W tym artykule przeczytasz:
czym dokładnie jest kosmetykoreksja i skąd się wzięła;
dlaczego TikTok i Instagram napędzają ten trend;
jak wygląda spór o „Sephora Kids” i młode influencerki;
dlaczego eksperci mówią o przyspieszonej dorosłości;
jakie konsekwencje społeczne niesie to zjawisko.
Kosmetykoreksja u dziewczynek. Co mówi o współczesnej kulturze beauty?
Kilkuetapowa pielęgnacja twarzy była raczej domeną dorosłych kobiet. Dziś bohaterkami filmów o serum z peptydami, maseczkach i zakupach w Sephorze są dziewczynki, które nie skończyły choćby 13 lat. W mediach społecznościowych pokazują swoje rutyny beauty, polecają kosmetyki i rozmawiają o składnikach aktywnych z zaskakującą swobodą.
Zjawisko określane jest mianem kosmetykoreksji i stało się przedmiotem dyskusji nie tylko w branży urody. Coraz częściej analizują je także psychologowie, socjologowie i badacze mediów, traktując je jako symptom szerszych zmian społecznych dotyczących dzieciństwa, kobiecości i presji związanej z wyglądem.
Aga in America: przyczyna śmierci ujawniona. Tragiczny finał walki popularnej influencerki
fot. IG @bykennadiejade
Kosmetykoreksja u dziewczynek – czym adekwatnie jest to zjawisko?
Kosmetykoreksja, określana również angielskim terminem „cosmeticorexia”, opisuje nadmierne zaabsorbowanie pielęgnacją i kosmetykami, połączone z przekonaniem, iż wygląd skóry wymaga nieustannego udoskonalania. Nie jest to oficjalna diagnoza medyczna, tylko pojęcie wykorzystywane do opisu obserwowanych zachowań, które w ostatnich latach zaczęły pojawiać się u coraz młodszych osób.
Nie chodzi przy tym o zwykłe zainteresowanie kosmetykami. Dzieci od dawna naśladowały dorosłych, bawiły się makijażem czy podpatrywały rytuały pielęgnacyjne swoich mam. Tym, co zwraca uwagę ekspertów, jest intensywność i skala zjawiska. Pielęgnacja przestaje być epizodem czy zabawą. Staje się codziennym rytuałem, elementem tożsamości i treścią, którą dziewczynki prezentują światu.
@thesmfamilyelliemay Makeup GRWM #thesmfamily #thesmfamilyelliemay ♬ original sound – Ellie-May
Jakie są przyczyny kosmetykoreksji? Z czego wyrasta to zjawisko?
W dużej mierze za sprawą mediów społecznościowych. TikTok i Instagram sprawiły, iż pielęgnacja przestała być prywatną czynnością wykonywaną przed lustrem. Stała się widowiskiem. Filmy typu „Get Ready With Me”, poranne i wieczorne rutyny czy nagrania z zakupów kosmetycznych należą dziś do najpopularniejszych formatów beauty.
Jednocześnie algorytmy promują treści, które angażują odbiorców. Estetyczne opakowania, uporządkowane półki z kosmetykami i obietnica osiągnięcia idealnej skóry generują miliony wyświetleń. Coraz młodsze użytkowniczki nie tylko konsumują takie materiały, ale same zaczynają je tworzyć.
W zagranicznych mediach pojawiło się choćby określenie „Sephora Kids”, odnoszące się do dzieci regularnie odwiedzających drogerie premium i kupujących produkty przeznaczone dla dorosłych. Sam termin gwałtownie stał się symbolem nowego etapu kultury beauty, w której granice między światem dzieci i dorosłych zaczynają się zacierać.
Młode influencerki i nowa twarz kultury beauty
W centrum tego zjawiska znajdują się bardzo młode twórczynie internetowe, które budują swoją obecność w mediach społecznościowych wokół pielęgnacji i kosmetyków. Część z nich zaczyna publikować jeszcze przed wejściem w okres nastoletni, pokazując rutyny pielęgnacyjne, „haile” zakupowe i recenzje produktów, które często są przeznaczone dla dorosłych.
Jednym z szeroko komentowanych przykładów była brytyjska twórczyni znana jako Ellie-May, która jako dziecko zdobyła dużą popularność na TikToku, publikując treści związane z pielęgnacją skóry.
Naiya (z kanału Sparkle and Chaos) to 9-letnia dziewczynka, której profil na TikToku i Instagramie prowadzi mama. Naiya zasłynęła z filmików, na których z pamięci wymienia skomplikowane składniki aktywne luksusowych kosmetyków.
W podobnym czasie w mediach pojawiały się także materiały opisujące rosnącą grupę mikroinfluencerek, których konta – często prowadzone przy wsparciu rodziców – osiągają setki tysięcy obserwatorów.
Platformy społecznościowe premiują treści beauty niezależnie od wieku twórcy, jeżeli generują zaangażowanie. W efekcie młode influencerki stają się nie tylko odbiorczyniami trendów, ale ich współtwórczyniami, wpływając na to, jakie produkty zyskują popularność wśród ich rówieśniczek i ile z nich zaczyna angażować się w proces pielęgnacji, którego ich skóra jeszcze nie potrzebuje w takim natężeniu.
@sparkleandchaos Doing her makeup for @The Today Show like it’s no biggie #makeuptutorial #makeupartist #grwm #makeupforkids #kidsmakeup Products Used: @Bubble Skincare Tinted Sunscreen @tarte cosmetics Color Correcting Concealer @sephora Blush in “hey jealousy” @Kosas Air Brow @Smashbox Cosmetics Covershot Eye Palette @Rare Beauty Lip Liner & Liquid Blush in “Happy” @target for the outfit @Claire’s Stores ♬ original sound – 𝕤𝕡𝕒𝕣𝕜𝕝𝕖 + 𝚌𝚑𝚊𝚘𝚜
Kosmetykoreksja a przyspieszona dorosłość w świecie dziewczynek
Jednym z najczęściej podnoszonych wątków jest zjawisko przyspieszonej dorosłości. Zdaniem części ekspertów kosmetykoreksja pokazuje, jak wcześnie dziewczynki zaczynają przejmować zachowania i troski charakterystyczne dla starszych nastolatek i kobiet.
W centrum uwagi pojawia się wygląd, a wraz z nim przekonanie, iż należy nim świadomie zarządzać. Jeszcze przed okresem dojrzewania dziewczynki uczą się języka anti-aging, poznają działanie składników aktywnych i śledzą premiery nowych produktów.
Debata nie dotyczy więc wyłącznie kosmetyków. Dotyka pytania o to, czy współczesne dzieciństwo pozostawia przestrzeń na etap, w którym wygląd nie jest jednym z głównych wyznaczników społecznego funkcjonowania.
Czy to niewinna zabawa, czy już presja?
Społeczny odbiór kosmetykoreksji jest niejednoznaczny. Część komentatorów uważa, iż zainteresowanie pielęgnacją może być po prostu nowoczesną formą hobby. Tak jak wcześniejsze pokolenia fascynowały się modą, muzyką czy magazynami dla nastolatek, tak dzisiejsze dziewczynki odnajdują wspólny język w świecie beauty.
Inni zwracają uwagę, iż problem pojawia się wtedy, gdy pielęgnacja przestaje sprawiać przyjemność, a zaczyna wynikać z poczucia obowiązku. Dbanie o siebie staje się wówczas zadaniem do wykonania, a pominięcie kolejnego kroku rutyny wywołuje dyskomfort lub poczucie winy.
Ta niejednoznaczność sprawia, iż kosmetykoreksja wymyka się prostym ocenom. Nie jest ani jednoznacznie szkodliwą modą, ani wyłącznie niewinną rozrywką. Jest raczej zjawiskiem znajdującym się na styku kultury konsumpcyjnej, mediów społecznościowych i zmieniających się wzorców kobiecości.
Kultura perfekcyjnego wyglądu zaczyna się coraz wcześniej
Współczesna branża beauty coraz rzadziej mówi o ukrywaniu niedoskonałości. Znacznie częściej odwołuje się do pojęć takich jak troska o siebie, świadoma pielęgnacja czy inwestowanie w dobrostan. Taki przekaz wydaje się neutralny, jednak część badaczy zwraca uwagę, iż może nieść także ukrytą presję.
Jeśli troska o siebie oznacza nieustanne ulepszanie wyglądu, łatwo dojść do przekonania, iż naturalność wymaga korekty. Dziewczynki dorastają dziś w otoczeniu obrazów przedstawiających twarze pozbawione porów, przebarwień i oznak zmęczenia. Filtry, odpowiednie kadrowanie i selekcja treści tworzą standard, którego nie da się osiągnąć poza ekranem telefonu.
W rezultacie pielęgnacja przestaje być wyłącznie praktyką związaną ze zdrowiem skóry. Staje się symbolem samodyscypliny i sposobem komunikowania, iż dba się o siebie „właściwie”.
Jakie konsekwencje społeczne może nieść kosmetykoreksja?
Eksperci zwracają uwagę przede wszystkim na zmianę sposobu postrzegania własnego wyglądu. Coraz wcześniejsze oswajanie dziewczynek z przekazem, iż ciało wymaga ciągłego doskonalenia, może wpływać na ich przyszłe podejście do siebie.
Wygląd zaczyna funkcjonować jako projekt, nad którym należy nieustannie pracować. Naturalne cechy skóry mogą być odbierane jako problem wymagający rozwiązania, a proces starzenia – jako zagrożenie, przed którym należy zabezpieczyć się jak najwcześniej.
W debacie publicznej pojawiają się również pytania o odpowiedzialność platform społecznościowych i marek kosmetycznych. Czy twórcy treści powinni wyraźniej oznaczać współprace reklamowe? Czy marketing produktów beauty powinien uwzględniać wiek odbiorców? I gdzie przebiega granica między inspirowaniem a kreowaniem potrzeb u dzieci?
Pytania i odpowiedzi
Czym jest kosmetykoreksja u dziewczynek?
Kosmetykoreksja to nadmierne zaabsorbowanie pielęgnacją i kosmetykami połączone z przekonaniem, iż wygląd skóry wymaga ciągłego poprawiania. Nie jest oficjalną diagnozą medyczną, ale pojęciem opisującym coraz częściej obserwowane zachowania u dzieci i nastolatek.
Czy kosmetykoreksja jest zaburzeniem?
Nie figuruje jako odrębne zaburzenie w klasyfikacjach medycznych. Eksperci traktują ją jako zjawisko społeczne i behawioralne, które może wiązać się z niezdrową relacją z własnym wyglądem.
Co oznacza termin „Sephora Kids”?
To określenie używane w mediach wobec dzieci kupujących luksusowe kosmetyki przeznaczone dla dorosłych. Stało się symbolem rosnącej fascynacji najmłodszych pielęgnacją i trendami beauty.
Dlaczego kosmetykoreksja u dziewczynek budzi niepokój?
Eksperci zwracają uwagę, iż może wzmacniać presję perfekcyjnego wyglądu już na etapie dzieciństwa. Wcześnie uczy także postrzegania ciała jako projektu wymagającego nieustannego udoskonalania.
Jaką rolę w kosmetykoreksji odgrywa TikTok?
Media społecznościowe popularyzują rozbudowane rutyny pielęgnacyjne i promują treści beauty poprzez algorytmy. Młode użytkowniczki nie tylko oglądają takie materiały, ale coraz częściej same je tworzą.
Kim są młode influencerki promujące trendy beauty?
To często kilku- lub kilkunastoletnie twórczynie publikujące filmy o pielęgnacji, zakupach kosmetycznych i składnikach aktywnych. Ich treści mają duży wpływ na wybory i zachowania rówieśniczek.
Czy zainteresowanie pielęgnacją u dzieci zawsze jest problemem?
Nie, samo zainteresowanie kosmetykami nie musi budzić niepokoju. Problem pojawia się wtedy, gdy pielęgnacja staje się źródłem presji, obowiązkiem lub elementem budowania poczucia własnej wartości.
Jakie mogą być społeczne konsekwencje kosmetykoreksji?
Zjawisko może utrwalać przekonanie, iż wygląd wymaga ciągłej kontroli i poprawiania. Wpływa także na sposób, w jaki dziewczynki postrzegają siebie i swoją wartość w przyszłości.
Dlaczego coraz młodsze dziewczynki interesują się kosmetykami anti-aging?
Wpływ mają media społecznościowe, marketing beauty i popularność treści typu „Get Ready With Me”. Produkty przeciwstarzeniowe stają się elementem internetowych trendów, choćby jeżeli dzieci nie mają potrzeby ich stosowania.
Czy kosmetykoreksja u dziewczynek będzie narastającym problemem?
Wiele wskazuje na to, iż temat będzie wracał wraz z rozwojem kultury influencerów i mediów społecznościowych. Coraz częściej staje się przedmiotem debaty dotyczącej granic dzieciństwa i odpowiedzialności branży beauty.
Czytaj także: 14-letnia Blue Ivy złamała zasadę Met Gali. Internet grzmi: „Co tam robisz, dziecko?”
Zdjęcie główne: IG @lavkids_skincare
