Plastyczność seksualna to pojęcie używane w psychologii i seksuologii do opisania tego, w jakim stopniu ludzkie zachowania, fantazje i preferencje seksualne mogą zmieniać się pod wpływem doświadczeń, relacji i kontekstu społecznego. Termin ten bywa tłumaczony z angielskiego jako erotic plasticity. Tradycyjnie seksualność była przedstawiana jako coś stałego i jednoznacznie określonego – zestaw preferencji, który pojawia się w młodości i pozostaje niezmienny przez całe życie. Współczesne badania pokazują jednak, iż dla wielu osób rzeczywistość jest bardziej złożona. Nasze zachowania seksualne mogą w różnym stopniu reagować na zmiany środowiska, relacji czy sytuacji życiowej.
Plastyczność seksualna nie oznacza, iż orientacja czy preferencje są dowolne albo iż można je świadomie „wybrać” czy zmienić na życzenie. Chodzi raczej o to, iż seksualność – podobnie jak wiele innych aspektów ludzkiego życia – pozostaje w pewnej relacji z kontekstem społecznym i emocjonalnym. Badania nad plastycznością seksualną wskazują na przykład, iż niektóre osoby mogą doświadczać zmian w sposobie przeżywania pożądania w różnych etapach życia. Nowe relacje, doświadczenia bliskości, zmiany w poczuciu tożsamości czy choćby środowisko kulturowe mogą wpływać na to, jak interpretujemy własne potrzeby i pragnienia.
Szczególnie często mówi się o plastyczności seksualnej w kontekście różnic między ludźmi. Niektórzy mają bardzo stabilny wzorzec pożądania i preferencji, który pozostaje niezmienny przez całe życie. U innych seksualność bywa bardziej podatna na wpływ relacji czy sytuacji emocjonalnych. To zjawisko pokazuje, iż seksualność nie zawsze jest jedynie cechą indywidualną. W dużej mierze kształtuje się także w relacji z innymi ludźmi oraz z kulturą, w której żyjemy. Normy społeczne, oczekiwania dotyczące płci czy dostępność różnych form ekspresji seksualnej mogą wpływać na to, jak interpretujemy własne doświadczenia.
Jednocześnie plastyczność seksualna bywa tematem kontrowersyjnym. Czasami bywa błędnie interpretowana jako argument, iż orientację seksualną można zmieniać lub „naprawiać”. W rzeczywistości badania nad tym zjawiskiem nie wspierają takich wniosków. Plastyczność dotyczy raczej sposobów przeżywania i interpretowania seksualności niż samej orientacji. Zrozumienie tego pojęcia pomaga spojrzeć na ludzką seksualność w bardziej złożony sposób. Zamiast traktować ją jako sztywną kategorię, można ją postrzegać jako obszar, w którym biologia, doświadczenia życiowe, relacje i kultura wzajemnie na siebie oddziałują.
