Załóż czapkę, jest minus dziesięć. Przeziębisz się.
Magdalena podała dzianą czapkę tę samą, granatową z pomponem, którą Wioletta sama wybrała miesiąc temu w sklepie.
Nie jesteś moją matką! Rozumiesz?!
Krzyk rozdarł ciszę przedpokoju. Wioletta rzuciła czapką na podłogę z taką złością, jakby była jadowita.
Wiolu, ja tylko
I nigdy nią nie będziesz! Słyszysz? Nigdy!
Drzwi wejściowe trzasnęły. Szyby w ramach zadrżały żałośnie. Po mieszkaniu rozlał się lodowaty podmuch z klatki schodowej.
Magdalena została w przedpokoju. Czapka leżała u jej stóp głupia, zgnieciona, niepotrzebna. Gorące, gniewne łzy napłynęły do gardła. Przygryzła wargę, odchyliła głowę ku górze, wpatrując się w sufit. Nie płakać. Nie teraz
Pół roku temu wyobrażała sobie zupełnie inną rzeczywistość. Przytulne rodzinne kolacje. Wieczorne rozmowy. Może choćby wspólne wyjazdy nad jezioro. Szymon tak pięknie opowiadał o córce mądrej, uzdolnionej, tylko zamkniętej w sobie po śmierci matki. Potrzebuje czasu, mówił. Odmrozi się.
Czas mijał. Wioletta nie odtajała.
Od pierwszego dnia, kiedy Magdalena przekroczyła próg tego mieszkania już nie jako gość, a jako żona, dziewczyna stanęła w zupełnie zamkniętej pozycji. Każda próba zbliżenia rozbijała się o mur chłodu. Propozycja pomocy przy lekcjach poradzę sobie. Zaproszenie na spacer nie mam czasu. Komplement dotyczący fryzury przeciągłe, pogardliwe spojrzenie i cisza.
Mam mamę powiedziała Wioletta już drugiego dnia ich wspólnego życia.
Siedziały przy śniadaniu, Szymon się spieszył, więc łapczywie przełykał kawę.
Miałam i będę miała. Ty jesteś nikim.
Szymon wtedy się zakrztusił. Mruknął coś pojednawczego. Magdalena uśmiechnęła się usta jakby zdrętwiały i zamilkła.
Potem było już tylko gorzej.
Wioletta przestała krzyczeć, gdy ojciec był obok. Stała się bardziej wyrachowana. Przechodziła koło Magdaleny obojętnie. Odzywała się półsłówkami, przez zęby, sucho. Wychodziła demonstracyjnie z pokoju, gdy Magdalena do niego wchodziła.
Tata kiedyś był inny rzuciła kiedyś dziewczyna przy kolacji. Przed tobą był normalny. Rozmawiał ze mną. Teraz
Nie dokończyła. Schowała twarz w talerzu. Ale Szymon pobladł, a Magdalena odłożyła widelec kęs nie chciał przejść jej przez gardło.
Szymon szamotał się pomiędzy nimi, jak zwierzę złapane w potrzask. Wieczorami przychodził do Magdaleny do sypialni ich sypialni, choć Magdalena nigdy nie potrafiła nazwać jej swoją i prosił o cierpliwość.
Jest dzieckiem. Przeżywa. Daj jej czas.
Potem szedł do Wioletty i prosił ją o łagodność.
Magdalena jest dobrą osobą. Stara się. Spróbuj ją zaakceptować.
Magdalena słyszała te rozmowy przez ścianę. Głos Szymona zmęczony, jakby załamywał się na końcu. A odpowiedzi Wioletty krótkie, złośliwe.
Szymon był rozdarty. Widać to było po zmarszczce między brwiami, która pogłębiła się przez te miesiące. Po tym, jak drżał, gdy tylko Magdalena i Wioletta znaleźli się razem w jednym pokoju. Po ciemnych kręgach pod oczami.
Nie potrafił wybrać strony. Albo nie chciał.
Magdalena podniosła czapkę z podłogi. Otrzepała ją odruchowo, odwiesiła na hak. Poszła do salonu i zastygła w progu, jak zawsze
Zdjęcia. Dziesiątki zdjęć w ramkach: na półkach, na ścianach, na parapecie. Jasnowłosa kobieta z łagodnym uśmiechem. Ta sama kobieta z malutką Wiolettą na rękach. Z Szymonem młodym, szczęśliwym, zupełnie niepodobnym do dzisiejszego. Ślubne fotografie. Z wakacji. Ze świąt.
Anna. Pierwsza żona. Zmarła żona
Jej ubrania były przez cały czas w szafach. Sukienki, swetry, szaliki starannie poukładane, przesypane lawendą. Jej kosmetyki stały w łazience na osobnej półeczce. Jej kapcie różowe, futrzane czekały przy drzwiach.
Jakby gospodyni tylko wyszła po bułki i zaraz wróci.
Mama gotowała lepiej rzucała Wioletta przy obiedzie.
Mama nigdy tak nie robiła.
Mamie by to się nie spodobało.
Każde porównanie jak cios. Magdalena się uśmiechała, kiwała głową, połykała urazę razem z jedzeniem. A nocą leżała bez snu i myślała: jak można walczyć z duchem? Z wyidealizowanym wspomnieniem kobiety, która z każdym rokiem była coraz doskonalsza?
Szymon wciąż kochał Annę. Magdalena zrozumiała to dawno. Patrzył na jej zdjęcia z taką tęsknotą, iż serce pękało. Słuchał opowieści Wioletty o matce a jego twarz stawała się obca, zamknięta.
Kim była dla niego Magdalena? Próbą ruszenia dalej? Leczeniem samotności? A może po prostu kobietą, która znalazła się pod ręką, gdy trzeba było?
Wieczorami, gdy Szymon już spał, patrzyła w sufit obcego mieszkania, w którym nigdy nie znalazła dla siebie miejsca. Wiedziała już jasno i bez złudzeń iż jej małżeństwo się rozpada. Że Szymon poślubił ją, nie żegnając się z przeszłością. Że Wioletta nigdy jej nie zaakceptuje.
I iż chyba sama popełniła największy błąd w swoim życiu.
Ta myśl nabrała dojrzałej klarowności gdzieś pomiędzy trzecią a czwartą w nocy, gdy Magdalena znów nie mogła zasnąć, wsłuchując się w równomierny oddech Szymona. On spał. Zawsze zasypiał natychmiast odwracał się do ściany i po pięciu minutach już go nie było. A ona zostawała sama z sufitem, z cieniami lamp ulicznych, ze zdjęciem Anny na komodzie, którego Szymon nie zdjął.
Dość.
Decyzja przyszła nagle, spokojnie. Jasna, zimna myśl: tej walki nie wygra. Nie pokona się wspomnienia. Nie zajmie miejsca kobiety, która dla rodziny już zawsze pozostanie święta.
Magdalena usiadła na łóżku. Szymon się nie poruszył.
Trzy dni później złożyła papiery. Sama, bez prawnika, bez zapowiedzi. Po prostu poszła do urzędu stanu cywilnego z dowodem i aktem ślubu, wypełniła formularz równym charakterem pisma, podpisała się. Urzędniczka spojrzała na nią z profesjonalnym współczuciem pewnie spotykała dziesiątki takich kobiet.
Magda
Szymon znalazł papiery wieczorem. Stanął na środku kuchni z arkuszem w dłoni, blady, zagubiony.
Co to znaczy?
Wszystko jest tam napisane. Magdalena dalej myła naczynia. Złożyłam pozew o rozwód.
Dlaczego? Jak to? Przecież choćby nie rozmawialiśmy
O czym mieliśmy rozmawiać, Szymon?
Zakreciła wodę. Wytarła ręce w ściereczkę. Odwróciła się do męża.
Mam dość życia w muzeum. Dość bycia drugą. Dość tego, jak patrzysz na jej zdjęcia. Dość słuchania, iż dla twojej córki jestem nikim.
Wioletta to tylko dziecko, nie rozumie
Doskonale rozumie. Ty też. Tylko boisz się to przyznać.
Szymon podszedł i ujął ją za ramiona delikatnie, jakby bał się ją uszkodzić.
Magda, porozmawiajmy. Naprawię wszystko. Porozmawiam z Wiolettą, schowam zdjęcia, zaczniemy od nowa
Kochasz ją.
Nie pytanie stwierdzenie. Magdalena spojrzała mu w oczy i zobaczyła odpowiedź, zanim zdążył cokolwiek powiedzieć.
Wciąż kochasz Annę. Kim dla ciebie jestem? Zastępstwem? Towarzyszką? Kobietą, która gotuje obiady i pierze skarpetki?
To nieprawda
To powiedz, iż jej nie kochasz. Powiedz, iż zapomniałeś. No?
Cisza.
Szymon puścił jej ramiona. Cofnął się. Twarz szara, wychudzona postarzała mu w tej chwili o dekadę.
Magdalena skinęła głową. Nie spodziewała się niczego innego.
Wioletta siedziała w swoim pokoju. Drzwi uchylone przypadkiem czy celowo, nie wiadomo. Ale gdy Magdalena przechodziła obok, dziewczyna uniosła głowę znad telefonu. Uśmiechnęła się. Nieznacznie, samymi kącikami ust. Triumfalnie.
Wygrała.
Kolejne godziny zamieniły się w mechaniczny rytuał. Szafa. Wieszak. Walizka. Sukienka, którą Szymon dał na rocznicę trzy miesiące temu, a wydaje się, iż wieczność. Perfumy, które wybrał po godzinnej wędrówce między półkami. Książka, którą razem zaczęli czytać, i nigdy nie skończyli.
Magdalena składała rzeczy uważnie, wygładzając każdą fałdkę. Nie myśleć. Nie wspominać. Po prostu się pakować.
Wieczór się dłużył. Magdalena siedziała na łóżku obok spakowanych walizek. Dwie walizki wszystko, co zostało z próby zbudowania rodziny.
Osiem po osiemnastej wyjechała.
Taksówka zamówiona wcześniej. Zniosła walizki sama winda działała cicho, ani jedna klatka nie skrzypnęła. Klucze zostawiła na szafce w przedpokoju.
Kierowca pomógł zapakować rzeczy, samochód ruszył. Magdalena nie obejrzała się.
Wieczorna Warszawa rozmyta światłami, pusta i obca. Latarnie już się paliły, nieliczni przechodnie biegli w stronę metra. Gdzieś za plecami zostawiła mieszkanie pełne duchów i zdjęć. Zostawiła Szymona z jego nieskończoną miłością i Wiolettę z jej wściekłą wiernością matce.
Magdalena patrzyła przez okno taksówki i oddychała. Po raz pierwszy od sześciu miesięcy swobodnie.
Samotność przerażała. Ale życie w cieniu ducha przerażało bardziej.
Zaczynała od nowa. Od zera. Bez męża, bez rodziny, bez złudzeń.
Ale przynajmniej już bez wiecznego porównywania się do nieistniejącej, idealnej kobiety.
