Średniowieczny skarb z Żytawy. Ogromna chusta postna ma 550 lat

Nie trzeba jechać do Paryża, Londynu ani Rzymu, żeby zobaczyć zabytek absolutnie światowej rangi. Wielka Żytawska Chusta Postna z 1472 roku — monumentalna, średniowieczna tkanina pokryta dziewięćdziesięcioma scenami biblijnymi. To jeden z tych średniowiecznych artefaktów, o których w Polsce mówi się zaskakująco mało, choć jego historia ma wszystko: religię, sztukę, miejską dumę, przypadkowe odkrycie, wojnę i barbarzyństwo sowieckich żołdaków oraz cudowne wręcz ocalenie. Großes Zittauer Fastentuch to ogromne płótno powstało w 1472 roku. Ma 8,20 metra wysokości i 6,80 metra szerokości, a na jego powierzchni umieszczono aż 90 scen biblijnych — od stworzenia świata po Sąd Ostateczny. Innymi słowy: średniowieczna Biblia obrazkowa, większa niż niejedna ściana w kamienicy. Dla ludzi, którzy nie potrafili czytać, była to opowieść o świecie, grzechu, karze, zbawieniu i końcu czasów. Dzisiaj pewnie ktoś nazwałby to „multimedialną narracją wizualną”. W XV wieku wystarczyło płótno, farba i teologia ciężka jak kamień młyński.

[foto:8206889]

Nazwa może być myląca. „Chusta postna” nie była dekoracją ani kościelną zasłonką. W czasie Wielkiego Postu zasłaniano nią przestrzeń ołtarzową, odcinając wiernym widok na najważniejsze miejsce świątyni. To było religijne doświadczenie braku: człowiek miał nie tylko mniej jeść, ale też mniej widzieć. W przypadku Żytawy płótno od 1472 do 1672 roku zasłaniało o