Globalny indeks cen żywności FAO odnotował wyraźny wzrost, osiągając najwyższy poziom od kilkunastu miesięcy. Eksperci rynkowi oraz ekonomiści ostrzegają, iż dotychczasowy okres względnej stabilizacji i spadków cen produktów spożywczych w polskich sklepach powoli dobiega końca. Presja wynikająca z ekstremalnych zjawisk pogodowych, wzrostu cen surowców rolnych, cukru oraz nośników energii na światowych giełdach przełoży się w najbliższych miesiącach na wyższe rachunki przy kasach. W stolicy skutki odwrócenia trendu cenowego odczują w pierwszej kolejności mieszkańcy i lokalny sektor gastronomiczny w dzielnicach Wola, Mokotów oraz Śródmieście.
Fot. Warszawa w PigułceSygnały ostrzegawcze z rynków światowych. Wzrost indeksu FAO i czynniki pogodowe
Według najnowszego raportu Organizacji Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa (FAO), światowy wskaźnik cen żywności wzrósł niemal we wszystkich głównych kategoriach towarowych. Najmocniejszy skok odnotowano na rynku cukru (wzrost o blisko 12 proc. w ujęciu miesięcznym), a także w przypadku zbóż, mięsa i produktów mlecznych. Do wzrostu cen przyczyniają się susze i fale upałów w Europie oraz Ameryce Północnej, ograniczona podaż mleka, a także zawirowania w międzynarodowym transporcie morskim i rosnące koszty nawozów.
W Polsce kategoria „żywność i napoje bezalkoholowe” stanowi niemal 26 proc. koszyka inflacyjnego Głównego Urzędu Statystycznego (GUS). Oznacza to, iż każde odbicie cen w hurtowniach bezpośrednio przełoży się na wyższy odczyt inflacji konsumenckiej (CPI). Podstawą prawną regulującą ochronę konsumentów w zakresie rzetelnej informacji o cenach oraz bezpieczeństwa produktów są przepisy ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz.U. z 2023 r. poz. 168 z późn. zm.) oraz ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz.U. z 2023 r. poz. 1448 z późn. zm.). Przepisy te nakładają na sprzedawców obowiązek czytelnego uwidaczniania cen jednostkowych (za kilogram lub litr), co ułatwia konsumentom porównywanie realnych kosztów zakupów.
Wpływ na stołeczny rynek detaliczny i gastronomię. Wola, Mokotów i Śródmieście
Aglomeracja warszawska odczuje powrót droższej żywności ze zwielokrotnioną siłą ze względu na wysokie koszty stałe prowadzenia działalności handlowej i gastronomicznej. W biurowych i mieszkalnych rejonach na warszawskiej Woli (wokół Ronda Daszyńskiego) oraz na Mokotowie (Służewiec) rosnące ceny półproduktów zmuszą restauracje i punkty żywienia zbiorowego do korekty cenników ofert lunchowych.
Z kolei na tradycyjnych targowiskach oraz w sieciach detalicznych w dzielnicy Śródmieście kupujący zauważają stopniowe podwyżki w kategoriach produktów importowanych, warzyw, mięsa oraz przetworów mlecznych. Miejscy analitycy rynku zwracają uwagę, iż presja cenowa nakłada się na rosnące opłaty za energię i transport, co sprawia, iż detaliści nie będą w stanie dalej absorbować rosnących kosztów poprzez obniżanie własnych marż handlowych.
Jak krok po kroku zabezpieczyć domowy budżet przed wzrostem cen żywności
Zobacz zestaw praktycznych porad, które pomogą Ci racjonalnie planować wydatki spożywcze i ograniczyć koszty codziennych zakupów:
- Porównuj ceny jednostkowe za kilogram lub litr – zwracaj uwagę na małe etykiety przy półkach w sklepach na Woli czy Mokotowie, unikając produktów o ukrytym zmniejszonym gramaturze (shrinkflation).
- Planuj jadłospis i twórz listy zakupowe – przed wyjściem do sklepu przeanalizuj stan spiżarni, aby uniknąć wyrzucania nieprzetworzonego jedzenia i zbędnych wydatków.
- Kupuj produkty sezonowe i lokalne – wybieraj warzywa i owoce dojrzałe w naturalnym cyklu, które są tańsze niż towary sprowadzane z odległych krajów.
- Maksymalnie wykorzystuj aplikacje i programy lojalnościowe – śledź promocje w stołecznych marketach w Śródmieściu i korzystaj z dedykowanych kuponów rabatowych na towary pierwszej potrzeby.
- Wdrażaj zasady kuchni zero-waste – mroź nadwyżki żywności i przetwarzaj resztki posiłków, co pozwala zaoszczędzić od kilkudziesięciu do kilkuset złotych w skali miesiąca.
Źródło: PAP
