Wojna na Bliskim Wschodzie zaczyna uderzać w globalną gospodarkę z pełną siłą. Eksperci nie mają wątpliwości – to nie jest już tylko kryzys paliwowy. Coraz częściej mówi się o „kryzysie wszystkiego”, który obejmie niemal każdą dziedzinę życia.
Fot. Warszawa w Pigułce
Kluczowy punkt zapalny: ropa i transport
Największe zagrożenie wiąże się z sytuacją w rejonie cieśniny Ormuz. To jeden z najważniejszych szlaków transportu ropy i gazu na świecie. Zakłócenia w tym miejscu natychmiast przełożyły się na ceny paliw i dostępność surowców.
Efekt? Droższa energia, wyższe koszty produkcji i rosnące ceny w sklepach. To mechanizm, który działa błyskawicznie i dotyka niemal każdego kraju.
Azja już odczuwa skutki. To sygnał ostrzegawczy
Jak informuje CNN, to właśnie państwa azjatyckie jako pierwsze mierzą się z realnymi konsekwencjami. Region odpowiada za ponad połowę światowej produkcji przemysłowej i jest silnie uzależniony od importu ropy.
W praktyce zaczynają się problemy, które jeszcze niedawno wydawały się abstrakcyjne.
W Korei Południowej mieszkańcy wykupują worki na śmieci. Na Tajwanie rolnicy zapowiadają podwyżki cen żywności, bo brakuje materiałów do pakowania. W Japonii pojawiają się obawy o leczenie pacjentów – zaczyna brakować elementów plastikowych wykorzystywanych w medycynie.
Kryzys wychodzi poza paliwa
Drożeją nie tylko paliwa. Problemy dotykają produktów, które powstają z ropy i gazu. Mowa o plastiku, gumie, poliestrze czy nawozach.
To oznacza jedno – rosną koszty produkcji praktycznie wszystkiego.
Jak podaje CNN, niedobory mogą uderzyć w tak różne branże jak żywność, kosmetyki, zabawki czy medycyna. Braki półproduktów zaczynają wpływać choćby na produkcję rękawic medycznych i sprzętu ratującego życie.
Efekt domina już się zaczyna
Eksperci zwracają uwagę, iż to dopiero początek. Zakłócenia rozlewają się stopniowo na kolejne regiony świata.
Analitycy wskazują, iż sytuacja może przypominać początek pandemii COVID-19 – najpierw problemy pojawiają się lokalnie, a później rozchodzą się globalnie.
Dodatkowo Bliski Wschód odpowiada za znaczną część światowej produkcji kluczowych surowców. To m.in.:
- około 17 proc. nafty
- 30 proc. żywic plastikowych
- 45 proc. siarki
- 33 proc. helu
- ponad 20 proc. nawozów
Każde zakłócenie w tym regionie uderza więc w cały światowy łańcuch dostaw.
Jeśli sytuacja się utrzyma, skutki będą odczuwalne także w Polsce.
Droższe paliwo to dopiero początek. W ślad za nim mogą iść:
- wzrost cen żywności
- droższe produkty codziennego użytku
- problemy z dostępnością niektórych towarów
To scenariusz, który nie rozwija się z dnia na dzień, ale już teraz widać jego pierwsze oznaki.
