Teishoku (定食) to tradycyjny japoński zestaw obiadowy, składający się z dania głównego, ryżu, zupy miso i pikli (tsukemono), serwowany na jednej tacy. To popularna i zbilansowana opcja, często oparta na zasadzie ichiju-sansai (jedna zupa, trzy dania).
„Teishoku” odnosi się do zestawu obiadowego w kuchni japońskiej.
Jest to bardzo powszechna i popularna forma posiłku. Typowe japońskie teishoku zwykle opiera się na koncepcji „jednej zupy i trzech dań”. Ryż (Gohan) to podstawa zestawu.
Danie główne to kurczak (np. karaage, tonkatsu) lub ryba (np. makrela) lub tonkatsu, czyli japoński kotlet schabowy. Zupa to zwykle miso.
Dodatki: mała sałatka, warzywa i pikle.
Oprócz dania głównego podawane są od jednego do trzech dodatków, takich jak duszone warzywa, jajka sadzone i sałatka. W zestawie znajdują się również miski z ryżem, zupą miso i marynowanymi warzywami, zwanymi „kamono”.
W przeciwieństwie do zachodnich zestawów obiadowych, zestawy „Teishoku” podawane są jednocześnie.
Zestawy obiadowe to kwintesencja japońskiej kuchni.
Chociaż nazwy zestawów obiadowych często wykorzystują danie główne, aby przyciągnąć uwagę, ich głównym składnikiem jest ryż.
Aby
posiłek był przyjemniejszy, zaleca się najpierw zjeść ryż, następnie
popijać zupę, następnie zjeść więcej ryżu, następnie dodatki i na koniec
ponownie zjeść ryż.
Ryż był najpopularniejszym daniem spożywanym przez Japończyków w całej historii i jest wszechstronnym produktem, który można łączyć z niemal każdym daniem.
Zestaw koncentruje się na ryżu, uzupełnianym różnymi dodatkami, które wzmacniają jego smak i aromat.
Ze względu na to, iż ryż jest daniem głównym, zestaw może być kompletnym posiłkiem, niezależnie od dań towarzyszących.
Ten wyjątkowy japoński styl odżywiania ma kilka zalet. Po pierwsze, zapobiega nadmiernemu spożyciu białka i lipidów, co przekłada się na bardziej zbilansowaną dietę.
Jeśli dania są mocno przyprawione, możesz zjeść więcej ryżu, jeżeli są łagodne, możesz zjeść mniej ryżu, dostosowując smak do swoich upodobań.
Jedzenie ryżu po warzywach pomaga zrównoważyć smaki w ustach, pozwalając lepiej delektować się kolejnym kęsem dania.
Ryż ma prosty i czysty smak, który dobrze komponuje się z każdym daniem, czyniąc go sycącym i przyjemnym posiłkiem.
Bardzo często w miseczce ryżu znajduje się umeboshi. Umeboshi to japońskie śliwki (morele) marynowane w soli, zwykle barwione na czerwony kolor przez dodanie shiso. Mają wyraźny słono-kwaśny smak. Używa się ich do gotowania. Jedzone często z ryżem jako pikle. Jedna czerwona śliwka pośrodku białego ryżu przypomina flagę japońską. Flaga Japonii (nazywana Hinomaru, czyli „okrąg słońca”) to biały prostokąt z idealnie wyśrodkowanym, czerwonym kołem. Symbolizuje ona wschodzące słońce oraz Japonię jako Kraj Wschodzącego Słońca.
Istotny w posiłkach jest kolor potraw. Japończycy bardzo o to dbają. Sugerowane jest pięć kolorów.
- CZERWONE PRODUKTY - zawierają likopen i antocyjany. Chronią serce i układ krwionośny. Wspierają walkę ze stanami zapalnymi i wspierają odporność. Zmniejszają ryzyko zawału. Kolor czerwony znajdziemy m. in. w pomidorach, czerwonej papryce, truskawkach, czerwonych porzeczkach.
- POMARAŃCZOWE I ŻÓŁTE PRODUKTY - zawierają betakaroten i flawonoidy. Wspierają układ odpornościowy i chronią oczy. Wykazują działanie przeciwzapalne i uszczelniają naczynia krwionośne. Znajdziemy je m.in. w ziemniakach, dyni, marchwi, owocach cytrusowych.
- ZIELONE PRODUKTY - to źródło chlorofilu i kwasu foliowego. Pomagają w detoksykacji i naprawie DNA. Badania przeprowadzone w Japonii wykazały znaczne zmniejszenie ryzyka zachorowania na raka żołądka u osób, które regularnie spożywały zielone warzywa i owoce. Zielony kolor znajdziemy m. in. w szpinaku, brokułach, zielonej herbacie, wodorostach.
- BIAŁE PRODUKTY - zawierają alisominę i betaglukan. Beta-glukan jest uznawany za silny immunomodulator – skutecznie stymuluje układ odpornościowy, wspiera walkę z infekcjami, obniża poziom „złego” cholesterolu (LDL) oraz reguluje gospodarkę cukrową. Biały kolor produktów znajdziemy m.in. w czosnku, cebuli, grzybach.
- FIOLETOWE I NIEBIESKIE PRODUKTY - zawierają antocyjany i resweratrol. Chronią mózg i spowalniają starzenie. Resweratrol to naturalny związek chemiczny o silnym działaniu antyoksydacyjnym, często nazywany „eliksirem młodości”. Chroni organizm przed stresem oksydacyjnym i stanami zapalnymi. Występuje głównie w skórkach ciemnych winogron, owocach jagodowych, bakłażanach.
Odżywianie według Japończyków jest ściśle określone. Jedzenie powinno mieć temperaturę pokojową, pierwszy posiłek to ciepła woda na pusty żołądek (nawodnienie organizmu), gimnastyka, 45 minut później śniadanie. Ważna jest kolejność jedzenia: warzywa, białko, węglowodany. Często powinniśmy jeść sfermentowane potrawy: miso, natto (sfermentowana soja), kiszone warzywa. Fermentowane warzywa są dobre dla jelit, zmniejszają stany zapalne, zmniejszają demencję, dostarczają witaminy K2 i B. Posiłki powinny zawierać warzywa w pięciu kolorach. Wskazane są okna żywieniowe: podczas 10-12 godzin możemy spożywać posiłek, ale kolejne 12-14 godzin to ścisły post. JEDZ POWOLI. Po 20 minutach nasz mózg informuje o najedzeniu, dlatego żuj jedzenie bardzo wolno, dzięki temu zjesz mniej. Sławne 80% najedzenia w zupełności wystarczy.
Pojęcie „80% najedzenia” odnosi się do tradycyjnej japońskiej zasady żywieniowej hara hachi bu (jap. 腹八分). Pochodzi ona z japońskiej prefektury Okinawa (jednej z tzw. „Niebieskich Stref”, gdzie ludzie żyją najdłużej na świecie) i w wolnym tłumaczeniu oznacza: „jedz, aż twój żołądek będzie pełny w 8/10” lub „odejdź od stołu, gdy jesteś syty w 80 procentach.
