Znam tę historię, bo sam byłem tym ojcem chrzestnym. To nie tak, iż nie chciałem. Najpierw nie mogłem, potem przestałem umieć, a na końcu było już za późno, żeby cokolwiek tłumaczyć.
Mam na imię Robert. Mieszkam w Radomiu, na czwartym piętrze bloku przy ulicy Żeromskiego, naprzeciwko piekarni, która od pięciu lat pachnie tylko w niedziele, bo właściciel oszczędza na drożdżach. Pracuję jako mechanik w warsztacie przy dworcu PKS. Dwadzieścia trzy lata w tym samym miejscu, te same dwie kanały, ten sam olej pod paznokciami, którego nie da się domyć choćby szarym mydłem.
Kiedy Krzysztof i Ewa poprosili mnie, żebym został chrzestnym ich syna, zgodziłem się od razu. Byłem z Krzysztofem od podstawówki. Siedzieliśmy w jednej ławce, potem on poszedł na studia do Warszawy, a ja zostałem, żeby pomagać ojcu w warsztacie. Krzysiek wracał na święta i zawsze przywoził wódkę, której nie było wtedy w Peweksie. Potem poznał Ewę. Ślub mieli w kościele na Rynku, a ja stałem z boku, bo byłem po rozwodzie i w wypożyczonym garniturze, który cisnął pod pachami.
Chrzestny to nie funkcja. Ja tak to rozumiałem. Miałem być tym, który złapie chłopaka, jak się potknie, i tym, który powie mu prawdę, jak nikt inny nie zechce. Dać prezent to za mało. Ale prezenty to była pierwsza rzecz, którą zauważyła Ewa.
Na pierwsze urodziny Antka przyniosłem składany warsztat z narzędziami zabawkowymi. Zobaczyłem go na straganie przy targowisku Korej i pomyślałem: chłopak będzie miał coś ode mnie, co nie jest pluszowym misiem. Ewa otworzyła pudełko, podziękowała, ale potem usłyszałem, jak mówi do Krzyśka w kuchni: „Zabawkowy młotek? Żeby mu się w głowie poprzestawiało?”.
Na drugie urodziny przyniosłem buty zimowe, rozmiar dwadzieścia cztery. Dobre, skórzane, kupione w sklepie przy Moniuszki, zapłaciłem sto osiemdziesiąt złotych. Ewa obejrzała podeszwę, zajrzała do środka, odłożyła pudełko na szafkę i już do końca przyjęcia nie powiedziała do mnie ani słowa. Krzysiek powiedział, iż chłopak ma już buty, iż kupili w galerii.
Na trzecie urodziny nie przyszedłem. Zadzwoniłem rano, iż w warsztacie awaria, iż muszę zostać. Nieprawda. Siedziałem w domu, piłem herbatę z cytryną i patrzyłem na telefon. Prezent leżał na stole — interaktywna ciężarówka z dźwigiem, za dwieście czterdzieści złotych, którą wybrałem przez internet, bo w sklepie przy Traugutta nie było takiej. Nie zawiozłem jej. Położyłem na szafie w przedpokoju i codziennie na nią patrzyłem, jak wychodzę do pracy.
Chodziłem na mszę w niedzielę, jak trzeba. Staliśmy po przeciwnych stronach nawy. Ewa trzymała Antka za rękę, a ja patrzyłem na chłopaka, który robił się coraz wyższy, ale ja o tym wiedziałem tylko z daleka, z odległości dwunastu ławek. Krzysiek nie dzwonił. Ja też nie.
Raz spotkałem go w Biedronce przy Wierzbickiej. Stał przy chłodni z nabiałem, trzymał w ręku jogurt i patrzył na datę ważności. Podszedłem. Powiedziałem: „Cześć. Co słychać u Antka?”. Powiedział: „W porządku”. Zapadła cisza. Potem on odłożył jogurt, wziął inny, ten droższy, i powiedział, iż musi lecieć, bo Ewa czeka w samochodzie. Samochód stał na parkingu, srebrny opel, zaparkowany krzywo, jedno koło na krawężniku. Zapamiętałem ten szczegół, bo nie miałem na czym zatrzymać uwagi.
Później dostałem wiadomość na WhatsApp. Od Ewy. Że Antek idzie do pierwszej komunii i żebym nie robił wstydu, jak nie mam zamiaru przynieść porządnego prezentu. Odpisałem: „Co mam przynieść?”. Napisała: „Kopertę. Dwie stówy minimum”. Tej wiadomości nie usunąłem do dzisiaj. Leży w telefonie, pod nią rachunki z warsztatu i zdjęcie, na którym mój ojciec trzyma klucz francuski, jeszcze w latach osiemdziesiątych.
Nie poszedłem na komunię. Tego dnia siedziałem w warsztacie, rozbierałem skrzynię biegów od audi, którą zostawił klient. Rozbierałem ją, chociaż nie było takiej potrzeby. Złożyłem z powrotem, wymieniłem dwie uszczelki, wziąłem dwieście złotych. Położyłem je do koperty, napisałem na niej „Antek”, zawiozłem na pocztę przy Słowackiego i wysłałem jako list polecony. Bez słowa.
Po tygodniu Krzysiek napisał: „Dostałem twoją kopertę”. Odpisałem: „To dla Antka”. Napisał: „Ewa kazała odesłać, bo to nie jest prezent od ojca chrzestnego, tylko jałmużna”. Nie odpisałem.
Trzy lata później spotkałem Antka przypadkiem. Na przystanku autobusowym przy dworcu, wieczorem, w listopadzie. Stał z kolegą, śmiali się, mieli na szyjach słuchawki, które wyglądały jak te za osiemset złotych z reklamy w telewizji. Patrzyłem na niego z daleka. Nie podszedłem. Nie miałem prawa.
Teraz Antek ma szesnaście lat. W zeszłym tygodniu znalazł mnie na Instagramie. Napisał: „To pan jest moim chrzestnym?”. Serce mi stanęło, jakby ktoś wyłączył silnik na środku skrzyżowania. Odpisałem: „Tak”. Długo nic nie pisał. Potem przyszła wiadomość: „Mama mówi, iż pan jest zwykłym sknerą, co daje buty zamiast pieniędzy”.
Nie odpisałem. Siedziałem z telefonem w ręku, a na dłoni miałem jeszcze smar, bo nie umyłem rąk po robocie. Wszedłem do ustawień, zablokowałem go. Nie dlatego, iż się gniewam. Niech myśli, co chce. Ja nie będę robił z jego matki kłamczuchy.
Wczoraj poszedłem na cmentarz, na grób ojca. Zapaliłem znicz. Postawiłem obok małą tabliczkę rejestracyjną, którą zabrałem z warsztatu — taką ozdobną, na magnes, z napisem „Robert”. Ojciec zawsze chciał, żeby nosić na aucie tabliczkę z imieniem. Nie zdążył. Ja też nie zdążyłem wielu rzeczy.
Nie odpowiem na pytanie, bo ja się na to nie nadaję. Mogę tylko powiedzieć, iż prezenty to najmniejszy problem. Gorzej, jak przestajesz dzwonić i nikt nie pyta, czemu.
