Wysłali mnie do domu opieki
Nie mów mi choćby o tym, Haniu, nie waż się! Krystyna Stanisławowna z impetem odepchnęła od siebie miskę z owsianką. Chcesz mnie oddać do przytułku?
Żeby mnie tam kuli czym popadnie i poduszką przyduszali, żebym nie krzyczała?
Nie doczekasz się!
Wzięłam głęboki oddech, starając się nie patrzeć na drżące dłonie babci.
Babciu, jaki przytułek? To prywatny dom opieki. Wokół las, całodobowa opieka pielęgniarek.
Będziesz miała towarzystwo, ogromny telewizor, nie będziesz sama przez cały dzień, kiedy tata jest w pracy.
Ja już znam to wasze towarzystwo babcia skrzypiącym głosem poprawiła się na poduszkach. Obrobią do cna, mieszkanie zabiorą, a mnie do rowu.
Powiedz Pawłowi: matka żywa stąd nie wyjdzie. Niech sam się mną zajmuje. Jest synem czy nie?
Wychowałam go, nie jedna noc nie przespana, jak miał odrę. Teraz jego kolej.
Tata haruje na dwóch etatach, żeby kupować ci leki! Ma pięćdziesiąt trzy lata, ciśnienie mu szaleje, od trzech lat ani razu w kinie nie był, nie wspominając o urlopie!
Nic mi nie będzie ucięła Krystyna i zawzięcie zacisnęła usta. Młody jeszcze, da radę.
A ty się nie mądrzyj, co ty możesz wiedzieć. Idź, zetrzyj tę owsiankę, syf tylko narobiłaś!
Wyszłam na korytarz i głośno wypuściłam powietrze. Jak z nią rozmawiać?
Tata wrócił do domu o siódmej wieczorem. Nie rozebrał się od razu, tylko usiadł ciężko na taborecie w przedpokoju, patrząc w jeden punkt.
Tato, wszystko w porządku? wyszłam po niego, zabierając ciężką torbę z zakupami.
Wszystko dobrze, Hania. Na magazynie zamęt, zaraz rozliczenia roczne. Jak babcia?
Jak zawsze. Znowu afera o dom opieki. Myśli, iż chcemy się jej pozbyć.
Tato, tak się nie da. Sprawdziłam nasze wydatki za ten miesiąc na jedzenie zostaje trzy tysiące złotych.
A ja muszę jeszcze zapłacić za akademik, na podręczniki nie starczy
Damy radę mruknął Paweł, z trudem zdejmując buty. Znalazłem dodatkową pracę, nocne zmiany w ochronie, co drugi dzień.
Zwariowałeś? Kiedy będziesz sypiał? Jeszcze gdzieś zemdlejesz!
Tata nie odpowiedział. Poszedł do kuchni, nalał wody do rondelka i postawił na kuchence.
Jadła coś?
Połowę wylała na pościel. Zmieniłam jej wszystko.
Dobra. Idź się ucz, przygotuj się na sesję. Ja ją zaraz nakarmię i umyję.
Patrzyłam, jak tata, lekko utykając, idzie do pokoju babci.
Było mi go niewysłowienie żal. Widziałam, jak z kiedyś wesołego, silnego faceta stawał się cieniem dawnego siebie.
Zniknął śmiech, zniknęły żarty, życie go nie cieszyło.
***
Po tygodniu było jeszcze gorzej wrócił dużo później niż zwykle. Chwiał się.
Tato? Źle się czujesz?
Wszystko dobrze, Haniu. Po prostu w metrze słabo się zrobiło, duszno tam strasznie.
Usiądź. Zaraz ci zmierzę ciśnienie.
Na ekranie pojawiło się 180 na 110. Bez słowa podałam mu leki.
Jutro nigdzie nie idziesz. Dzwonimy do lekarza.
Nie mogę skrzywił się tata. Jutro inspekcja. jeżeli mnie nie będzie, zabiorą premię. A za mieszkanie mamy podwyższony podatek.
Sprzedaj je, tato! wyszeptałam, żeby babcia nie usłyszała. Sprzedaj tę jedynkę pod Warszawą.
Sześćset tysięcy złotych to dla nas fortuną. Spłacimy długi, wynajmiemy porządną opiekunkę.
Tata westchnął:
Babcia się nie zgadza
Ale ona tam nie była od pięciu lat! Po co jej to mieszkanie, skoro nie wstaje z łóżka?
Nie zdążył odpowiedzieć w pokoju gruchnął gwałtowny stuk.
Krystyna waliła kubkiem w szafkę, domagając się uwagi.
Pawełek! Pawełek, chodź tu! Z kim tam szepczesz? Znowu mnie obgadujecie? przebił się jej piskliwy głos.
Tata westchnął, połknął tabletkę, podał ją córka i poszedł do matki.
***
Jeszcze sześć lat temu tata miał kobietę. Elżbieta, ciepła i dobra, czasem nas odwiedzała, przynosiła szarlotki. Plany na wspólny weekend w domku za miastem spełzły na niczym, gdy babcia się rozchorowała.
Elżbieta próbowała pomagać, ale babcia zamieniła jej życie w piekło.
Przyszła na gotowe! Mojego syna chce obrabować! krzyczała po całym domu, udając zawały serca, ilekroć tata szykował się na spotkanie. Won stąd natychmiast! Won!
W końcu Elżbieta odeszła, tata nie próbował jej zatrzymać.
Komórka zadzwoniła, gdy wieczorem uczyłam się do egzaminu. Taty nie było w domu.
Halo?
Czy rozmawiam z Pawłem Nowakiem? spytał męski głos.
Nie, jestem jego córką. Co się stało?
Dzwonimy z kadr z firmy. Pani ojciec dziś na zebraniu stracił przytomność. Wezwaliśmy karetkę, jest w szpitalu miejskim. Proszę zapisać adres.
Drżącą ręką zapisałam adres na marginesie notatek. Zanim odłożyłam telefon, babcia już wzywała mnie do siebie.
Hania! zawołała z pokoju. Kto dzwonił? Gdzie Pawełek? Niech mi poda herbatę, pić mi się chce!
Weszłam do pokoju. Babcia półleżała, otoczona poduszkami, krzywiąc się z niezadowoleniem.
Tata jest w szpitalu powiedziałam krótko.
W szpitalu? na chwilę sparaliżował ją szok, ale zaraz się otrząsnęła: No proszę, doprowadziliście mnie! Nakrzyczał na mnie wczoraj, Bóg go za to ukarał.
Nikt się mnie nie troszczy! Kto mnie teraz nakarmi? Zrób mi herbaty.
Wyszłam bez słowa.
***
Trzy dni biegałam między szpitalem a domem.
Ojcu zdiagnozowali przełom nadciśnieniowy i silne wyczerpanie nerwowe. Lekarze zabronili mu choćby wstać z łóżka.
Haniu, jak mama? zapytał od razu, gdy do niego przyszłam.
Wszystko w porządku, tato. Sąsiadka zagląda, pomaga. Myśl teraz o sobie. Musisz leżeć dwa tygodnie.
Dwa tygodnie… zwolnią mnie… pieniądze…
Śpij poprawiłam mu kołdrę. Załatwię wszystko. Obiecuję.
Czwartego dnia, kiedy przyszłam do domu, babcia przywitała mnie wiązanką wyrzutów.
Gdzie się włóczysz? Leżę tutaj brudna, Pawełek się byczy, a ja gniję!
Zacisnęłam pięści, mówiąc spokojnie:
Babciu, słuchaj. Tata jest w ciężkim stanie, lekarz mówił, iż grozi mu udar, jeżeli jeszcze raz tak się zestresuje.
Nie opowiadaj bzdur! prychnęła babcia. Twardy z niego facet. Weź mnie, obróć, bo mnie bok boli.
Nie usiadłam na krześle. Nie obrócę cię. Nie nakarmię też.
Babcia wpatrzyła się we mnie z przerażeniem.
Co ty wygadujesz, dziewucho, zwariowałaś?
Nie. Nie mamy już pieniędzy. Tata nie pracuje, premię zabiorą, twoja emerytura nie starcza choćby na pampersy i leki na ciśnienie.
Kłamiesz! Pawełek na pewno gdzieś coś ukrył!
Nie. Wszystko poszło na twoje badania w zeszłym miesiącu. Wybieraj: albo teraz podpisujesz dokumenty na sprzedaż mieszkania w okolicach Warszawy, albo jutro dzwonię po opiekę społeczną i zabierają cię do państwowego domu opieki. Za darmo.
Nie odważysz się! wrzasnęła babcia. Ja jestem matka! To mój dom!
Jaki dom? Niszczy pani własnego syna. Nie obchodzi pani, iż może już nie wyjść ze szpitala. Ważne, żeby tylko jedzenie było miękkie i koc ciepły.
Dzwoniłam dziś do tego domu opieki, o którym rozmawialiśmy. Zwolniło się miejsce, pieniądze ze sprzedaży mieszkania starczą na kilka lat opieki. Warunki są świetne.
Nie pojadę! zakaszlała babcia.
To głoduj. Nie mam pieniędzy choćby na jedzenie dla ciebie. Jutro idę do pracy dorywczej, wrócę wieczorem. Masz wodę na szafce. Przemyśl to.
Wyszłam i zamknęłam drzwi. Trzęsłam się cała. Nigdy nie byłam okrutna. Ale wiedziałam, iż albo teraz to utnę, albo stracę ojca.
A babcia babcia przeżyłaby wszystkich, gdyby jej na to pozwolić i dalej wysysać z nas życie.
Noc minęła w ciszy. Nie wchodziłam do pokoju, choć słyszałam, jak babcia mnie woła, popłakuje, złorzeczy. Przyszłam tylko rano.
Daj się napić wychrypiała babcia.
Podałam kubek do ust.
Więc? Podpiszesz? Notariusz przyjedzie o dwunastej.
Potwory mruknęła babcia już bez złości. Wszystko chcecie zabrać Dobra. Pisz te swoje papiery.
Tylko powiedz Pawłowi, żeby mnie odwiedzał.
Będzie odwiedzał, jak dojdzie do siebie. I ja też będę przyjeżdżać. Obiecuję.
***
Paweł siedział na ławce w parku domu opieki. Wyglądał dobrze lekko przytył, miał rumieńce.
Obok na wózku siedziała jego mama czysta, w nowym, ciepłym szalu, skupiona na gryzieniu jabłka.
Pawełku? A, Pawełku odezwała się babcia.
Tak, mamo?
A z Elżbietą rozmawiałeś? Pogodziliście się?
Tata spojrzał zaskoczony.
Rozmawiałem. Ma wpaść w sobotę.
No to dobrze babcia odwróciła się do klombu. Tutaj mamy pielęgniarkę, Lenkę, taka szorstka, ciągle mi zwraca uwagę.
Niech twoja Elżbieta zobaczy, jak się tu obchodzi ze mną. Tylko patrz, Pawełek, nie skrzywdź jej! Nieładnie, jak facet doprowadza kobietę do łez.
Twój ojciec
Paweł uśmiechnął się i ścisnął matce dłoń. Po alei biegła do nich Hania, wymachując radośnie ręką.
Tato! Babciu! zawołała już z daleka. Dostałam grant! I w pracy podwyżkę!
Tata wstał, rozłożył ramiona. Krystyna patrzyła na nich lekko zmrużonymi oczami.
Wciąż uważała, iż skrzywdzili ją, wyrzucając ze swojego domu, ale już się nie żaliła.
Gdy pielęgniarka zaproponowała masaż, babcia przytaknęła z godnością.
Chodź, dziecinko. Tylko delikatnie, ja jestem krucha. Ostatnio ten masażysta tak mnie ujął za nogę…
Powiedz mu, iż delikatniej trzeba. Jak niedźwiedź…
Pielęgniarka odjechała z wózkiem, Hania przytuliła ojca, a oni długo patrzyli razem na wysokie sosny.
Pierwszy raz od lat cała trójka była naprawdę szczęśliwa.
***
Krystyna Stanisławowna doczekała prawnuka Hania skończyła studia, wyszła za porządnego chłopaka, narodził się syn.
Paweł ożenił się z Elżbietą, druga synowa została przez babcię przyjęta z życzliwością, a choćby można powiedzieć z ciepłem. Leno wybaczyła jej wszystkie dawne przykrości.
Babcia odeszła spokojnie, we śnie, nie chowając już żalu ani do wnuczki, ani do syna.
