KOZAK – w XVII wieku członek wojskowych wspólnot zaporoskich i nadwołżańskich, znanych z niezależności, waleczności i częstych wystąpień przeciwko Rzeczypospolitej. Postać Kozaka pojawia się w ikonografii radzyńskiego pałacu Potockich jako rzeźba autorstwa Jana Chryzostoma Redlera, umieszczona po prawej stronie głównego ryzalitu od strony dziedzińca honorowego. Przedstawia półnagiego jeńca o charakterystycznej łysej głowie z osełcem (kosmykiem włosów), spętanego i ujarzmionego. Rzeźba upamiętnia wydarzenia wojny pod Zborowem (1649), kiedy to wojska koronne pod wodzą króla Jana Kazimierza starły się z Tatarami i Kozakami podczas odsieczy oblężonego Zbaraża. Wedle tradycji wówczas życie królowi ocalił Stanisław „Rewera” Potocki, pradziad właściciela pałacu – Eustachego Potockiego.
Fot. Paweł Bosko
