Przyczepione nakrętki to nie koniec. Unia zmienia zasady produkcji butelek
Od lipca 2024 roku konsumenci w Polsce i pozostałych krajach Unii Europejskiej muszą korzystać z plastikowych butelek wyposażonych w nakrętki, które pozostają przymocowane do opakowania. Obowiązek dotyczy jednorazowych pojemników na napoje o pojemności do 3 litrów, posiadających plastikowe zakrętki lub wieczka.
Rozwiązanie początkowo wywoływało sporo kontrowersji. Część klientów narzekała, iż przymocowana nakrętka utrudnia picie bezpośrednio z butelki oraz nalewanie napojów do szklanek. Celem przepisów było jednak ograniczenie ilości plastikowych odpadów trafiających do środowiska.
Okazuje się, iż był to jedynie jeden z etapów zmian zaplanowanych przez Unię Europejską. Kolejne wymagania dotyczą już nie tylko konstrukcji opakowania, ale również surowców wykorzystywanych do jego produkcji.
Plastikowe butelki mogą zmienić kolor. Klienci zauważą różnicę
Jedną z konsekwencji nowych wymagań może być zmiana wyglądu plastikowych butelek dostępnych w sklepach.
Wszystko za sprawą zwiększania udziału tworzyw sztucznych pochodzących z recyklingu. Producenci muszą wykorzystywać coraz więcej plastiku odzyskanego z wcześniej używanych opakowań.
Tak przetworzony materiał, określany jako rPET, może różnić się wyglądem od nowego tworzywa. W zależności od jakości surowca i sposobu jego przetwarzania butelki mogą mieć delikatnie szarawy albo żółtawy odcień. Niekiedy mogą być również mniej przezroczyste.
Nie oznacza to jednak, iż wszystkie plastikowe butelki staną się szare lub żółte. Unia Europejska nie nakazuje zmiany koloru opakowań. Wprowadza natomiast wymagania dotyczące zawartości plastiku z recyklingu, co w niektórych przypadkach może wpływać na ich wygląd.
Od 2025 roku obowiązuje próg 25 procent. Będzie jeszcze wyższy
Pierwszy istotny etap nowych regulacji rozpoczął się 1 stycznia 2025 roku. Zgodnie z unijną dyrektywą dotyczącą jednorazowych produktów z tworzyw sztucznych butelki na napoje wykonane głównie z PET muszą osiągać co najmniej 25 proc. udziału plastiku pochodzącego z recyklingu.
Ważne jest jednak to, w jaki sposób obliczany jest ten poziom.
Nie oznacza to, iż każda pojedyncza butelka musi zawierać dokładnie 25 proc. odzyskanego materiału. Wymagany udział określany jest jako średnia dla wszystkich objętych przepisami butelek PET wprowadzonych na rynek danego państwa członkowskiego.
Kolejna zmiana nastąpi w 2030 roku. Wtedy wymagany udział tworzywa z recyklingu wzrośnie do co najmniej 30 proc. i obejmie jednorazowe plastikowe butelki na napoje, nie tylko wykonane z PET.
Czy szara lub żółtawa butelka oznacza gorszą jakość napoju?
Zmiana wyglądu opakowania może wzbudzać wątpliwości konsumentów, szczególnie jeżeli przez lata przyzwyczaili się do idealnie przezroczystego plastiku.
Sam odcień butelki nie świadczy jednak o tym, iż znajdujący się w niej napój jest gorszej jakości albo niebezpieczny dla zdrowia.
Tworzywa sztuczne pochodzące z recyklingu, które mają kontakt z żywnością, muszą spełniać odpowiednie wymagania bezpieczeństwa. Procesy ich przetwarzania podlegają kontroli, a technologie recyklingu są oceniane pod kątem skuteczności usuwania potencjalnych zanieczyszczeń.
W przypadku materiałów przeznaczonych do kontaktu z żywnością istotną rolę odgrywa Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA).
Dlatego lekko szarawy lub mniej przejrzysty plastik nie musi oznaczać wady opakowania. Może być efektem zastosowania surowca pochodzącego z recyklingu.
Unia planuje kolejne zmiany. W 2040 roku wymagania będą jeszcze większe
Obecne przepisy nie kończą zmian w produkcji plastikowych opakowań. Unia Europejska przyjęła również rozporządzenie dotyczące opakowań i odpadów opakowaniowych, znane jako PPWR.
Dokument przewiduje dalsze zwiększanie udziału materiałów pochodzących z recyklingu. Zgodnie z jego założeniami w 2040 roku jednorazowe plastikowe butelki na napoje mają zawierać średnio co najmniej 65 proc. tworzywa pochodzącego z recyklingu, przy czym sposób obliczania tego poziomu określają przepisy.
Nowe regulacje mają ograniczać ilość plastikowych odpadów i sprawić, by więcej zużytych opakowań wracało do ponownego wykorzystania.
Dla konsumentów oznacza to, iż butelki dostępne w sklepach mogą z czasem wyglądać nieco inaczej niż obecnie. Zmiany nie muszą jednak dotyczyć wszystkich opakowań w takim samym stopniu.
Jedno jest pewne: przyczepione nakrętki nie były ostatnią zmianą, jaką unijne przepisy wprowadziły w codziennych zakupach.
