Prałam pościel po raz siódmy tego miesiąca, gdy w końcu przyznałam, iż coś jest nie tak. Na początku myślałam, iż mi się wydaje. Wywietrzyłam mieszkanie, wyszorowałam ramę łóżka do połysku, kupiłam świece zapachowe za sto dwadzieścia złotych sztuka i woreczki z lawendą, o których sąsiadka z drugiego piętra przysięgała, iż wyciągają każdy zapach ze wszystkiego. Nic nie pomagało. Zapach wracał. Wilgotny, słodkawy, trochę jakby coś się zaczynało psuć w spiżarni latem. I za każdym razem, gdy mój mąż Marek kładł się obok mnie, czułam go wyraźniej niż wcześniej.
Mieszkaliśmy w Bydgoszczy, w bloku z lat siedemdziesiątych przy Fordońskiej, gdzie zimą kaloryfery grzały tak, iż w sypialni robiło się duszno, a latem przez ścianę słychać było telewizor sąsiadów – zawsze ten sam program o siódmej wieczorem, jakiś teleturniej z okrzykami publiczności. To akurat mnie nie przeszkadzało. Przeszkadzał ten zapach.
— Wymyślasz sobie, Ania — mówił Marek, odwracając się plecami. — Znajdź sobie inne zmartwienie.
Byliśmy małżeństwem od dziewięciu lat. Znałam każdy jego nawyk, każdą minę przy poranna kawie, sposób, w jaki zawsze zostawiał niedopitą herbatę na parapecie, aż zimna pływała w niej fusów warstwa. Ale to, co działo się teraz, nie pasowało do żadnego z tych obrazków.
Najdziwniejsze nie było samo powietrze w sypialni. Najdziwniejsza była reakcja Marka, gdy próbowałam sprzątać jego stronę łóżka. Pewnego wieczoru zdjęłam pokrowiec z materaca, żeby wrzucić go do pralki. Ledwie moje ręce dotknęły jego strony, złapał mnie za nadgarstek. Mocno.
— Nie ruszaj tego więcej.
Nie krzyczał. Nie było w tym złości – byłoby łatwiej, gdyby była. Zamiast tego popatrzył na mnie i nic nie powiedział. Jakby był o krok od zdradzenia czegoś, czego nie powinnam wiedzieć.
Od tamtej nocy spałam inaczej. Obserwowałam. Nasłuchiwałam. Mężczyzna, z którym byłam prawie dekadę, zaczął mi się wydawać kimś obcym.
Marek zaczął częściej wyjeżdżać w delegacje. Wrocław. Poznań. Raz choćby Gdańsk, choć w jego branży – sprzedaż części do maszyn rolniczych – nie miał tam żadnego klienta, o którym bym słyszała. Za każdym razem inna wymówka. Za każdym powrotem był chłodniejszy. Telefon leżał zawsze ekranem do blatu. Wiadomości znikały z historii. Rozmowy prowadził na balkonie, z papierosem, którego rzekomo rzucił trzy lata temu.
Mówiłam sobie, iż to nerwica, iż pracuję za dużo w przychodni i wszędzie widzę cienie. Aż w piątek po południu znowu spakował czarną torbę podróżną.
— Trzy dni — powiedział. — Nie czekaj na mnie.
Pocałował mnie w czoło i wyszedł. Stałam przy oknie, patrząc, jak jego stary passat znika za rogiem, obok kiosku Ruchu, gdzie zawsze kupował gazetę sportową. I pierwszy raz od tygodni nie poczułam strachu. Poczułam, iż wreszcie mam pozwolenie, żeby działać.
Gdy tylko samochód zniknął za skrzyżowaniem, wróciłam do sypialni i zamknęłam drzwi na klucz. Zsunęłam materac na podłogę. Wtedy to poczułam – był cięższy, niż powinien być. Serce zaczęło mi walić szybciej. Poszłam do kuchni po nóż do tapet, ten sam, którym rok wcześniej przycinaliśmy panele. Wróciłam. Ręce mi się trzęsły. Uklękłam przy jego stronie łóżka i zaczęłam ciąć.
Dźwięk rozrywanego materiału na moment mnie sparaliżował. Drugie cięcie było gorsze. Zapach uderzył od razu, dużo mocniej niż kiedykolwiek wcześniej. Zasłoniłam usta dłonią i się cofnęłam.
Cokolwiek tam było, leżało tam od dawna.
Wsunęłam rękę w rozcięcie. Odsunęłam gąbkę, warstwę waty, kolejną warstwę tkaniny. Palce natrafiły na coś zimnego. Plastik. Nie jedno opakowanie – kilka. Wyciągnęłam pierwsze. Owinięte starannie szarą taśmą klejącą, wilgotne, jakby leżało tam latami.
W środku była damska bielizna. Jeden kolczyk. Coś, co na pewno nie było moje. Pod spodem leżał dokument. Rozwinęłam go powoli. Zdjęcie przedstawiało młodą kobietę, poważną, kogoś, kogo nigdy w życiu nie widziałam. Przesunęłam wzrok w dół strony i wtedy zobaczyłam słowo, od którego zrobiło mi się zimno w środku.
Stan cywilny: ŻONA.
Wypuściłam kartkę z palców. Po dziewięciu latach małżeństwa stałam nagle z dowodem, iż mój mąż ma inną żonę. Kobietę, której rzeczy ktoś ukrył w naszym własnym materacu. Kobietę powiązaną z zapachem, który od tygodni truł nasze mieszkanie.
Spojrzałam na puste miejsce, gdzie co noc spał Marek. W głowie kołatało jedno pytanie: kim była ta kobieta i co jeszcze mój mąż przede mną ukrywał.
Wtedy zawibrował telefon. Marek. Coś w środku mi mówiło, iż on już wie, iż coś znalazłam.
Odebrałam, siedząc na podłodze wśród strzępów pianki i taśmy klejącej.
— Ania. — Głos miał spokojny, zbyt spokojny. — Jesteś w domu?
— Jestem w sypialni — powiedziałam. — Twoja strona łóżka jest teraz na podłodze.
Cisza po drugiej stronie trwała długo. Słyszałam, jak w tle ktoś ogłasza odjazd pociągu – nie był w żadnym Wrocławiu, tylko na dworcu w Bydgoszczy Głównej, dziesięć minut od naszego bloku.
— Zostań tam — powiedział w końcu. — Wracam.
— Nie musisz się spieszyć — odparłam. — Nigdzie się nie wybieram.
Odłożyłam telefon na parapet i zaczęłam segregować to, co wyciągnęłam z materaca: dowód osobisty na nazwisko Karolina Wesołowska, dwa listy pisane manualnie, plik zdjęć zrobionych w kościele w jakiejś miejscowości, której nie znałam, i pęk kluczy do mieszkania, którego adresu nie mogłam odgadnąć. Zrobiłam zdjęcia każdej strony telefonem, jedno po drugim, i wysłałam je na swoją skrzynkę mailową, zanim zdążyłam się rozmyślić.
Marek wszedł pół godziny później, bez torby, w tej samej koszuli, w której wyszedł z domu. Zatrzymał się w progu sypialni i popatrzył na rozcięty materac, na papiery rozłożone na dywanie, na mnie siedzącą pośród tego wszystkiego ze spokojem, którego sama po sobie się nie spodziewałam.
— To nie jest to, co myślisz — zaczął.
— To jest dokładnie to, co myślę. — Podniosłam dowód osobisty i pokazałam mu zdjęcie. — Karolina. Twoja żona.
Milczał tak długo, iż sam ten fakt był odpowiedzią. W końcu usiadł na skraju łóżka, tam gdzie kiedyś stał materac, i powiedział, iż poznał ją jeszcze przed naszym ślubem, iż wzięli ślub kościelny w jej rodzinnej wsi pod Toruniem, iż nigdy się formalnie nie rozwiedli, bo ona nie chciała podpisać papierów, a on „nie miał serca" jej zmuszać. Że jej rzeczy trzymał w materacu, bo nie potrafił ich wyrzucić, a nie potrafił też trzymać ich na widoku.
Nie zapytałam, dlaczego mnie poślubił, wiedząc to wszystko. Nie miało to już żadnego znaczenia.
Nazajutrz rano poszłam do kancelarii notarialnej przy placu Wolności z aktem naszego małżeństwa i z kopiami wszystkiego, co sfotografowałam. Prawniczka, która mnie przyjęła, powiedziała wprost: jeżeli Marek rzeczywiście przez cały czas jest po ślubie kościelnym i cywilnym z inną kobietą – trzeba to sprawdzić w urzędzie stanu cywilnego w Toruniu – to nasze małżeństwo mogło być od początku nieważne. Zapłaciłam sto pięćdziesiąt złotych za pierwszą konsultację i umówiłam się na kolejną, już z pełną dokumentacją.
Tego samego dnia zmieniłam zamek w drzwiach wejściowych – ślusarz z warsztatu na Kujawskiej wziął dwieście złotych i zrobił to w kwadrans, podczas gdy ja stałam w progu z kubkiem zimnej już herbaty, którą zapomniałam wypić. Zabrałam ze wspólnego konta swoją połowę oszczędności – jedenaście tysięcy złotych, które odkładałam na wymianę okien – i przelałam je na konto, o którym Marek nie wiedział. Materac wystawiłam na klatkę schodową, zawinięty w folię, z kartką „do wyrzucenia", i sąsiad z parteru sam zaproponował, iż pomoże znieść go do śmietnika, gdy zobaczył rozcięcie.
Marek dzwonił jeszcze przez tydzień. Potem przestał. Dowiedziałam się później, od kobiety z sąsiedniego bloku, która znała kogoś z Torunia, iż Karolina Wesołowska żyje i o niczym nie wiedziała – ani o mnie, ani o ślubie, który miał ją formalnie łączyć z Markiem przez tyle lat.
Nowy materac kupiłam sama, w markecie na Wyszyńskiego, najprostszy, jaki był w magazynie. Pachniał tylko folią, w którą był zapakowany.
