Mój mąż, Stanisław, zaczął codziennie wychodzić w kierunku bazyliki Mariackiej w Krakowie. 17:30 kładł łyżkę obok talerza i mówił, iż idzie na mszę. „No proszę, po pięćdziesiątce ludziom zmienia się w głowie”, pomyślałam sobie, czując, jak domowa zupa pachnie sobotą. Nigdy nie był religijny, więc uznałam, iż taki kaprys to pewnie kryzys wieku. Pokorną ręką przykrywałam rosół, pozwalając mu szukać ukojenia.
W oddali kościelne dzwony dźwięczały jak wspomnienia z dzieciństwa, a on wracał po półtorej godzinie, jakby przechodził przez mglisty las. Był cichszy. Częściej patrzył w okno za pralką, mówiąc, iż musi się oczyścić duszę. Słowa jego płynęły leniwie jak Wisła, a ja nie dopytywałam.
Wkrótce zauważyłam drobiazgi czysta, pachnąca koszula, włosy zaczesane na bok, świeże perfumy kupione w Rossmannie za kilka złotych. Odpowiadał, iż przecież „Pan Jezus jak wódz zasługuje na porządek”. Uśmiechałam się krzywo, bo przecież nie pił, nie przeklinał, nie klęczał przy serialach historycznych. Tylko ten kościół kłuł mnie jak ość w gardle.
To była niedziela, właśnie wracaliśmy z obiadu u jego siostry, Haliny. Przez pomyłkę chwyciłam jego granatową kurtkę nie moją czerwoną i w kieszeni wygrzebałam paragon z kawiarni „Pod Aniołami”, tuż obok kościoła Mariackiego. Dwie kawy, dwa serniki, godzina 18:05, czwartek. Przecież miał wtedy być na nowennie.
Nic nie mówiłam. Jeszcze. Ale gdy następnego dnia słońce wschodziło jak żółty krzyż nad Sukiennicami, poszłam za nim. Usiadłam z tyłu, między ławkami pachnącymi starym drewnem i kadzidłem.
Msza rozpoczęła się, Stanisław klęczał kilka rzędów przede mną, sam, jak cień własnego sumienia. Skulony, połykał modlitwy łapczywie. Gdy skończyła się komunia, wybiegł, jakby gonił go wiatr. Ruszyłam za nim, a wtedy zobaczyłam ją. Stała na rogu Plant, uśmiechnięta, ubrana w kwiecistą sukienkę z wielkim różowym paskiem. Bezwstydnie pocałowali się, jakby Kraków był labiryntem snu, a oni zapomnieli o świecie.
Wróciłam unosząc się pół metra nad chodnikiem, serce tłukło mi jak dzwon Zygmunta o północy. Nie czułam wściekłości ani żalu tylko wstyd, lepki jak łzy matki Boskiej. Jak mogłam nie widzieć? Jak mogłam zgubić własnego męża w jego codziennych modlitwach?
Rano postawiłam przed nim kubek z herbatą i zapytałam:
Jak ona się nazywa?
Stanisław zamarł, nie bawił się w żadne historyjki. Westchnął i rzucił cicho:
Bożena. Pomaga przy organizowaniu procesji.
I ty też pomagałeś, tak?
Cisza zawisła między nami, ciężka jak stary żyrandol.
Nie zrobiłam sceny, nie rzucałam talerzami. Powiedziałam mu tylko:
jeżeli tak kochasz modlitwy, to teraz módl się o mieszkanie. Bo z tego domu idziesz do swojej Bożeny.
Tydzień później jego buty stały już w przedpokoju kogoś innego. Dzieci Weronika i Aniela były zdziwione, ale dorosłe, więc gwałtownie zrozumiały. Weronika powiedziała do mnie na Plantach:
Mamo, lepiej teraz niż jakbyś miała siedemdziesiątkę i tylko samotne łzy do poduszki.
Na początku bałam się, iż już tylko samotność i rosół dla jednego mnie czeka. Ale z czasem okazało się, iż samotność to nie śmierć to oczyszczenie. Już nie śnię o nim, nie słyszę kroków po schodach.
Często widuję ich przy Kładce Bernatce, jak dmuchają bańki mydlane w niebo. On błądzi wzrokiem po ziemi, Bożena ściska go pod ramię. Kto wie, czy wróci, czasem myślę. Ale wtedy wspominam jego zapach obcych perfum i sposób, w jaki patrzył na nią wychodząc z kościoła.
I wiem jedno: nie chcę życia z mężczyzną, który potrzebuje murów bazyliki, by się schować. Wolę półpuste łóżko i kubek herbaty, niż sny o kimś, kto już dawno przestał śnić o mnie. choćby jeżeli czasem boli.
