Postawiłem ostatni talerz i odsunąłem się na krok. Dwanaście nakryć. Dwanaście kieliszków. Dwanaście serwetek złożonych w trójkąttak, jak uczyła mnie mama. O ósmej przyjadą Nowakowie, potem Marta z mężem. Pełen dom, tak jak mama lubiła. Obrus biały, z niebieskimi haftowanymi gwiazdkami w rogachteż maminy, jeszcze z jej posagu. Wygładzałem fałdy, myśląc o tym, iż już trzeci Sylwester szykuję stół sam. Bez niej.
Dziadku Wiktorze, a trzynaste krzesło?
Drgnąłem. Zosia stała w progu kuchni, trzymając do piersi stertę dodatkowych talerzy. Policzki miała zaczerwienione z mrozupewnie była jeszcze na podwórzu.
Jakie trzynaste? udałem, iż nie rozumiem.
Prababcia zawsze stawiała. Dla niespodziewanego gościa.
Odwróciłem się ku oknu. Za szybą padał śniegduże płatki, powoli, niemal jak białe kuleczki waty. Mama uwielbiała taki śnieg. Mówiła, iż przynosi gości. Nigdy nie pytałem, jakich gości adekwatnie oczekuje. Myślałempo prostu przysłowie, stary zwyczaj.
Prababci już nie ma od trzech lat, Zosiu.
Właśnie dlatego.
Wnuczka patrzyła na mnie tym swoim spojrzeniemczysto, bez wyrzutu, ale pytająco. Miała dziesięć lat i tylko ona jeszcze pamiętała opowieści mamy. Słuchała ich naprawdę, nie tylko z grzeczności. Ja dawno przestałem słuchać. Zawsze był czas na coś innego, rachunki do rozliczenia, sprawy do załatwienia. A teraz mamy już nie ma i nikogo nie mogę o nic zapytać.
Dobrze powiedziałem. Przynieś z piwnicy, drewniane przy ścianie.
Zosia uśmiechnęła się i zniknęła. Podszedłem do komody i otworzyłem górną szufladę. W welurowym pudełku leżały kolczyki mamybursztyn w srebrze. Jej jedyna biżuteria, którą noszę. Ewa mówi, iż mi pasują. Ale nie noszę ich dlatego. Zakładam je, bo kiedy dotykam chłodnego srebra, czuję, iż mama jest blisko.
Włożyłem kolczyki i spojrzałem w lustro. Pięćdziesiąt dwa lata. Zmarszczki przy oczach, siwizna na skroniach. Mama w moim wieku wyglądała młodziej. Przynajmniej tak mi się wydawało.
Trzynaste krzesło stanęło przy końcu stołu. Zosia ustawiła je tak, żeby patrzyło prosto na drzwi wejściowe. Chciałem już powiedzieć, iż to niewygodne, iż gość będzie siedzieć tyłem do oknaale przemilczałem. Mama stawiała je właśnie tam. Zawsze.
Prababcia opowiadałaoznajmiła Zosia, wygładzając obrus wokół nowego nakryciaże miała brata. Wujek Grzegorz. Odszedł, gdy była w moim wieku. I nigdy już nie wrócił.
Zastygłem z miską sałatki w dłoni.
Skąd ty to wiesz?
Prababcia opowiadała. Jak u niej spałam. Leżeliśmy w ciemności i mówiła o dawnych czasach. O domu, dzieciństwie, bracie. Mówiła, iż kiedyś wróci. Dlatego stawiała dodatkowe krzesło.
Czterdzieści lat. Czterdzieści lat mama stawiała trzynaste krzesło, a ja myślałempo prostu tradycja. Przejaw gościnności, dziwactwo starszej osoby. Ale naprawdę czekała. Co sylwestra czekała na kogoś konkretnego.
Czemu mi nie mówiłaś?
Zosia wzruszyła ramionami.
Może czekała, aż zapytasz.
Nigdy nie zapytałem. Ani razu przez pięćdziesiąt dwa lata. Nigdy nie zainteresowałem się, czemu mama tak uparcie daje dodatkowe nakrycie. Kim był wujek Grzegorz, jej rodzina i dzieciństwo. Uważałem to za coś oczywistegomama jest mamą. Teraz jej nie ma, a ja o niej prawie nic już nie wiem.
W przedpokoju trzasnęły drzwi. Wiktor wszedł z mrozu, otrzepując śnieg z kołnierza. Za nimPaweł z żoną Elą. Dom rozbrzmiał głosami, śmiechem, brzękiem talerzy. Ela przyniosła swój słynny sernik, Pawełszampana. Wiktor objął mnie, pocałował w skroń.
Pięknie nakryte.
Uśmiechałem się, odbierałem palta, rozlewałem herbatę, słuchałem opowieści o korkach i pogodzie. Ale spojrzenie ciągle wracało do trzynastego, pustego krzesła.
Mama na kogoś wyczekiwała. Czterdzieści lat. A ja nie wiedziałem na kogo.
O szóstej zadzwonił dzwonek.
Właśnie kończyliśmy zakąski. Paweł opowiadał coś o pracy, Ela śmiała się z jego żartów. Wiktor otwierał drugą butelkę. Zosia była cicha, grzebała widelcem w sałatce i milczała.
Nagle dzwonekostry, niespodziewany.
Ja otworzę! krzyknęła Zosia i wybiegła z kuchni.
Wycierałem dłonie ręcznikiem, gdy usłyszałem jej głos:
Dziadku, tu stoi człowiek.
Coś w jej tonie sprawiło, iż wyszedłem do przedpokoju.
W progu stał starszy mężczyzna. Siwa broda, posplątana, nieogolona. Znoszony płaszcz, niegdyś pewnie dobry, teraz już wytarty i z guzikiem na sznurku. Czapka, z której wystawała wata. Buty rozchodzone, sznurówki zastąpione sznurkiem. Bezdomnytypowy, jakich wielu na dworcach.
Ale on nie patrzył na nas. Oglądał się na dom. Na okna z rzeźbionymi framugami, na ganek z odpadającą farbą, na choinkę w ogrodzie przystrojoną lampkami. Patrzył tak, jakby próbował sobie coś przypomnieć.
Dobry wieczór powiedział cicho, lekko zachrypniętym głosem. Przepraszam, iż przeszkadzam. Zmarzłem bardzo. Czy mogę wejść się ogrzać?
Wiktor pojawił się za mną. Poczułem, jak spina się obok mnie.
Nie wydajemy jałmużny powiedział spokojnie, ale stanowczo. Mogę panu przynieść gorącą herbatę. Proszę poczekać tutaj.
Ale niech wejdzie, Zosia stanęła między nami i drzwiami. Oczy jej błyszczały. Dziadku, sam postawiłeś dziś to krzesło. Trzynaste. Dla niespodziewanego gościa.
Popatrzyłem na starca. Nie prosił, nie żalił się, nie opowiadał historii o głodnych dzieciach, jak niektórzy bezdomni. Po prostu patrzył na dom. Na dom mojej mamy.
Wtedy zauważyłem jego ręce.
Zsunął rękawiczkidziurawe, robione na drutach. I zobaczyłem: paznokcie czyste, równo przycięte. Skóra spierzchnięta, popękana od mrozu, ale jednak ręce zadbane. Długie palce, z charakterystycznymi odciskami na opuszkach. Nie ręce włóczęgi. Ręce kogoś, kto przywykł do precyzyjnej pracy.
Proszę wejść powiedziałem, zanim zdążyłem się zastanowić. Dziś sylwester. Człowiek nie będzie marzł na progu.
Wiktor chciał protestowaćwidzę jego minę. Położyłem mu dłoń na ramieniu. Ten sam gest, którym mama uspokajała tatę. Bez pudła.
Dobrze, zgodził się Wiktor. Ale na chwilę.
Staruszek wszedł, ostrożnie rozglądnął się po przedpokoju. Spojrzał powoli w prawodo kuchni, potem w lewogdzie salon i choinka. Coś w jego oczach błysnęło. Poznanie? A może mi się wydawało?
Kuchnia z prawej? zapytał, jakby do siebie.
Tak kiwnęła Zosia. Skąd pan wie?
W takich domach zwykle tak bywa, zatrzymał się. Przepraszam. Dawno nie byłem w prawdziwym domu.
Wprowadziliśmy go do salonu. Paweł patrzył niechętnieon nie lubił niespodzianek. Ela odsunęła się lekko do boku. Tylko Zosia uśmiechała się i krzątała przy gościu.
Posadziłem go na trzynastym krześle. Usiadł ostrożnie, jakby bał się, iż mebel się rozpadnie. Położył dłonie na kolanach. Wyprostowany, mimo wieku i zmęczenia.
Przyniosę panu coś ciepłego, powiedziała Zosia.
Dziękuję. Jesteście państwo bardzo życzliwi.
Głos miał niezwykły. Dobrze ukształtowane zdania, czysta polszczyzna. Nie przypominał ludzi, którzy latami żyją na ulicy.
Zosia położyła przed nim talerz sałatki, ziemniaki, kawałek pieczonej karkówki. Wziął wideleci znów skupiłem się na jego dłoniach. Trzymał sztućce delikatnie, poprawnienie jak wiejski prostak, tylko jak ktoś nauczony tego w domu. Jadł powoli, ostrożnie, nie siorbiąc, nie spieszącjak człowiek nauczony dobrych manier.
Jak pan ma na imię? zapytała Zosia, siadając naprzeciwko.
Podniósł głowę.
Grzegorz.
O mało nie upuściłem kieliszka. Poczułem, jak mi dłoń zadrżała, wino rozlało się na obrus. Grzegorz. Wujek Grzesiek, o którym mówiła Zosia. W pamięci majaczyły mi mgliście opowieści o kimś, kto wyjechał, zanim dorosłem. Musiałem mieć z dziewięć lat, ale prawie nie pamiętam twarzy. Tylko łzy mamy po jego wyjeździe. Zbieg okoliczności. Grzegorzy w Polsce jest przecież mnóstwo.
A ojcowskie imię? dopytywała Zosia.
Andrzejowicz.
Palce ścisnęły mamine kolczyki. Andrzejowicz. Mamin ojciecmój dziadekbył Andrzej. Andrzej Stanisław. Umarł, zanim się urodziłem.
Pyszne powiedział starzec, odsuwając pusty talerz. Dawno nie jadłem domowego jedzenia.
Dołożyć? zapytała Zosia.
Nie, dziękuję. Wystarczy.
Siedział z założonymi dłońmi na kolanach i patrzył na choinkę. Na bombki, światełka, gwiazdę na czubku. Spojrzenie miał wyblakłe, szaroniebieskie. Coś znajomego w głębi oczu. To samo, co widywałem latami u mamy.
Ninusiu powiedział nagle, patrząc prosto na mnie podasz mi sól?
Ninusiu.
Tak mówiła do mnie tylko mama. I to dawno temu: Ninusiu, czas na kolację. Ninusiu, spać już. Nikt inny tak nie mówi. Ewa woła Ninuś albo Ninka. Paweł tato lub Wiktorze. Na pracyWiktor Andrzejowicz.
Skąd pan zna moje przezwisko?
Zamarł z widelcem w dłoni. W jego twarzy coś drgnęłostrach? Niepokój?
Usłyszałem, jak panią zawołano.
Nikt tak dziś nie powiedział.
Nie zaprzeczyłem. Podałem sól. Odwróciłem się ku oknu, za którym wciąż padał śniegspokojny, szerokie płatki.
Całą kolację spoglądałem na jego ręce.
Za kwadrans północ wznosiliśmy toast. Wiktor zaczął przemówienieo rodzinie, zdrowiu, pomyślności w nadchodzącym roku. Wszyscy stukali się kieliszkami. StaruszekGrzegorzpił po cichu, małymi łykami. Szampana ledwo tknął, tylko dla towarzystwa.
Gdy wybiła północ, Zosia zakrzyknęła Szczęśliwego Nowego Roku!, Ela rzuciła się całować Pawła, Wiktor przytulił mnie. Patrzyłem na starca. Siedział nieruchomo, zapatrzony w choinkę. Szeptał coś do siebie bezgłośniemodlitwę? Liczył uderzenia zegara?
Po północy Zosia włączyła muzykę. Paweł z Elą poszli tańczyć do drugiego pokoju. Ich śmiechy i stare piosenki rozbrzmiewały w mieszkaniu. Wiktor przysnął w fotelu, zmęczony zabieganiem. Zosia pobiegła dzwonić do koleżanek.
Zostałem, by sprzątnąć ze stołu.
Gość siedział wciąż tak samowyprostowany, dłonie na kolanach. Patrzył na choinkę.
Usłyszałem lekki skrzyp.
Grzegorz wstał. Powoli, uważniedbając o stawy. Podszedł do choinki. Wysunął rękę, dotknął gwiazdy na czubku. Starej, babcinej, ze zdartym złoceniem.
I przekręcił ją odrobinę w lewo. O dwa centymetry.
Coś we mnie pękło.
Ten gest. Ten ruch. Mama robiła tak co roku. Zawsze. Gdy stroiliśmy choinkę, na koniec podchodziła i poprawiała gwiazdę dokładnie o dwa centymetry w lewo. Dlaczego?pytałem. Uśmiechała sięTak trzeba, Ninusiu. Tak jest dobrze.
Podszedłem do niego. Serce waliło jak dzwon.
Dlaczego pan tak zrobił?
Odskoczył, odwrócił się. W jego oczach pojawił się strach.
Przyzwyczajenie.
Czyje przyzwyczajenie?
Cisza. Patrzył na mniebladoniebieskie oczy, zmarszczki, siwa broda, zmęczenie. Te same oczy co mama.
Znał pan moją matkę nie pytałem, tylko stwierdzałem.
Opuścił wzrok.
Zofię Andrzejewską? zapytał cicho. Tak. Znałem.
Skąd?
Długa pauza. Odwrócił się do choinki, jakby szukał tam odpowiedzi.
Wychowaliśmy się w jednym domu.
Serce mi zamarło. Z jednym dachem. Może sąsiad, może rodzina, może coś więcej.
W tym domu? brnąłem dalej, choć znałem już odpowiedź.
Tak.
Ciężko oddychałem. Zrobiłem krok bliżej.
Kim pan jest?
Milczał.
Tam była dziecięcapowiedział nagle, patrząc ku korytarzowi. Mały pokój przy końcu. Okno na podwórko. Zimą mróz rysował na szybie wzoryz Zosią wymyślaliśmy, co nam przypominają.
Tam teraz jest spiżarnia.
Wiem. Zatrzymał się na moment. Z Zosią urwał.
Co?
Pokręcił głową.
Nic. Przepraszam. Muszę na powietrze.
Wyszedł na ganek, nie biorąc płaszcza.
Znalazłem go pół godziny później.
Siedział na starej ławce pod płotem i patrzył na okna domu. Śnieg okrył mu ramiona, czapkę, brodę. Nie ruszał się. Po prostu siedział i patrzył.
Narzuciłem na siebie maminy płaszczwciąż ciepły, choć stary. Wyszedłem na dwór.
Przemarznie pan.
Nie pierwszy raz.
Usiadłem obok. Ławka była lodowata choćby przez płaszcz. Płatki śniegu topniały na twarzy.
Proszę opowiedzieć.
Co?
Wszystko. Kim pan jest. Skąd się tu wziął. Dlaczego pan przyszedł.
Długa cisza. Patrzył na własne dłoniespokojne, z odciskami na opuszkach palców.
Zofia była moją siostrąpowiedział w końcu, głos mu zadrżał. Młodszą. Odszedłem, gdy miała dwadzieścia siedem. Ja trzydzieści.
Ziemia zapadła mi się pod nogami. Chwyciłem się ławki, żeby się nie przewrócić.
Pan jest wujkiem Grzegorzem?
Zadrżał ponownie. Odwrócił się do mnie.
Opowiadała o mnie?
Wnuczce. Zosi. Ona mi dzisiaj mówiła. Prababcia czekała na wujka. Dlatego stawiała dodatkowe krzesło. Co roku. Czterdzieści lat.
Zakrył twarz dłońmi. Ramiona mu się trzęsły.
Czterdzieści trzy lata. Czterdzieści trzy lata bałem się wrócić.
Dlaczego?
Odsłonił twarz. Oczy miał czerwone, mokre. Stary człowiek płakał, cicho, łzy zamarzały mu w brodzie.
Ojciec wyszeptał. Pokłóciliśmy się strasznie. Powiedziałem słowa, których nie wolno. Rzuciłem, iż zniszczył mi życie, iż go nienawidzę. Że już nigdy nie pojawię się w tym domu. Wyjechałem na północ. Najpierw miał być rok. Potem pięć. Dziesięć. Dwadzieścia. Potem było już wstyd wrócić. Lepiej nie wracać niż patrzeć w oczy.
A Zofia? Mama?
Skrzywił się, jakby zabolało.
Myślałem, iż ona też mnie znienawidziła. Że trzyma stronę ojca. Przez trzydzieści lat nie napisałem do niej ani razu. Bałem się, iż nie odpisze. Albo każe mi nie wracać.
Ona czekała na pana wyszeptałem. Gardło mi się zacisnęło. Czterdzieści lat stało krzesło. Co roku. choćby jak chorowała, to prosiła, żeby postawić.
Podniósł na mnie wzrok.
Dowiedziałem się, iż umarła, rok temu. Przypadkiem. Znalazłem nekrolog w gazecie na dworcu. Ktoś ją wyrzucił, podniosłem dla rozpałki. Zobaczyłem zdjęcie. Imię. Zofia Andrzejewska. Moja Zosia, siwa i starsza. Głos mu drżał. Odeszła po ciężkiej chorobie. Zrozumiałem, iż już za późno. Czterdzieści trzy lata się zbierałemi nie zdążyłem.
Dlaczego jednak pan przyszedł?
Bo czekała. Czterdzieści lat czekała. Stawiała krzesło. Czekała, iż wrócę. Musiałem jeszcze raz zobaczyć ten dom. Dom, gdzie byliśmy szczęśliwi. Gdzie głos mu się załamał wszystko zniszczyłem.
Trwaliśmy w ciszy. Śnieg zasypał nas, a ja i tak czułem ciepło. Płaszcz mamy pachniał jej starymi perfumamiByć Może, ulubione przez całe życie.
Nie wierzę panu powiedziałem po dłuższej chwili. Przepraszam, ale nie wierzę. Każdy może nazwać się bratem, opowiedzieć taką historię.
Rozumiem.
Ma pan dowód?
Uśmiechnął się blado. W dziecinnym pokoju, w tym co teraz spiżarnia, wycięliśmy z Zosią napis na tynku. Pod tapetą. W roku 1962. Ja miałem jedenaście, ona osiem lat.
Przecież tapety zmieniałem pięć razy.
Wiem. Ale napis powinien być pod spodem. Przy oknie, po prawej stronie. Na wysokości dziecka. Stawaliśmy na taborecie, by dosięgnąć.
Wstałem. Nogi miałem jak z waty.
Chodźmy.
Spiżarnia pachniała starymi rzeczamiszalami mamy, książkami po ojcu, kurzem i czasem. Zapaliłem światłożarówka pod sufitem rzucała słabe światło. Podszedłem do okna.
Prawy róg. Na wysokości dziecka. Mniej więcej na metr od ziemi.
Tutaj?
Trochę wyżej. Stawaliśmy na stołku.
Rozejrzałem się za narzędziem. Na półce znalazłem stare, stępione nożyczki. W sam raz.
Podważyłem brzeg tapety. Pierwsza warstwabeż, dawana pięć lat temu. Pod niązielona z lat dziewięćdziesiątych. Potem niebieskaz dzieciństwa. Żółtaz siedemdziesiątych. Czerwonaz sześćdziesiątych, już wyblakła.
Pod niątynk. Szary, spękany.
Włączyłem latarkę w telefonie. Ręce mi drżały.
Litery. Krzywe, dziecięce, wydrapane gwoździem. Głębokie rowki w tynku.
Tu mieszkaliśmy. Grzegorz i Zosia, 1962.
Kolana mi się ugięły, telefon wypadł z dłoni. Dotknąłem napisu palcem. Sześćdziesiąt dwa lata przetrwały te litery pod tapetami. Nasz sekretjego i mamy.
To ja wydrapałem odezwał się Grzegorz za moimi plecami. Zosia bała się, iż mama zobaczy i będzie zła. Obiecałem, iż zakleimy tapetą, to nikt nie odkryje. Nasz sekret na całe życie.
Odwróciłem się. Stał w drzwiachstary, zmęczony, obcy. A jednak bliski. Brat mamy. Mój wujek. Ten, na którego mama czekała czterdzieści lat.
Pan naprawdę jest wujkiem Grzegorzem.
Tak, Ninusiu. Zamilkł na chwilę. Byłeś mały, kiedy odjeżdżałem. Dziewięć lat. Ale pamiętam, jak brałem cię na kolana. Zosia mawiała: Ninusiu, idź do wujka Grzesia. Ot, wymsknęło mi się dziś.
Gapiliśmy się na siebie przy kuchennym stole aż do świtu.
Zaparzyłem herbatęmocną, z tymiankiem, jak lubiła mama. Ze spiżarni wyjąłem malinowy dżemostatni, jeszcze jej roboty. Ugotowany miesiąc przed chorobą.
Grzegorz opowiadał. O północnych miastachSzczecinie, Gdańsku, pracy w portach, tułaczce. O więzieniutrzy lata, błahostka i głupota młodości. O latach na dworcach, noclegowniach, piwnicach. O strachu, który narastał wraz z upływem lat.
Byłem zegarmistrzempowiedział, patrząc na ręce. Pracowałem w warsztacie na Miodowej. Zegarki, budziki, mechanizmy. Ręce do dziś pamiętają. Widzisz te odciski? Pisałem pęsetą, śrubokrętem, lupą. Tyle lat minęło, a ręce wciąż swoje.
Uniósł je, by pokazać. Te same dłonie, które zobaczyłem w progu.
Wiesz, czemu najwięcej bałem się wrócić? spytał, gdy za oknem zaczynało świtać. Nie tylko ze wstydu. Bałem się, iż Zosia mnie nie wybaczy. Tyle lat nic. Ani listu, ani telefonu. Przecież mogłem napisać, przyjechać Ale nie zrobiłem nic, cały czas bałem się jednego: iż powie odejdź.
Nie powiedziałaby.
Skąd wiesz?
Stawiała krzesło położyłem dłoń na stole pośrodku. Co roku. Czterdzieści lat, aż do końca. choćby gdy nie miała siły wstaćprosiła mnie. Nie rozumiałem, po co to. Teraz wiemczekała na ciebie.
Długo milczał. Za oknem różowiało niebopierwszy świt nowego roku.
Kolczyki odezwał się nagle. Bursztyny w srebrze. Ja jej kupiłem na osiemnastkę. Z pierwszej pensji zegarmistrza. Odkładałem miesiącami. Była taka szczęśliwa. Powiedziała, iż nigdy nie zdejmie.
Dotknąłem kolczyków. Bursztyny w zimnym srebrze. Mamin prezent. Teraz wiedziałem, od kogo.
Nie zdejmowała dodałem cicho. choćby w szpitalu. Pielęgniarki prosiły, ale zostawiła.
Grzegorz znowu się rozpłakał. Bezgłośnie, łzy zamarzały mu na policzkach.
Wstałem. Otworzyłem szafę. Na górnej półce był szal mamyszary, wełniany, robiony na drutach przez nią. Wciąż pachniał ulubionymi perfumami Być Może i domem, dzieciństwem.
Okryłem nim ramiona wujka.
Szczęśliwego nowego roku, wujku Grzesiu.
Chwycił moją dłoń i przytulił do policzka. Ręka zrobiła się mokra od jego łez.
Nie doczekała się szepnął. Trzy lata zabrakło. Trzy lata. Gdybym przyszedł wcześniej
Ale przyszedłeś. Może późno, ale jednak przyszedłeś. To najważniejsze.
Podniósł na mnie załzawione oczy.
Ona chciałaby, żebym został.
Został?
Tak. Tutaj. Z nami.
Milczał, a za oknem wstawało zimowe słońce. Pierwszy dzień nowego roku.
Rano, kiedy światło przebiło się przez mroźny rysunek na szybie, wszedłem do salonu.
Wujek Grzegorz siedział na trzynastym krześle. Przed nim parująca herbatka, obok Zosia. Opowiadała mu coś żywo, a on słuchał i się uśmiechał. Po raz pierwszy szczerze się uśmiechał odkąd był w domu.
Gwiazda na choince przekręcona w lewodokładnie o dwa centymetry. Tak, jak robiła mama. Teraz wiedziałem dlaczego. To był ich znak. Rodzeństwa. Sekret, którego pilnowała przez czterdzieści lat.
Paweł siedział w kącie, patrzył podejrzliwe na gościa. Chyba nie pojął do końca, co się wydarzyło. Ela krzątała się w kuchni, udając, iż wszystko jest jak zwykle. Może dla niej naprawdę było. Starszy panobca sprawa.
Wiktor przyszedł z tyłu i objął mnie ramieniem.
Czyli zostaje?
Tak.
Ninuś zawahał się. Jesteś pewny? Przecież nic o nim nie wiemy. Mało to dziwnych ludzi
Zna napis pod pięcioma warstwami tapet, Wiktorze. Tu mieszkaliśmy. Grzegorz i Zosia, 1962. To nie do podrobienia.
Wiktor westchnął. Jest dobrym człowiekiemostrożnym, rozważnym, ale kochającym.
Dobrze. Ale w razie czego uprzedzam.
Spojrzałem na wujka Grzegorza. Trzymał filiżankę obiema rękomaostrożnie, delikatnie. Dłonie zegarmistrza. Te, które rzeźbiły napis w tynku. Te, które kupiły siostrze bursztyny.
Mama czterdzieści lat stawiała to krzesło powiedziałem. Trzy lata stało puste. Wystarczy.
Zosia zobaczyła mnie i pomachała.
Dziadku Wiktorze! Wujek Grzesiu umie naprawiać zegary! Wyobrażasz sobie? Mam na ścianie stary zegar babci, od lat nie chodzi, a on mówi, iż go naprawi!
Podszedłem do stołu. Położyłem rękę na ramieniu wujkaten sam gest, którym mama witała gości. Taki, którym uspokajała ojca. I mnie, gdy byłem dzieckiem i bałem się ciemności. Teraz ten gest należał już do mnie.
Szczęśliwego nowego roku powiedziałem. Szczęśliwego nowego życia.
Nakrył moją dłoń swoją. Była ciepła.
Dziękuję, Ninusiu głos mu się zachwiał. Dziękuję, iż wpuściłeś.
Za oknem padał śniegduży, leniwy. Mama mówiła, iż taki sprowadza gości.
Jak zwykle miała rację.
Czterdzieści lat czekała. Trzy lata po jej śmiercion w końcu przyszedł.
I trzynaste krzesło już nigdy nie stało puste.
