Kwatera nad morzem albo w górach pracuje pełną parą przez jeden sezon, a przez resztę roku stoi pusta albo przyjmuje pojedynczych gości. Koszty utrzymania biegną jednak przez cały rok i to one decydują o wyniku. Największą pozycją poza sezonem jest ogrzewanie, a największą rezerwą w tej pozycji jest sposób sterowania, a nie samo źródło ciepła.
Sterowanie w obiekcie używanym sezonowo
W budynku z kilkunastoma pokojami sterowanie jednym termostatem w korytarzu oznacza, iż wszystkie pomieszczenia grzeją się tak samo, niezależnie od tego, czy ktoś w nich jest.
Podstawowym krokiem jest podział na strefy i osobne sterowanie dla pokoi oraz dla części wspólnej. Zwykły termostat pokojowy przewodowy z programatorem wystarcza tam, gdzie harmonogram jest przewidywalny.
Wersja przewodowa ma w obiekcie noclegowym przewagę nad bezprzewodową: nie wymaga wymiany baterii w kilkunastu pomieszczeniach i nie gubi połączenia. Wadą jest konieczność ułożenia przewodu, co robi się przy remoncie.
Przy pokojach wynajmowanych warto zastosować termostaty z ograniczeniem zakresu. Gość ustawiający dwadzieścia osiem stopni przy otwartym oknie jest zjawiskiem powszechnym i kosztownym.
Pokoje, które stoją puste przez większość roku
Utrzymywanie pełnej temperatury w pustym pokoju jest stratą, a całkowite wychłodzenie prowadzi do wilgoci i długiego nagrzewania przed przyjazdem gości.
Rozwiązaniem jest temperatura dyżurna w okolicach kilkunastu stopni, podnoszona przed przyjazdem. Pokój utrzymuje wtedy stan, z którego da się go dogrzać w godzinę, a nie w pół doby.
Przy rezerwacjach pojedynczych pokoi poza sezonem sensowne jest sterowanie zdalne, pozwalające podnieść temperaturę tylko w tym jednym pomieszczeniu. Przy kilkunastu pokojach różnica w rachunku jest wyraźna.
Dobór do instalacji z pompą ciepła
Instalacja zasilana pompą ciepła pracuje przy niższej temperaturze zasilania niż układ z kotłem, a jej sprawność spada wraz ze wzrostem tej temperatury.
Z tego powodu unika się gwałtownego podnoszenia temperatury zadanej. Sterowanie w takich układach opiera się na pracy ciągłej z niewielkimi zmianami, a nie na włączaniu i wyłączaniu na pełnej mocy.
Termostaty przeznaczone do takich instalacji mają algorytm uwzględniający bezwładność układu i unikający częstego załączania sprężarki. Zwykły termostat dwustanowy skraca życie urządzenia.
Przy ogrzewaniu podłogowym dochodzi jeszcze większa bezwładność. Reakcja na zmianę nastawy pojawia się po godzinach, więc harmonogram ustawia się z wyprzedzeniem, a nie na bieżąco.
Osobną kwestią jest miejsce montażu samego termostatu. Urządzenie umieszczone przy grzejniku, na ścianie zewnętrznej albo w miejscu nasłonecznionym mierzy cokolwiek poza rzeczywistą temperaturą pomieszczenia. Standardem jest ściana wewnętrzna, na wysokości około półtora metra, z dala od drzwi i od źródeł ciepła.
Koszty, które widać dopiero w rozliczeniu rocznym
Poza samym ogrzewaniem na rachunek wpływa kilka rzeczy pracujących stale: pompa obiegowa, cyrkulacja ciepłej wody, straty postojowe zasobnika i oświetlenie części wspólnych.
Każda z nich z osobna jest niewielka, ale wszystkie pracują przez cały rok, także wtedy, gdy obiekt jest pusty. Sterowanie czasowe cyrkulacji i wymiana pompy o stałych obrotach to działania o najkrótszym czasie zwrotu.
Drugą pozycją jest izolacja przewodów w pomieszczeniach nieogrzewanych. Rury prowadzone przez piwnicę albo poddasze oddają ciepło do przestrzeni, z której nikt nie korzysta.
Przygotowanie przed sezonem
Lista powtarza się co roku: sprawdzenie ciśnienia w instalacji, odpowietrzenie, kontrola termostatów i głowic, przegląd źródła ciepła oraz sprawdzenie zaworów odcinających.
Przy termostatach warto sprawdzić, czy nastawy nie zostały poprzestawiane przez gości w poprzednim sezonie. W obiekcie z kilkunastoma pokojami znajduje się zwykle kilka ustawionych na maksimum.
Dobrą praktyką jest zapisanie ustawień docelowych dla wszystkich pomieszczenia i przywracanie ich przed sezonem. Zajmuje to godzinę i eliminuje najczęstszą przyczynę nieoczekiwanych rachunków.
Warto też pomyśleć o tym, czego gość nie powinien móc zmienić. Blokada ustawień albo obudowa z zamkiem eliminuje sytuację, w której ktoś przestawia sterowanie centralne zamiast termostatu w swoim pokoju. W obiektach z kilkunastoma pokojami jest to rozwiązanie stosowane powszechnie i nikt nie odbiera go jako braku zaufania.
Warto też sprawdzić, czy w budynku nie ma pomieszczeń grzanych bez potrzeby przez cały rok: suszarni, pralni albo magazynku, w którym termostat od lat stoi na maksimum. W obiektach sezonowych takie miejsca znajdują się niemal zawsze.
Dobór i zakup
Przy wyborze liczy się sposób zasilania, rodzaj wyjścia sterującego dopasowany do urządzenia grzewczego, możliwość ograniczenia zakresu nastaw i obecność programatora.
Warto sprawdzić także zgodność z istniejącym źródłem ciepła. Termostat ze stykiem bezpotencjałowym pasuje do większości kotłów, ale przy pompach ciepła bywa wymagane sterowanie innego rodzaju.
Asortyment termostatów, sterowników i armatury grzewczej z podanymi parametrami prowadzi hurtownia instalacyjna Onninen. Karty katalogowe znajdziesz na www.onninen.pl.
* Artykuł opublikowany we współpracy z hurtownią Onninen
