Ty też powinieneś przepraszać

Kupiliście mieszkanie na kredyt? wykrzyknęła z euforią Bogumiła. Jakie to wspaniałe, córeczko! Po prostu cudownie!

Lidka po drugiej stronie telefonu roześmiała się, a Bogumiła usłyszała, jak zięć coś mówi w tle.

Mamo, co tak głośno krzyczysz, przecież sąsiedzi słyszą
Niech słyszą! parsknęła śmiechem Bogumiła. Kiedy mogę przyjechać obejrzeć? Dziś? Jutro? Upiekę szarlotkę, tę, którą Bartek lubi.

Lidka zamilkła na chwilę.

Przyjedź w sobotę, akurat meble ustawimy.

W sobotę Bogumiła stała pośrodku jasnego salonu i powoli obracała się, podziwiając wysokie sufity, szerokie okna, świeżutki tynk na ścianach. W nowym bloku unosił się zapach farby i drewna.

Kuchnia jest ogromna, wyobrażasz sobie? Lidka przeprowadziła mamę przez korytarz. A balkon przeszklony, potem będzie można tam stawiać wózek.
Ale tu pięknie Bogumiła pogładziła dłonią ścianę. Bartek, dobra robota!

Zięć tylko wzruszył ramionami.

Staramy się, pani Bogumiło.

Przy obiedzie Bogumiła sięgnęła po drugi kawałek szarlotki i w końcu powiedziała, co jej chodziło po głowie od rana.

Tak się o was martwiłam, nie macie pojęcia. Lidka już w siódmym miesiącu, a wy w wynajętym, gdzie właścicielka w każdej chwili mogła was wyrzucić. Przecież to żadna stabilizacja!

Lidka rzuciła Bartkowi porozumiewawcze spojrzenie. Bogumiła zobaczyła, jak córka lekko zaciska usta.

Mamo, dawaliśmy radę.
Radziliście odłożyła widelec Bogumiła. A ja nie mogłam spać po nocach, ciągle się zastanawiałam, jak sobie poradzicie, co będzie, gdy coś się wydarzy? Dziecku trzeba własnego kąta, stabilności.

Bartek odchrząknął i odsunął talerz.

Rata wcale nie jest mała, ale wszystko sobie przekalkulowaliśmy.
Duża ta rata? Bogumiła się zaniepokoiła.
Taka typowa, jak na Warszawę gwałtownie odpowiedziała Lidka.

Bogumiła spojrzała na córkę, na jej spięte ramiona, na wzrok Bartka wbity w obrusa, i zobaczyła, iż oboje się boją. Ale oczywiście nigdy się do tego nie przyznają.

Słuchajcie mnie Bogumiła spoważniała. Będę wam pomagać, nie ma choćby o czym dyskutować. Rodzice Bartka też się włączą, prawda?
Obiecali potwierdził Bartek. Mama co miesiąc obiecała dorzucać tyle, ile da radę.
No widzicie! Bogumiła rozsiadła się wygodniej. Wspólnymi siłami dacie radę. Nikt nie jest sam na świecie.

Lidka uśmiechnęła się trochę, ale lęk z jej twarzy nie znikał

Mały Antoni przyszedł na świat w marcu, wielki, zdrowy i bardzo głośny. Bogumiła co tydzień wpadała z zupą, prała pieluchy, a wnuka wyprowadzała na spacery w nowiutkim wózku po osiedlu.

Życie wróciło do rytmu. Bartek dostał awans, a Lidka zaczęła przebąkiwać o drugim dziecku.

Po dwóch latach urodziła się Weronika i do mieszkania wróciły dziecięce krzyki, bałagan zabawek i nieprzespane noce. Bogumiła patrzyła na szczęśliwe oczy córki i myślała: tak właśnie miało być.

A potem Bartka zwolnili

Bogumiła dowiedziała się o wszystkim dopiero przez przypadek, długo była przez Lidkę zwodzona, iż wszystko gra, tylko zmęczeni trochę. Prawda wyszła na jaw, kiedy przyjechała niespodziewanie i zastała córkę nad stertą papierów, zapłakaną.

Nie dajemy rady, mamo Lidka mówiła cicho. Trzy miesiące zaległości. Bank dzwoni codziennie.

Bogumiła stawała na głowie, szukała po rodzinie, u znajomych, co mogła, ale zawsze było za mało. Rodzice Bartka sami ledwo ciągnęli, jak teściowa trafiła do szpitala.

Pół roku później zabrali mieszkanie…

Bogumiła siedziała u sąsiadki, Uli, i nie mogła się przemóc, żeby napić się herbaty.

Teraz w kawalerce mieszkają mówiła, ściskając filiżankę. Cztery osoby w jednym pokoju! Antoni ma cztery lata, Weronika dwa Dzieci nie mają gdzie się bawić, biegają jedno po drugim!

Ula pokręciła głową:

O matko, Bogumiła, tragedia!
A mówiłam im: dacie radę otarła łzy Bogumiła. Obiecałam pomagać. Ale co ja mam? Emerytura śmieszna, jakieś dorywcze fuchy To ja ich utwierdziłam, iż będzie dobrze!
Nie mogłaś przewidzieć, co się stanie Ula westchnęła.
Czy to coś zmienia? odstawiła Bogumiła filiżankę. Dzieciom lżej przez to? Lidce lżej?

Bogumiła ukryła twarz w dłoniach. Myślała, iż córce i jej rodzinie się poukładało, a tymczasem wcześniej wynajmowali sami. Teraz z dwójką dzieci…

Czas mijał…

W końcu Lidka i Bartek spłacili bank. I to była najlepsza nowina od dawna.

I co teraz? zagadnęła Bogumiła.
Znowu odkładamy na własne, ale może coś skromniejszego weźmiemy przyznała Lidka.
Oby było na wasze kiwnęła głową Bogumiła, choć córka nie mogła tego zobaczyć. Najważniejsze, żeby wasze.

Minęły kolejne dwa lata. Antoni skończył sześć lat, a Bogumiła przyszła na urodziny z wielgachnym pudłem pod pachą. Klocki wybierała trzy godziny połowę sklepu przeszperała, zanim znalazła dokładnie takie, jakie sobie wymarzył od zimy: z samochodzikami i garażem.

Babciu! rzucił się Antoni na Bogumiłę. To dla mnie?
Dla ciebie, skarbie ucałowała wnuka w czuprynę. I mam jeszcze coś.

Wyciągnęła z torebki kopertę, podała chłopcu. Zajrzał do środka i aż oczy mu się wybałuszyły.

Ile tam jest?
Dziesięć tysięcy złotych przykucnęła Bogumiła. Marzyłeś o nowym telefonie, prawda? Zacznij zbierać, babcia pomoże.

Antoni przytulił kopertę i pobiegł pokazać prezenty Weronice. Lidka stała w progu kuchni i obserwowała ich z jakimś dziwnym wyrazem twarzy, ale Bogumiła nie zwróciła na to wtedy uwagi.

Dwa tygodnie później Bogumiła wybrała numer wnuka. Odebrał po trzecim sygnale.

Halo, babciu!
Cześć kochanie! Co u ciebie, jak leci?
Super! zakrzyknął Antoni. Mama kupiła mi nowe ubrania na lato, krótkie spodenki, t-shirty i świecące buty!

Bogumiła zaniepokoiła się.

Jakie ubrania? Skąd rodzice mieli pieniądze?
Mama wzięła te, co mi dałaś wyjaśnił bez troski. Mówiła, iż telefon kupimy później, bo ubrania są ważniejsze.

Bogumiła zamarła z telefonem przy uchu. Poczuła gorącą gulę w piersi.

Zawołaj mamę poprosiła cicho.
Jest zajęta.
Dobrze, kochany. Ściskam cię.

Bogumiła przez dziesięć minut siedziała nieruchomo z telefonem w ręce. Chyba znowu trzeba będzie córce parę rzeczy wyłożyć!

…Następnego dnia od rana była u Lidki.

Jak mogłaś?! zapytała rozgoryczona Bogumiła. Te pieniądze były dla Antoniego! Dla niego, nie dla was!

Lidka tylko zamknęła na chwilę oczy.

Mamo, uspokój się.
Jak to uspokój się?! oburzyła się Bogumiła. Dziecko marzyło o telefonie! Specjalnie mu dałam, żeby miał na swoje zbieranie! A ty wszystko wydałaś!

Twarz Lidki stężała.

Zrobiłam to, co uznałam za słuszne.
Słuszne? Bogumiła aż się zatrzęsła. Wydać cudze pieniądze na spodenki?!
Dziecko potrzebowało letnich rzeczy powiedziała spokojnie Lidka. Nie mieliśmy żadnych oszczędności.
A nie łaska była zapytać? Bogumiła przysunęła się do córki. Albo się poradzić?
Nie, mamo pokręciła głową Lidka. U siebie będę zarządzać pieniędzmi, jak uznam. To nie twoja sprawa.
Nie moja? Bogumiła już krzyczała. To nie jest moja sprawa, jak sobie radzicie z pieniędzmi? Przecież już raz nie daliście rady z kredytem! Oczywiste, iż jesteście nieogarnięci!

Lidka pobladła, ale milczała.

Teraz jeszcze dziecku zabieracie Bogumiła nie mogła się zatrzymać. Wstyd! Hańba!
Idź już, mamo powiedziała cicho Lidka. Proszę cię, wyjdź.

Bogumiła odwróciła się na pięcie i wyszła bez słowa pożegnania. Całą się w niej gotowało. Córka postąpiła niewłaściwie i jeszcze ją wyrzuciła! Jeszcze będzie ją błagać o wybaczenie!

Tymczasem mijał miesiąc, a Lidka nie zadzwoniła, na wiadomości nie odpowiadała.

Bogumiła siedziała znowu u Uli, gniotąc w ręku papierową serwetkę.

Odepchnęła mnie Bogumiła kręciła głową. Własna córka! Nie pozwala do wnuków, nie odbiera telefonu.

Ula dolała jej herbaty.

Powiedz, co jej wtedy powiedziałaś?
Prawdę! żachnęła się Bogumiła. Że nie radzą sobie z pieniędzmi, iż są nieogarnięci! No bo tak nie jest?
Ula przez chwilę milczała, patrząc w okno.

Bogumiła, dałaś wnukowi pieniądze?
No, dałam
To dałaś, czyli już nie twoje.
Ale przecież dałam na telefon!
A oni kupili ubrania Ula wzruszyła ramionami. Musieli dziecko ubrać na lato, a nie zbierać na telefon.

Bogumiła otworzyła usta, ale Ula jej przerwała.

I z tym kredytem to im dowaliłaś. Splatali przecież przez lata ten dług, pracowali na dzieci, na dom. A ty ich nieogarniętymi nazwałaś.
Ale ja z troski, naprawdę Bogumiła się zgarbiła. Martwię się po prostu.
Martwisz… pokiwała głową Ula. Ale ich ranisz. Może to ty teraz zadzwonisz? Przeprosisz?

Bogumiła uparcie zacisnęła usta i odwróciła głowę. Nie. Jest starsza. Chciała przecież dobrze.