ręka ani drgnęła, kiedy podawał jej pierwszą kartkę.
To był wypis z konta. Nie naszego — jej.
— Numer rachunku w banku w Zurychu — powiedział do sędzi, ale patrzył na matkę. — Konto otwarte trzy lata temu. Wpłaty co miesiąc, po dwadzieścia tysięcy złotych. W sumie siedemset dwadzieścia tysięcy.
Patrycja zbladła tak, iż jej szminka wyglądała jak namalowana na papierze.
— Skąd ty to masz? — wyszeptała.
— Z twojego laptopa — odpowiedział Daniel. — Zostawiłaś go u nas w maju, po obiedzie. Nie zablokowałaś ekranu. Nie musiałem choćby szukać.
Sędzia uniosła brew.
— Czy to ma związek ze sprawą?
— Tak — powiedział Daniel. — Moja matka twierdzi, iż nie ma pieniędzy na operację. Ale ma konto w Szwajcarii, którego nie zgłosiła w żadnym zeznaniu majątkowym. Nie zgłosiła też dochodów z aptek przez ostatnie cztery lata. Kopia wszystkich wyciągów jest w tym segregatorze. Razem z korespondencją z banku i historią przelewów.
— To fałszerstwo! — krzyknęła Patrycja.
— Możesz sprawdzić — Daniel podsunął segregator sędzi. — Numery kont, daty, godziny. Wszystko się zgadza.
Sędzia przejrzała dokumenty. Zapadła długa cisza. Patrycja siedziała jak posąg — wyprostowana, z rękoma splecionymi na torebce. W tej jednej chwili zrozumiałam, iż przegrała. I chyba ona też to zrozumiała.
— To może być przedmiotem osobnego postępowania — powiedziała sędzia, odkładając segregator. — Proszę mi powiedzieć, czego państwo oczekują w tej sprawie.
Daniel wyprostował się na wózku.
— Ja nie chcę rozwodu. Chcę powiedzieć matce, iż widziałem te dokumenty od tygodnia. I iż jej warunek — żebym się rozwiódł — jest nie do przyjęcia. Ja się z żoną nie rozwodzę.
Patrycja wstała tak gwałtownie, iż torebka spadła jej z kolan. Drobne potoczyły się po posadzce, brzęcząc w ciszy jak przekleństwa.
— Ty… — zaczęła, ale głos jej się załamał.
— Wysoka Izbo — Daniel zwrócił się do sędzi — składam wniosek o oddalenie sprawy. I proszę, żeby ten segregator został dołączony do protokołu.
— Nie! — krzyknęła Patrycja. — Nie zgadzam się!
Sędzia wzięła segregator i schowała go do teczki. Spojrzała na Patrycję znad okularów.
— Ma pani prawo złożyć skargę. Ale obawiam się, iż będzie pani wyjaśniać dużo więcej niż tylko tę rozprawę.
Wychodziliśmy na korytarz w milczeniu. Patrycja szła za nami, obcasy stukały o marmur, jakby chciała dogonić własną porażkę. Przed samym wyjściem złapała za oparcie wózka Daniela.
— Oddaj mi to — syknęła. — To moje.
— Co dokładnie? — zapytał, nie odwracając się. — Pieniądze z Zurychu czy warunek, żebym zostawił żonę?
Nie odpowiedziała. Stała na schodach i odprowadzała nas wzrokiem, kiedy wsiadaliśmy do samochodu. Nie odpaliłam silnika od razu. Zapaliłam światła, wycieraczki przesunęły się po szybie. Było szaro, mokro i zimno.
Dwa dni później Patrycja przelała pieniądze. Trzysta sześćdziesiąt tysięcy, bez jednego słowa wyjaśnienia. Zadzwoniła tylko raz — do Daniela.
— Nie rób z siebie bohatera — powiedziała. — Wiesz, iż to tylko po to, żebyś przestał.
— Wiem — odrzekł. — Przelej.
I przełała. Tak po prostu. Może myślała, iż to coś zmieni, iż Daniel wycofa ten segregator z sądu. Nie wycofał. Kopie zostały w aktach, a sprawa podatkowa toczy się swoim trybem.
Wczoraj dostałam powiadomienie z banku. Trzysta sześćdziesiąt tysięcy na koncie. Operacja w Hanowerze zaplanowana na ósmy marca. Daniel ćwiczy codziennie, mimo iż lekarze mówili, żeby oszczędzał siły. Robi pompki na poręczach, które brat przykręcił mu do futryny w sypialni.
A zegarek Patrycji — ten złoty, który zgubiła, gdy potknęła się na schodach sądowych — leży na dnie szuflady w przedpokoju. Nie oddamy go. Nie pójdzie na zbiórkę, nie oddamy go jej, nikomu. Niech leży. Zatrzymał się o 11:47, dokładnie wtedy, gdy sędzia otworzyła posiedzenie. Czasem, gdy przechodzę przez przedpokój, otwieram szufladę i patrzę na tę zatrzymaną wskazówkę. I wychodzę bez słowa.
