POSŁUCHAJ
Historię designu okresu PRL-u można opisać nazwiskami czołowych artystów ówczesnej epoki, Wojciecha Fangora czy Jerzego Nowosielskiego. Ale byli także inni, mniej znani, którzy tworzyli rzeczy nie mniej ważne. Jednym z nich był Stanisław Kucharski, twórca meblościanki, mozaik ściennych i mistrz ceramiki.
Stanisław Kucharski – plastyk z Osiedla Młodych
Choć nie urodził się w Warszawie, to właśnie tu, w dojrzałym wieku tworzył. Zamieszkał na Osiedlu Młodych przy ul. Szklanych Domów 13. Oprócz mieszkania posiadał pracownię artystyczną w piwnicy wyposażonej w piece.
Stanisław Kucharski już w młodym wieku zapowiadał się jako świetny artysta. W 1938 r., mając 24 lata, został laureatem II nagrody za projekt Dworca Głównego w Warszawie. W 1939 r. współprojektował wnętrza polskiego pawilonu na Wystawę Światową w Nowym Jorku.
Meblościanka
W latach 50. XX w., (razem z Teresą Kruszewską, sąsiadką z Osiedla Młodych, jako członkowie Spółdzielni Artystów „Ład”), opracował prototyp rewolucyjnej meblościanki do niewielkich mieszkań. Konstrukcja nie stała przy ścianach – była zamiast nich. Takie rozwiązanie miało oszczędzić czas murarzom i tynkarzom. Poza tym, dzięki „przenośnej” meblościance lokatorzy mogli dowolnie modyfikować powierzchnię wewnętrznej przestrzeni. Jedynym stałym pomieszczeniem była łazienka. W 1959 r. odbył się pokaz wnętrz na Osiedlu Młodych, a uczestnicy mogli zobaczyć 5 pokazowych mieszkań przedzielonych meblościankami. Eksperyment nie powiódł się w seryjnej produkcji, ponieważ meble był produkowane w różnych miejscach Polski i podczas montażu elementy nie pasowały do siebie. Projekt zakończył się na 29. mieszkaniach.
W 1961 r. pojawiła się segmentowa meblościanka Bogusławy i Czesława Kowalskich, która do masowej produkcji weszła dwa lata później. Choć nowe meble nie zastępowały ściany, były „przyściennymi”, to określenie meblościanka zadomowiło się w języku potocznym i funkcjonuje do dzisiaj.
W 1963 r. Stanisław Kucharski pracował przy realizacji mozaik Fangora dla Dworca PKP Warszawa Śródmieście. W 1967 r., na elewacji Cepelii (tej przy Rotundzie) stworzył przepiękną mozaikę, widoczną do dziś. Mozaika została manualnie wypalona w piecach Spółdzielni Ceramicznej Kamionka w Łysej Górze. Po latach wymagała renowacji, co dokonało się w roku 2024.
Stanisław Kucharski ur. w 1914 r. w Nisku (dawne podkarpackie), zmarł w Warszawie w 1994 r., został pochowany na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie.
W latach 1930-1933 uczęszczał do Szkoły Sztuk Pięknych w Krakowie. W roku 1934 przeniósł się z Krakowa do warszawskiej ASP. W latach 1949-67 był kierownikiem Pracowni Form Przemysłowych (ASP Warszawa), a w latach 1968-1973 kierownikiem Wydziału Rzeźby.
AK
Foto: Mazowiecka Biblioteka Cyfrowa (Osiedle Młodych – wystawa wnętrz); MWKZ (mozaika)
Mieszkaniec – gazeta mieszkańców Warszawy
