![]()
Wydaje się, iż sadzenie drzew to czynność bardzo łatwa i wręcz trzeba postarać się, by popełnić jakiekolwiek błędy. Jest to myślenie życzeniowe. Ważne jest nie tylko: jak posadzić drzewo, ale także kiedy i gdzie to zrobić. Zapraszamy do przejrzenia praktycznego poradnika o sadzeniu drzew w ogrodzie. Wyczerpuje wiele tematów nurtujących właścicieli ogrodów.
Kiedy sadzić drzewa owocowe i ozdobne?
Termin sadzenia drzew zależy od rodzaju sadzonek. Drzewa z nagim korzeniem, a także sadzonki balotowane (z bryłą korzeniową w siatce lub jucie) sadzi się wczesną wiosną, od marca do kwietnia, a także jesienią – do momentu nadejścia przymrozków. Ostatecznie można sadzić je jeszcze w maju, jednak zabieg najlepiej wykonywać w stanie bezlistnym.
Drzewa z uformowaną bryłą korzeniową sprzedawane w pojemnikach można sadzić przez cały sezon wegetacyjny, od wczesnej wiosny do późnej jesieni. Są elastyczniejsze pod tym względem i szybciej przyjmują się w nowym miejscu. Oczywiście wciąż najlepsze są terminy wiosenne i jesienne. Sadzenie latem to większy stres fizjologiczny dla drzewa, w dodatku wiąże się z koniecznością regularnego podlewania. W rezultacie bywa uciążliwe.
Sadzenie jesienne ma przewagę nad wiosennym, gdyż zapewnia lepszą regenerację korzeni, a drzewo wiosną, po ociepleniach od razu rusza we wzrostem. Jednocześnie należy pamiętać, iż iglaki wcześniej przygotowują się do nadejścia zimy w porównaniu z gatunkami liściastymi. Powinno się je sadzić nie później niż w połowie października.
Dobór terminu ma szczególne znaczenie w przypadku gatunków obcych – egzotycznych, które są wrażliwe na silne mrozy. Takich drzew nie sadzi się jesienią, ale wiosną. Dzięki temu mają więcej czasu w aklimatyzację i zbudowanie odporności przed pierwszą zimą. Niezależnie od tego zaleca się je ściółkować i osłaniać (np. białą włókniną).

Sadzenie drzew w ogrodzie – krok po kroku
Sadzonki z gołym korzeniem i sadzonki balotowane powinno się moczyć w wodzie przez kilka godzin przed sadzeniem. Sadzonek z uformowaną bryłą korzeniową raczej nie trzeba nawadniać, o ile da się je bez problemu wyciągnąć z donicy. jeżeli jest z tym problem, można podlać je na 1-2 dni przed planowanym sadzeniem. Pierwszy rodzaj sadzonek można efektywnie sadzić przy pomocy świdra ogrodniczego, dwa kolejne wymagają użycia szpadla. Zasady sadzenia są takie same dla wszystkich:
-
Wykop dołek dużo szerszy od bryły korzeniowej (korzeni) drzewa, a tylko nieznacznie głębszy. Korzenie muszą swobodnie zmieścić się. Nie można ich zawijać i wyginać, to powoduje deformację systemu korzeniowego. jeżeli nie ma wyjścia, należy je skrócić.
-
Drzewa nie można sadzić zbyt płytko, bo jest bardziej wrażliwe na przesuszenie i mróz; ani zbyt głęboko, gdyż może to prowadzić do zgnilizn podstawy pędu. Sadzonki roślin umieszcza się w gruncie nieznacznie głębiej niż rosły w szkółce. Szyjka korzeniowa, czyli krótki fragment pomiędzy podstawą pędu a bryłą korzeniową powinna być odkryta.
-
W dnie dołka można usypać kompost ogrodniczy i trochę żyznej ziemi. Ma to sens w przypadku sadzenia w podłożu lekkim, piaszczystym. Drzewo otrzymuje więcej zasobów „na start”.
-
Drzewko należy posadzić w pozycji pionowej - całkowicie prosto. Dlatego pracę najwygodniej i najefektywniej wykonuje się we dwie osoby. Jedna trzyma go, druga osoba zasypuje dołek. Podczas sypania ziemi należy potrząsać drzewkiem, aby ziemia wypełniła wszystkie puste przestrzenie, także pomiędzy korzeniami.
-
Po zakończonej pracy dołek należy lekko udeptać, a drzewko obficie podlać.
-
W wielu przypadkach drzewa (zwłaszcza owocowe) należy przyciąć, aby pobudzić je do wzrostu i krzewienia. Zabieg wykonuje się wiosną, także w przypadku, gdy sadzenie wykonało się jesienią.

Sadzenie drzew w „trudnych” miejscach. O tym warto wiedzieć!
Jednym z najważniejszych aspektów pielęgnacji roślin jest pilnowanie prawidłowej rozstawy, czyli odległości sadzenia. W przypadku drzew nie można tego bagatelizować, gdyż nadmierne zagęszczenie nie tylko zwiększa ryzyko występowania chorób grzybowych, ale zarazem powoduje duże zacienienie ogrodu i tworzy chaotyczne zarośla. Dlatego przy zakupie sadzonek drzew należy zwracać uwagę na ten aspekt. Znaczenie ma wiele innych detali:
-
Odległość sadzonek drzew od ogrodzenia – drzewa karłowe sadzi się min. 2 m od granicy działki, średniej wielkości 3-4 m, a wysokie (osiągające 25-30 m) choćby 5-6 m. Żywopłot (do 2 m wys.) zakłada się ok. 1 m od ogrodzenia. W praktyce wiele osób nie trzyma się tych odległości, szczególnie na małych działkach i to jest częstym powodem konfliktów sąsiedzkich.
-
Jakie drzewa przy domu? – w pobliżu, np. w odległości kilku metrów uprawia się jedynie drzewa karłowe, bądź o bardzo wąskiej koronie (odmiany typu ‘Fastigiata’). Większe mogą stanowić w przyszłości zagrożenie dla budynku, nie można też bagatelizować potencjalnych problemów z ich wycinką (formalnych i logistycznych). Unika się sadzenia drzew z bardzo silnym, inwazyjnym systemem korzeniowym, które mogłoby uszkodzić fundamenty. Zaliczają się do nich m.in. topole, wierzby, klon srebrzysty, robinia akacjowa i bożodrzew gruczołowaty. Problemy (ryzyko wywracania) mogą stwarzać gatunki, które osiągają duże rozmiary, a mają płytki system korzeniowy, np. świerk pospolity.
-
Drzewa przy chodnikach i ścieżkach – należy unikać sadzenia drzew w bliskim sąsiedztwie nawierzchni. Zaleca się zachować 2-3 m w przypadku niskich gatunków i odmian. Szczególnie problematyczne są drzewa mające tendencję do tworzenia napływów korzeniowych. Poza gatunkami wymienionymi w poprzednim akapicie dotyczy to także grabów, wiązów, dębów i metasekwoi chińskiej.
-
Drzewa przy altanie i tarasie – unika się sadzenia wysokich drzew, a te niższe sadzi się nie bliżej niż w odległości 3-4 m od małej architektury ogrodowej. To ogranicza ryzyko uszkodzenia zasadzenia przez rozrastającą się koronę (oczywiście można też wykonać cięcie), i konstrukcji przez korzenie.
Drzewa są potrzebne w każdym ogrodzie, w końcu zapewniają kojący cień, a w dodatku wprowadzają pożądany efekt piętrowości. Trzeba jednak dobrze przemyśleć, co wybrać i gdzie „to” posadzić.

Rodzaje sadzonek drzew – zalety i wady
|
Parametr |
Sadzonka z gołym korzeniem |
Sadzonka w pojemniku (doniczce) |
Sadzonka balotowana (bryła w jucie) |
|
Najlepszy termin |
Marzec-kwiecień Październik-listopad |
Cały sezon (III-XI) |
Wiosna / Jesień |
|
Przygotowanie |
Moczenie korzeni w wodzie (2-4h) |
Obfite podlanie przed wyjęciem |
Namaczanie całego balotu przez ½ doby. |
|
Koszt zakupu |
Najniższy (ekonomiczny) |
Wysoki |
Średni |
|
Tempo przyjęcia |
Wymaga staranności i czasu |
Bardzo szybkie i pewne |
Średnie |
|
Narzędzia |
Szpadel lub świder ogrodniczy |
Szpadel (szeroki dołek) |
Szpadel |
|
Ryzyko przesuszenia |
Bardzo wysokie |
Niskie |
Średnie |
FAQ: Najczęstsze pytania o sadzenie drzew w ogrodzie
Jakie drzewa są bezpieczne przy przydomowym placu zabaw?
Wybieraj gatunki bezkolcowe i nietoksyczne, np. brzozę brodawkowatą czy klon zwyczajny, które dają dużo cienia. Unikaj gatunków trujących, np. cisu czy złotokapu, które stwarzają ryzyko zatrucia (spożycia przez dzieci). jeżeli dziecko jest uczulone na pyłki lista zalecanych gatunków pozostało bardziej okrojona. Za przyjazne drzewa, które można sadzić przy przydomowym placu zabaw uchodzą m.in. grab pospolity, tulipanowiec amerykański i znaczna grupa drzew iglastych.
Jak głęboko pod ziemią znajdują się instalacje, o których muszę pamiętać?
Zanim zaczniesz kopać, sprawdź plany mediów: rury wodociągowe i kable energetyczne zwykle znajdują się na głębokości od 50 do 120 cm. W takich miejscach nie uprawia się drzew i krzewów.
Jak zabezpieczyć młode drzewo przed wywróceniem przez wiatr?
Wbij 2-3 solidne paliki poza obrębem bryły korzeniowej i połącz je, np. siatką z tworzywa sztucznego. Ewentualnie drzewka można przywiązywać do pojedynczych palików.
Jak chronić drzewka przed moczem psa?
Najskuteczniejszą barierą są niskie płotki ażurowe lub plastikowe osłonki o wysokości min. 60–80 cm. Wydają się koniecznością w przypadku młodych drzewek i ogrodów, w których przebywają czworonogi.
fot. pixabay.com
#landing-content-2#
















