Teściowej zrobiłam taki prezent, iż zaraz się jej słabo zrobi! I będzie ją dreszczyć za każdym razem, gdy na niego spojrzy. Ale nie wyrzuci nie ma szans! Postawi na widoku, schowa w najważniejszym miejscu! O, tak to właśnie wymyśliłam. Kocie, zapłacisz za łzy myszki! Okropna ta moja Elżbieta Nowak! Przez piętnaście lat małżeństwa z Pawłem nie powiedziała mi ani jednego dobrego słowa. Zrzęda. Inne coś szepną choćby przez zęby, a ta milczy. Tylko zerkając na mnie swymi czarnymi ślepiami. Staram się do niej nie jeździć. Raz do roku, na pięć minut przy okazji imienin, wystarczy narzeka teraz Kinga swojej przyjaciółce Małgosi.
Małgosia z entuzjazmem jej przytakuje. W końcu też nie przepada za swoją teściową, Zofią. Taki już nasz babski wieczór! Co dwie soboty, jak zawsze, spotykają się we trzy z Alicją.
Kinga jest fryzjerką mistrzynią nożyczek i farb, zawsze odświeża wszystkim fryzury. Dziś wpada tylko na chwilę, bo zaraz przychodzą klientki. Małgosia, kucharka w szkolnej stołówce, zawsze przynosi „torbę pyszności”, jak mawia syn Kingi, Jasiek.
Jest i trzecia przyjaciółka Alicja, pielęgniarka, od niedawna przeniosła się do nowej pracy. Koleżanki jeszcze nie wiedzą, gdzie dokładnie, ale chcą ją dziś przepytać. Jednak rozmowa zeszła na temat teściowych.
Nie mogę jej znieść! Dla mnie ona nikt. Gdyby jej nie było… jęczy znowu Kinga.
Nagle cichutko siedząca do tej pory Alicja przerywa jej, z lekkim uśmiechem.
I co, Kinga? Od razu by ci ulżyło? zagaduje.
No… może, odpowiada Kinga, milkąc nagle.
W jej głowie przewija się obraz dzisiejszego poranka. Jak niosła prezent, pięknie zapakowany, z satysfakcją o małej złośliwości. Wręczając go Elżbiecie Nowak, która jak dzieciak rzuciła się otwierać, choć uprzedziła, żeby zrobiła to dopiero po jej wyjściu. Ha! Zepsuła jej dzień, przeklętej babie!
Dziewczyny, pytałyście, gdzie pracuję zaczyna Alicja.
Uważnie słuchają.
Prywatna klinika? zgaduje Kinga.
No, teraz to się dorobisz! śmieje się Małgosia.
Hospicjum, odpowiada cicho Alicja.
W pokoju robi się cicho.
Ale… po co? Przecież tam są tylko śmiertelnie chorzy… kręci głową Małgosia.
A pieniądze? Nie boisz się tego wszystkiego? dokłada Kinga.
Ciągle o pieniądzach, Kinga! Wybacz, ale muszę ci to powiedzieć: głupio robisz, mówię to wprost, szepcze Alicja.
Kogo głupią nazywasz? Moją teściową? burknęła Kinga.
Ciebie, Kinga. Złośliwości, które wypowiadasz i takie prezenty, to nieładnie. Może nie znasz Elżbiety Nowak z najlepszej strony… Ale powiedz: kto sprzedał mieszkanie w centrum, gdy potrzebowaliście z Pawłem na większe lokum? Kto się wyprowadził na obrzeża Poznania bez narzekania? Twoja teściowa. A jak Jasiek był chory, kto załatwił lekarską konsultację u profesora, syna jej przyjaciółki? Synka wyciągnęli z najgorszego. Albo jak na szkolnym zjeździe tak wypiłaś, iż obudziłaś się u kolegi? Nie było między wami nic, ale Paweł nigdy by ci nie wybaczył. Kto cię wtedy uratował? Elżbieta Nowak powiedziała Pawłowi, iż spałaś u niej. Tak się jej odpłacasz!
Ty masz przynajmniej teściową, która dla was gotuje pamiętasz, jak na nasze spotkania przynosiłaś ogórki, dżemiki, leczo, cukinię? Kinga, wiesz coś o roślinach poza włosami? To wszystko od niej! Są ludzie, którzy nie umieją mówić pięknych słów, ale pokazują miłość czynami! kończy Alicja.
Dzięki za wsparcie, przyjaciółko! Myślałam, iż mnie zrozumiesz a ty jeszcze mnie obrażasz! wścieka się Kinga.
W środku jednak czuje jakiś niepokój. Jeszcze niedawno cieszyła się, iż zemści się na teściowej, a teraz… ten wyrzut sumienia nie daje jej spokoju.
Małgosia, zamiast się kłócić, połyka już piątego drożdżowego pączka z marmoladą, bez słowa. Cicho, zamknięta w sobie.
Właściwie powinna się obrazić, trzasnąć drzwiami, pokłócić z Alicją i wyjść. Już ma to zrobić… ale coś ją trzyma.
Może zapomniałyście, iż nie mam mamy? Żyję z tym piętnaście lat. Ty, Kinga, też piętnaście. Całe życie narzekasz na teściową, która naprawdę cię kocha. A ja nie mam komu powiedzieć tego, co w środku boli. Mam jej stary telefon. Doładowuję co miesiąc. Czasem zostawiam go w jednym pokoju, dzwonię tam na siebie… Czuję się, jakby miała zaraz podnieść słuchawkę…
Wy mnie też czasem macie za dziwną. Ale co zrobić. Kinga, masz mamę i teściową. Czemu jesteś wobec starszej osoby taka ostra? Pamiętam, jak śmiałaś się z jej wiejskiego pochodzenia. Robisz wszystkim fryzury, a teściowej kiedy podcięłaś włosy lub zrobiłaś koloryzację? dopytuje Alicja.
W środku Kingi ściska boleśnie. I nagle jakiś cichy głos w niej sam przyznaje:
Nigdy.
Zartujesz sobie? Serio, Kinga? Tak się nie robi! Ja moją zawsze czymś częstuję, piekę jej ciasta, na Wielkanoc babkę, w karnawale faworki. Cieszy się jak dziecko! Te jej rączki są takie miękkie, jak u aniołka uśmiecha się Małgosia ze wzruszeniem.
W Kingi już całkiem zamilkł sumień głosik. Czuje, iż może wstać i odejść już jej do niczego nie przykuwa.
Przed oczami staje jej dzisiejszy poranek. Myśli o rękach teściowej… Grube, popękane, żylaste… Naigrawała się z nich nazywała czasem kleszczami. Twarz pomarszczona. „Stara kartoflanka” śmiała się kiedyś po cichu.
Co Kinga wie o Elżbiecie Nowak? Tak naprawdę NIC. Nie interesowała się jej życiem. A zawsze przecież była, kiedy trzeba było pomóc.
Paweł wspominał, iż miał kiedyś dwie siostry. Chorowały długo, potem także ojciec. Wszystko przewinęło się przez ręce tej kobiety. I praca nie szczędziła się dla syna.
Kinga kocha Pawła od lat. Jest zaradny, opiekuńczy, mądry. Taki mąż to szczęście…
Bo matka go tak wychowała! Mogłabyś trafić źle mąż by pił, bił, nie chodził do pracy, miał kochanki. A tak masz szczęście, a jeszcze marudzisz. Sama jej nie powiedziałaś nigdy słowa wdzięczności! Ani razu! Wstyd! Wszystkim robisz fryzury, a ona czym gorsza? naraz sumienie wraca i zaczyna krzyczeć.
Aż Kinga podskoczyła.
Kinga, wszystko w porządku? Alicja pochyla się troskliwie.
Kinga kiwa głową, walczy ze łzami, które cisną się do oczu… Cała fala wstydu, goryczy i żalu zalewa ją od środka.
Musi zmienić temat. Uciec. Przecież miało być tak zabawnie! Tak wyszło…
By nie rozpłakać się do końca, pyta szeptem:
Alicja, jak praca?
Ich spojrzenia, dziewczyny, nigdy tego nie zapomnę. Mają tyle bólu… I pokory. W ich oczach światło, dobro i nadzieja. Słucham o rzeczach ostatecznych. Że jeden nie zdążył wyjechać w Bieszczady, inny chciał pożegnać się z córką… Widziałam, jak syn bogaty, biznesmen, nie znalazł czasu, by zabrać mamę do rodzinnej wsi. A ona marzyła tylko o tym. Jak ją zabrali, klęczał, płakał: „Mamusiu, wracaj! Proszę!”.
Albo starszy pan, emeryt, chodził do córki. Nie miała już włosów po chemii a on jej zbierał spinki, grzebyki, przynosił co moze, jakby miała zaraz znowu zapleść te długie, złote loki. Ona czekała na niego każdej soboty, uśmiechała się do niego, trzymała się życia do końca.
Po śmierci córki wszystkie spinki rozdał dzieciom z oddziału. Przyszedł do mnie, a ja widzę w jego oczach suchy ogień… „Teraz mama ją uczesze, czekają tam na mnie” powiedział cicho.
Po co to mówię? Bo trzeba cenić to, co się ma! Jedni płaczą przy grobach, inni jeszcze walczą z chorobą, a my marnujemy życie na kłótnie i żale. Wszystko się może odwrócić w sekundę. Myślisz, iż masz czas, iż jesteś panią losu… a to nieprawda, dziewczyny kończy z westchnieniem Alicja.
Małgosia macha gazetą, zerka na talerz pączków już brak, ale w domu upiecze nowe. SMS-uje do męża, iż dziś obowiązkowo rodzinne siedzenie: film i degustacja, + zaprasza teściów na noc.
Lecę! Rodzinny posiedunek, wszyscy mają być! wykrzykuje, zbiera rzeczy i znika.
Kinga też wstaje, drżącą ręką szuka czegoś w torebce, aż wszystko wypada na podłogę. Alicja pomaga jej w milczeniu zbierać kosmetyki, ze słowem otuchy patrząc w oczy.
Rozchodzą się w milczeniu.
Kinga ma przecież dużo pracy. Cały wieczór jej zajęty… a jednak… Myśli, gdzieś tam na obrzeżach Poznania właśnie teraz starsza pani, którą uznawała za swoją wroga, patrzy na ten prezent na portret, prezent od Kingi, który miał sprawić przykrość.
A jakby to jej ktoś zafundował taki los? Od razu byłaby rozbita i zepsułaby sobie urodziny.
Kinga gwałtownie dzwoni do klientek, przeprasza, obiecuje zniżkę; przekłada wszystkie wizyty. Jedzie do teściowej.
Telefon Pawła wyłączony.
Nagle zaczyna się pocić. Co on powie? Przecież to jego mama
Jest ciemno, każda lampka w małym domku świeci się ciepło. Szydełkowe zasłonki w stokrotki i wybujała pelargonia, które kiedyś działały Kingę jak płachta na byka, nagle wzruszają ją do łez są tak swojskie, domowe
Muszę przeprosić. Ale jak? Może powinnam przynieść nowy prezent? Nie zdążę Obiecam kupić coś innego, przepraszam, iż ją zmartwiłam myśli nerwowo, zbliżając się do furtki.
Drzwi są otwarte. W wielkim pokoju na stole stoi ozdobny talerz z pierogami, obok miska chłodniku na kefirze, do którego Paweł przepada. Nadziewane naleśniki. Kinga staje w progu i patrzy najpierw na stół.
Paweł rozmawia z synem Jasiek pałaszuje babcine gołąbki. Sama Elżbieta w niebieskiej sukience z koronkowym kołnierzykiem i warkoczem, stoi przy ścianie, wokół dwie sąsiadki i dziadek z sąsiedztwa, prawdopodobnie też gość.
Patrzcie, jakie cudo dostałam! woła Elżbieta i pokazuje prezent od Kingi.
I dodaje:
To od naszej Kingi, żony Pawła. Jest piękna jak królewna. Biała, delikatna, prawdziwa ślicznotka. Jak patrzę na nią, cała dusza śpiewa! Stworzył ją Bóg dla szczęścia słońcem! Teraz Kinga zawsze będzie ze mną! Artysta ją namalował Płakałam ze szczęścia! Niczego lepszego nie mogłam dostać!
Kinga czuje, jak jej twarz i uszy płoną jak burak. Jest jej wstyd jak za dzieciaka, gdy zbiła babcine naczynie, a potem zwaliła na młodszego brata.
Prezentem na urodziny teściowej był jej własny portret. Myślała, iż skoro Elżbieta jej nigdy nie chwali, to musi jej nie lubić, a wręcz nie znosić. Że ten portret będzie ją denerwował Nie przewidziała, iż wszystko odbierze zupełnie inaczej…
Kinga tak piękna, iż boję się do niej odezwać. Jak laleczka, ma wielkie chabrowe oczy, delikatne rysy jak z obrazu. Ja stara i nieporadna, dwóch zdań nie powiem, choćby słówko nie wyjdzie… Ale zawsze ją głaszczę po głowie, gdy śpi, kołderkę poprawię. Pan Bóg zabrał mi córki dał mi za to kolejną, żonę Pawła. Mówię zawsze Pawłowi: masz złotą żonę!
I żyj z tym teraz! odzywa się wewnętrzny głos Kingi i znika na zawsze.
Nawet nie zdążyła przeprosić tego głosiku, powiedzieć, iż już wszystko naprawi. Jeszcze ma czas. I już ją zauważyli. Jasiek podbiega, mąż wstaje z miejsca.
Co ty tu robisz? Mówiłaś, iż masz pracę? Mama mówiła, iż wpadłaś rano szepcze Paweł.
Odwołałam Elżbieta Mogę do pani mówić: mamo? Tak jak do mojej? Wszystkiego najlepszego nie może mówić przez ściśnięte gardło.
Chciałaby uklęknąć, jak ten mężczyzna z opowieści Alicji, przed mądrością, dobrocią i przebaczeniem.
Kinga! choćby znalazła chwilę, żeby wpaść drugi raz! Dziękuję ci, córeczko. Dla mnie, starej, poświęciłaś czas. Moja Kinga! Przyjechała! Elżbieta patrzy na nią z dumą.
Gość-dziadziuś tylko pokiwał głową i spojrzał na portret.
Wszyscy ożyli, rozbrzmiał śmiech.
Kinga poczuła ulgę. Dziś jest święto. Jest zdrowa, ma rodziców, męża, syna, dobrą teściową i wymarzoną pracę. Jest bogatsza niż myślała!
Siadajcie do stołu! zabiega Elżbieta.
Cudownie! A potem Dzień Urody! Chcecie fryzury? Koloryzacje? Wszystko zrobię To też będzie mój prezent! uśmiecha się Kinga.
Dla wszystkich.
