Ten miesiąc będzie trudniejszy, mruknął Antoni, odświeżając aplikację bankową.
Westchnął. Ostatnio pieniądze znikały jak woda z piasku. I dobrze znał powód, choć jeszcze nie miał odwagi go nazwać.
Antoni wyszedł z windy, rozluźniając w biegu węzeł krawata. Trzecie piętro, czwarte drzwi po lewej. Ten szlak miał wyryty w pamięci mięśni od trzech lat.
Klucz obrócił się w zamku, a do nosa uderzył ciepły zapach smażonych ziemniaków z koperkiem. Weronika zawsze sypała koperek obficie, od serca. Antoni zdjął buty, torbę rzucił na komodę.
Jestem w domu.
Jestem w kuchni! zawołała Weronika.
Stała przy kuchence, mieszając coś na patelni. Włosy zebrane w koński ogon, na ramionach ulubiana kraciasta koszula. Antoni podszedł od tyłu, musnął ją w czubek głowy.
Mmm, jak tu pachnie!
Ziemniaki z pieczarkami. Usiądź, zaraz będzie podane.
Weronika uśmiechnęła się, ale jej oczy pozostały smutne. Antoni to zauważył. Zawsze umiał dostrzec ten jej sposób nakładać wesołość na swój niepokój. Trzy lata razem nauczyły go czytać żonę lepiej niż każdą książkę.
Usiadł przy stole i obserwował, jak Weronika rozkłada jedzenie. Gesty były ostre, nie tak łagodne jak zwykle. Coś ją dręczyło pewnie kolejna rozmowa z matką. Jadwiga potrafiła zostawić długi ślad po sobie.
Dzwoniła mama? spytał Antoni, choć odpowiedź znał.
Weronika zamarła na chwilę. Potem postawiła przed nim talerz, usiadła naprzeciw.
Tak. Takie zwyczajne pogaduszki.
Kłamstwo. Jadwiga nigdy nie dzwoniła bez powodu. Każda rozmowa z nią miała w sobie małą zatrutą szpilę.
Antoni nie drążył. Mógłby pytać, dociekać, wyciągać na wierzch te słowa, które teściowa wlewała córce do uszu. Ale po co? Nic nowego by nie usłyszał. Znany zestaw pretensji: niska pensja, stary samochód, brak perspektyw. Wymęczona kaseta…
Jedli w przytulnej ciszy. Mieszkanie mieli nieduże jednopokojowe w bloku z wielkiej płyty, ale własne. Antoni kupił je jeszcze przed ślubem i ten fakt grzał mu serce. Może nieduże, ale uczciwie zarobione.
Weronika grzebała widelcem w ziemniakach, bez entuzjazmu. Myślała o kimś Antoni wiedział: o matce, która potrafiła tkwić w czyjejś głowie długo, jak natrętna melodia z reklamy.
…Teściowa nie polubiła Antoniego od pierwszego spotkania. Przyszedł wtedy w najlepszych dżinsach i jedynym porządnym swetrze. Jadwiga rzuciła na niego wzrokiem, jakby był starą szynką na wyprzedaży, i zaciągnęła usta.
Gdzie pracujesz? spytała wtedy.
Jestem inżynierem.
Inżynierem… Jakby przyznał się do czegoś wstydliwego. A zarobki chociaż jakieś przyzwoite?
Weronika wtedy zarumieniła się, próbując zmienić temat. Ale ton już został ustalony. Trzy lata minęły, a Jadwiga nie złagodniała.
Każde spotkanie było próbą cierpliwości Antoniego. A syn Marysi w tym roku otworzył już drugi interes. Kiedy kupicie nowy samochód? Ten rozleci się lada moment. Weronika jako dziecko marzyła o domku pod Krakowem, wiedziałeś?
Antoni nauczył się to ignorować. Uśmiechał się, przytakiwał, unikał kłótni. Po co się spierać? Jadwigi nie przekonasz. Ustaliła już swój wyrok i nie zamierza go zmieniać.
Weronika skończyła jedzenie, odsunęła talerz.
Mama zaprasza nas na sobotni obiad. Tata ma jubileusz.
Antoni nieco się spięł. Sobotnie obiady u rodziców Weroniki to osobny rodzaj tortur. Długi stół, masa rodziny i Jadwiga na czele jak generał.
O której?
Na siedemnastą.
Dobrze. Po drodze kupimy tort.
Mama mówiła, żeby nie. Sama wszystko przygotuje.
Oczywiście. Jadwiga kochała mieć wszystko pod kontrolą. Przynieść własny tort to jak zepsuć jej idealny porządek.
Weronika zbierała naczynia, wyniosła do zlewu. Antoni patrzył jej w plecy. Krucha, drobna. Zawsze wydawała mu się jak ptak, którego chciałby osłonić przed wszystkimi wiatrami. Ale główny wiatr wiał z domu rodziców i przed nim nie było ucieczki.
Weronika. Odwróciła się. Wiesz, iż cię kocham.
I ja ciebie odparła cicho.
Ale w oczach przemknęło coś ledwie uchwytnego zwątpienie? Zmęczenie? Wina?
Antoni nie pytał dalej. Czasem lepiej nie wiedzieć, o czym myśli ukochana osoba. Zwłaszcza gdy te myśli są zasiane przez kogoś innego.
Sobotni dzień nadszedł prędko…
Antoni zaparkował swoją leciwą Toyotę pod blokiem Jadwigi. Lakier na błotniku odchodził jeszcze od jesieni, ale nie miał kiedy poprawić. Weronika siedziała obok, nerwowo przewijając pasek torebki.
Gotowa?
Nie odpowiedziała szczerze. Ale i tak musimy wejść.
Mieszkanie Jadwigi powitało ich zapachem pieczonego mięsa i przyciszonymi głosami rodziny. Ojciec Weroniki, Stanisław, człowiek dobroduszny i małomówny, uściskał córkę, podał rękę zięciowi. Jubilat wyglądał na speszonego swoim własnym świętem.
Goście już siedzieli przy długim stole. Ciotki, wujkowie, kuzynostwo Antoni wciąż nie zdołał wszystkich zapamiętać po imieniu. Jadwiga rządziła przy końcu stołu, rozdając polecenia najmłodszym w rodzinie.
Antoni ulokował się przy Weronice, na skraju stołu. Taktyczna pozycja łatwiej się wycofać, gdy zrobi się gorąco.
Pierwsze pół godziny minęło spokojnie. Toasty za zdrowie jubilata, dźwięk kieliszków, śmiech. Antoni choćby się odprężył, sięgnął po chleb.
Antoni odezwała się Jadwiga, i już wiedział, iż za wcześnie się rozluźnił. Wy z Weroniką dalej mieszkacie w tej swojej klitce?
Tak, pani Jadwigo. Dla nas w zupełności wystarczy.
Wystarczy… powtórzyła teściowa. A o dzieciach myślicie? Gdzie je zmieścicie w tej norze?
Weronika usztywniła się obok. Antoni pod stołem położył jej dłoń na ręce.
Gdy będziemy gotowi na dzieci, pomyślimy o większym mieszkaniu.
Pomyślicie parsknęła Jadwiga. Za wasze pieniądze? Trzeba wziąć kredyt, Antoni. Porządni ludzie tak robią. Biorą kredyt, kupują większe mieszkanie. Rozwijają się.
Nie chcę żyć na kredyt odpowiedział spokojnie Antoni. Mamy własne lokum. Na razie nam wystarcza.
Wystarcza mu! Jadwiga rozejrzała się po rodzinie, szukając wsparcia. Słyszycie? On mówi wystarcza. A twoja żona niech się tłoczy, podczas gdy koleżanki przeprowadzają się do nowych mieszkań.
Mamo zaczęła cicho Weronika.
Cicho. Rozmawiam z twoim mężem. Jadwiga zwróciła się do Antoniego. A syn Marysi, pamiętasz? Dwa kredyty wziął, ma teraz trzypokojowe w Śródmieściu i niemieckie auto. A ty? Jeździsz gratem, mieszkasz w klitce. Nie wstyd ci?
Antoni powoli odłożył widelec. Trzy lata. Trzy lata znosił te szpile, porównania, pogardę. Dla Weroniki. Dla spokoju w domu.
Nie wstydzę się powiedział spokojnie. Zarabiam uczciwie. Nie kradnę, nie oszukuję. Żyję na własną miarę.
Własną miarę! wykrzyknęła Jadwiga, uderzając dłonią w stół.
Kieliszki podskoczyły, widelec z brzękiem spadł na podłogę. Twarz teściowej pokryła się plamami.
Ty nie jesteś mężczyzną, tylko ofermą! Moja córka zasługuje na kogoś lepszego niż ty! Sama jej znajdę lepszego męża!
Cisza spadła na pokój. Rodzina zastygła z widelcami w garści. Stanisław wpatrywał się w talerz, nie podnosząc wzroku.
Antoni wstał spokojnie. Trzy lata milczenia dobiegły końca.
Pani Jadwigo. Nie zamierzam udowadniać swojej wartości komuś, kto mnie nie szanuje. jeżeli uważa mnie pani za niegodnego, ma pani do tego prawo. Ale nie pozwolę się więcej obrażać.
Weronika patrzyła na męża szeroko otwartymi oczami. Potem spojrzała na matkę. Dwie najważniejsze osoby w jej życiu stanęły po przeciwnych stronach niewidzialnej linii. Ta linia wymagała wyboru.
Weronika wstała.
Mamo. Kocham cię. Ale jeżeli raz jeszcze obrazisz mojego męża, wyjdziemy i już nie wrócimy.
Jadwiga zastygła.
Co powiedziałaś?
Słyszałaś. Antoni jest moim mężem. Sama go wybrałam. I nie pozwolę ci więcej go poniżać. Nigdy więcej.
Jak śmiesz! teściowa aż się zapowietrzyła z oburzenia. Niewdzięczna dziewucho! Ja cię wychowałam, uczyłam, a ty?! Ty wybierasz tego… tego łamagę!
Mamo, przestań!!!
Krzyk Weroniki przeciął powietrze. Rodzina skupiała się na krzesłach. choćby ciotka Lucyna, zwykle komentująca wszystko, milczała.
Przez lata kontrolowałaś moje życie mówiła Weronika, a Antoni widział drżące wargi żony. Wybierałaś mi ubrania, koleżanki, decydowałaś kogo kochać. Dość. Jestem dorosła, sama decyduję z kim być i jak żyć.
Jadwiga wbiła w córkę wściekły wzrok. Twarz jej pobladła, żuchwa się zacięła.
Jeszcze będziesz pamiętać ten dzień syknęła. Jak cię zostawi bez grosza, wrócisz na kolanach. Ale czy cię wtedy wpuszczę, zobaczę.
Przeszła obok, nie patrząc ani na córkę, ani na zięcia. Trzasnęły drzwi do sypialni.
Antoni podszedł do żony, mocno ją objął. Weronika schowała twarz w jego pierś, ramiona jej drżały.
Postąpiłaś słusznie wyszeptał w jej włosy. Jestem z ciebie dumny.
Stanisław ciężko wstał zza stołu.
Jedźcie do domu, dzieci powiedział cicho. Mama ochłonie. Kiedyś.
…W samochodzie Weronika milczała całą drogę. Antoni nie spieszył jej. Są rany, których lepiej nie dotykać.
W ich małym mieszkaniu, gdy już wrócili, Weronika przemówiła:
Nie zadzwonię pierwsza.
Będę przy tobie, cokolwiek zdecydujesz.
Spojrzała na niego oczy zmęczone, zapłakane, ale w głębi tlił się ogień.
Damy sobie radę powiedziała.
Antoni przytulił żonę mocniej. Za oknem wygasał zachód słońca. Ich ciasne mieszkanie już nie wydawało się tak małe. Było twierdzą. I wiedzieli, iż to dopiero początek ich wspólnej drogi.
