Kłótnia
Grażynko, przebaczam ci! Ta nasza kłótnia była zupełnie niepotrzebna. Nie obrażaj się już! Przecież nie jesteśmy już młódki! zawyła przez telefon Maria Kowalska, po raz pierwszy od siedmiu lat wybierając numer siostry. Trzeba dorosnąć, Grażyna! Ileż można…
Przepraszam… Ale do kogo pani dzwoni? Ja nie jestem Grażyna…
Głos był wyraźnie obcy. Młody, lekko drżący, ale miły.
Maria Kowalska aż zaniemówiła w pół słowa, choć rzadko jej się to zdarzało.
Dziecko, kim jesteś?! Skąd masz numer mojej siostry?!
To mój numer. Od ponad roku. Przepraszam, ale nie znam pani. I Grażyny, do której pani dzwoni, również. Dobrego dnia!
Maria przez moment nie reagowała, zagubiona w myślach, zanim w słuchawce nie zabrzmiał sygnał odłożenia. A wtedy ogarnął ją niepokój…
Uznała, iż musiała się pomylić. Ostrożnie nałożyła okulary i sprawdziła numer z czerwonego, wytartego notatnika, który dostała kiedyś od siostry. Grażyna kochała ładne rzeczy i podarowywała Marii drobiazgi to torebkę, to ładny długopis, to znowu apaszkę. Maria wolała dawać prezenty pokaźne, „żeby wszyscy zobaczyli, ile dla niej siostra znaczy”.
Zadzwoniła raz jeszcze, wpisując numer manualnie, i katastrofa potwierdziła się. Ten sam spokojny, śpiewny, całkowicie obcy głos:
Przepraszam, ale już mówiłam: to mój numer dziewczyna powtarzała nerwowo. Proszę mnie więcej nie niepokoić, mam lekcję.
Proszę, poczekaj! Maria przestraszyła się, iż zaraz usłyszy sygnał przerwania. Kiedy mogę oddzwonić? To ważne!
Za pół godziny. Będę mieć przerwę.
Odłożywszy telefon, Maria pogrążyła się w myślach.
Dlaczego Grażyna zmieniła numer? Czemu choćby jej nie powiadomiła? Tak, pokłóciły się, ale czy to powód, by zniknąć całkowicie?
Zaczęła się denerwować.
Zawsze byłaś taka nieogarnięta, Grażyna, i taka już zostaniesz! mamrotała pod nosem, ścierając kuchenny stół do połysku i zerkała na zegar.
Nie umiała bezczynnie siedzieć. Nigdy. Musiała mieć ręce i myśli zajęte. Od małego była żywa, energiczna i stanowcza w ocenach. Przez to nie raz rodziły się konflikty w domu, ale Maria nigdy się tym nie przejmowała. Przecież miała rację!
Grażyna była zupełnie inna. Spokojna, łagodna, wolno się zbierała. Ile to razy Maria szykowała im obydwu ubrania do szkoły, zaplatała warkocze, a Grażyna tkwiła z zamyśloną miną z pastą do zębów pod nosem w łazience, kreśląc palcem po zaparowanym lustrze.
Grażyna, co robisz?
Myślę…
Przestań się wygłupiać! Spóźnimy się! złościła się Maria. Myśli sobie!
A nie trzeba?
Nie! Niech inni myślą! Ty myj zęby i na śniadanie marsz!
Zawsze tak było. Grażyna gdzieś w tyle, a Maria już górę zdobyła, wróciła i jeszcze pouczyła siostrę:
Ale z ciebie ślamazara! Jakbyś w ogóle nie żyła! Tak się nie da!
Grażyna nie przejmowała się upomnieniami Marii. Patrzyła jej prosto w oczy i odpowiadała z uśmiechem:
Marysiu, przecież nie wszyscy muszą być tacy szybcy jak ty! Ty jesteś naszą dumą! A ja powolutku…
Zawsze powolutku! Całe życie ci minie na tym powolutku! Rusz się!
Grażyna nie obrażała się. Wiedziała, iż buzująca energia Marii potrzebuje ujścia. Czekała, aż siostra „złagodnieje”, aż przyjdzie prawdziwa, spokojna miłość.
Co uspokaja wulkan? Morze. Ogień w człowieku się żarzy, a potem przychodzi morze miłości i wszystko wygładza, zmienia, zaczyna rosnąć coś zielonego. Z wulkanu robi się wyspa z palmami, a dookoła morze. Piękno!
Ale ta opowieść nie była o Marii. Jej miłość była też ogniem. Wszystko, co za blisko się zbliżyło, spalało się całkiem.
Czterech mężów miała. Z trzema pierwszymi nie wytrzymała choćby roku.
Nie dogadaliśmy się zawsze to samo tłumaczenie.
Z czwartym wytrzymała ze trzy lata, ale i tak odeszła, choć miała wtedy małą córeczkę i żadnych perspektyw poza poczuciem krzywdy i rozczarowania.
Tacy ci dzisiejsi mężczyźni! Niczego nie chcą! Rodzina ich nie obchodzi, a żona to mebel, choćby się odezwać nie może! zrzędziła Maria, przyjeżdżając do siostry. Ty ze swoim Tadziem żyjesz, i co? Dobrze ci tak?
Mąż Grażyny, Tadeusz, bez słowa postawił herbatę i zabrał córkę Marii na ręce:
Porozmawiajcie, ja wygodnie położę Marylkę.
Marysia przysypiała na krześle, ale matce było do wszystkiego, tylko nie do niej.
Całe życie wywrócone do góry nogami! Od początku trzeba!
No i co mówiłam! Ani ryba, ani mięso! walnęła w stół, gdy drzwi za Tadeuszem się zamknęły. Jak ty z nim żyjesz? Można z nudów zdechnąć…
Oj, żyje mi się dobrze, Marysia! Grażyna uśmiechnęła się ciepło, przesuwając do siostry koszyk z ciasteczkami. Napij się herbaty. Jesteś pewnie głodna?
Cały dzień nic nie jadłam! przyznała Maria, łapczywie jedząc ciastka. A pomyśl! Znów jestem sama!
Marysiu, może już pora złagodnieć? Co się tak szarpiesz? Warto? Życie ci przeleci, Marylka dorośnie, wyjdzie za mąż, wyjedzie. Swoje życie zbuduje. A ty? Sama zostaniesz?
Grażynko! Ty to jesteś naiwna! Nie o to chodzi!
A o co?
O to, iż nie można nikomu ufać! Wszyscy kłamią!
Ja też?
Ty też! Śpiewasz mi o tej swojej miłości do Tadzia, a sama dzieci z nim nie chcesz mieć! Co to znaczy? Nie ma tej miłości! To ściema! Jak kobieta nie chce mieć dzieci z ukochanym facetem, to wcale go nie kocha!
Grażyna nie odpowiedziała od razu. Wstała, podeszła do czajnika, starła łzę z policzka i powiedziała cicho, ledwie słyszalnie:
Czasami to nie chcenie, tylko niemożność. Chciałabym bardzo, Marysiu… Ale nie mogę. Nie będzie mi dane być matką…
Maria zerwała się, objęła siostrę, próbując pocieszyć.
Kto tak powiedział?! Lekarze? Mało mnie znasz! Najlepszych specjalistów ci znajdę! Spróbujemy jeszcze! Szczęście cię znajdzie! Zobaczysz!
Nie pomogło. Determinacji Marii nie starczyło, nie wszystko da się pokonać, jeżeli los postanowi inaczej…
Matką Grażyna została, ale nie tak, jak na początku marzyła. Swoich dzieci nie miała. Przyjęła za to pod opiekę syna i córkę dalekiej rodziny Tadeusza, którzy zostali sami po śmierci rodziców. I niechby ktoś tylko powiedział, iż to nie jej własne miałby się z pyszna. choćby z Marią poróżniły się przez to na lata.
Daj spokój z obcymi, Grażyna! Swoje jeszcze będziesz miała!
Marysiu, mam czterdziestkę na karku! Gdyby miało być, to by już było. A te dzieci? Co? Do domu dziecka?!
A to ci różnica? Rodzina Tadzia to niech oni się zajmą!
Ja chcę! Rozumiesz?! Ja!
O rety! I po kim ty jesteś taka uparta?
Jaka?
Uparta i naiwna! To ciężar!
Dość, Marysia. Idź już. Mareńka na ciebie czeka.
W obozie jest. Za tydzień wraca. A teraz taki numer! Nie pokazuj mi się na oczy i nie proś o pomoc, jak w ogóle mnie nie chcesz słuchać!
Skąd w tobie tyle złości, Marysiu? zapytała cicho Grażyna, gdy siostra pędziła ze złością po schodach.
Nie doczekała się odpowiedzi. Maria naprawdę się obraziła. Odcięła się od rodziny siostry, nie dzwoniła, nie przychodziła, zabraniała choćby córce odwiedzać ciotkę. Ale Mareńka nie posłuchała. Kochała Grażynę, od razu zaakceptowała adoptowanego brata i siostrę, więc odwiedzała ciotkę potajemnie, bo mieszkały blisko.
Potem Tadeusza przeniesiono służbowo do innego miasta. Ustalili z żoną i dziećmi, iż się przeprowadzą, zostawiając tylko adres Mareńce i polecenie, by w razie potrzeby zgłosiła się do nich bez pytania matki.
Różne rzeczy się w życiu zdarzają, Mareńko! żegnała ją Grażyna na dworcu. Pamiętaj, masz rodzinę. Przyjdziemy z pomocą, gdy trzeba. A matkę szanuj. Wiesz, jak trudno się jej żyje z takim charakterem. Tylko my możemy jej współczuć
Mareńka wzięła sobie to do serca, choć z matką żyło się ciężko. A potem już zupełnie nie do zniesienia.
Bo Mareńka dorosła, zakochała się i chciała wyjść za mąż. Maria nie zaakceptowała wyboru córki.
Co to za łajza? Takiego mi tu nie trzeba! Nie mogłaś sobie znaleźć porządniejszego?! już od progu zawyrokowała, widząc chudego okularnika trzymającego za rękę Mareńkę. Naprawdę takiego chcesz?!
Mareńka nie podjęła rozmowy. Spojrzała na narzeczonego i wyszła, ignorując matczyne wrzaski.
„Łajza” nazywał się Damian. Programista z zawodu, bystry, i po krótkim namyśle zaproponował Mareńce ślub i przeprowadzkę do miasta, gdzie mieszkała jej ciotka Grażyna.
Tam są lepsze perspektywy, sprzedamy mieszkanie i kupimy coś tam. Nic nas tu już nie trzyma, prawda? powiedział Damian.
Już nie… płakała Mareńka myśląc o matce i jej krzyku. Ciocia wszystko zrozumie. Jest dobra.
Najważniejsze, żebyś ty była szczęśliwa.
Damian kochał Mareńkę. Tak bardzo, iż gotów był porzucić wszystko dla jej łez. Nie miał już rodziców, innych bliskich w Polsce też nie, więc cała jego miłość skupiła się na tej drobnej dziewczynie z zadartym nosem, która marzyła o domu, rodzinie, dwójce dzieci i długoletnim „razem”.
Tak się stało.
Grażyna, usłyszawszy o kolejnej awanturze, próbowała się dogadać z Marią, ale ta nie chciała choćby słyszeć:
Uciekła do ciebie?! Wiadomo! Nie dzwoń już! Nie chcę was znać! wyła Maria w słuchawkę.
Marysia, przestań! Rozwalanie jest łatwe! Sama zobacz, co robisz?! Wygoniłaś własne dziecko! I dobrze, iż ma gdzie pójść. A jakby mnie nie było? Co z ciebie za matka, iż wyrzucasz córkę za wybór, który i tak nie tobie przeżywać?! To jej życie! Ty masz dziecko wspierać! A jak źle się ułoży, gdzie się schroni? U obcych, bo u mamy zabrakło serca?!
Ale ty próbowała przejąć kontrolę Maria, ale Grażyna nie dała dojść jej do słowa.
Wystarczy, Marysia! Kiedy dojrzejesz i wrócisz do nas, przyjmiemy cię, ale na naszych warunkach! Dość już twoich połajanek! Myśl o tym. Jak zmądrzejesz, zadzwoń! Poczekamy!
Maria się zamknęła w sobie. Zakazała sobie choćby myśleć o pojednaniu. „Niech żyją swoim rozumem!”
Zaproszenie na ślub Mareńki i Damiana porwała i wyrzuciła. Na telefony Grażyny nie odpowiadała, zdjęć choćby nie otworzyła, tylko wrzuciła do śmieci. Starczy jej charakteru, by trzymać latami urazę.
Lata mijały, a rodzina nie zabiegała o pojednanie. Żyli sobie, dorabiali się. Grażyna pomagała dzieciom i Mareńce przy pierwszym wnuku; Damian i Tadeusz budowali dom dla młodych.
I okazało się, iż Damian, ten „okularnik”, wcale nie jest już chudy i blady, bo żona karmiła go z miłością. Tadeusz nie mógł się go nachwalić:
Damian, ty jesteś genialny! Skąd ty wszystko wiesz?!
Książki, wujku Tadeuszu. I internet. Człowiek się uczy, jak tylko chce.
Mareńka spodziewała się drugiego synka, kiedy odbyło się parapetówka. I na nieśmiałe pytanie ciotki: „Może warto zaprosić mamę?”, tylko westchnęła:
Dzwonię do niej, ciociu. Zawsze dzwonię. Nie odbiera albo odkłada słuchawkę. Nie chce mieć ze mną kontaktu.
Nie płacz! rzucała się do pocieszenia Grażyna. Nie wolno ci teraz!
Już nie będę… Mareńka pociągała nosem, zła na matkę, iż jej nie ma.
A Maria nie zamierzała mięknąć. „Jeszcze czas. Sami przyjdą, jak zobaczą, jak mnie skrzywdzili!” Myśli gniewne starannie pielęgnowała, nie dopuszczając choćby cienia pojednania.
Czas jednak płynął nadal, a w Nowy Rok, znów spędzony w samotności, Maria wreszcie się złamała i wybrała dawny numer siostry.
Odpowiedział obcy głos.
Kiedy tylko skończyła się przerwa, Maria zadzwoniła znowu.
Słucham.
Teraz to ja słucham! znów próbowała być stanowczą szefową, choć nie wiedziała jak być siostrą. Jak to się stało, iż ten numer jest wasz?
Zwyczajnie. Kupiłam nowy telefon i dostałam kartę z nowym numerem. To się zdarza, wie pani? Jak numer nie jest używany przez długi czas, przypisują go komuś innemu.
Absurd! A gdzie moja siostra?
Skąd mam wiedzieć? głos stał się sztywny, więc Maria złagodziła ton.
To bardzo dziwne. Mogę prosić o przysługę?
Długa cisza, ale dziewczyna w końcu się zgodziła.
Zastanowię się. Proszę mówić.
Może by pani sprawdziła w swoim mieście? Podam adres, a pani pójdzie i przekaże, iż chcę się z nią skontaktować. Oczywiście pokryję wszelkie koszty.
Dziewczyna milczała. Maria myślała już, iż się rozłączyła, kiedy usłyszała cicho:
Dobrze. I nic nie trzeba. Proszę podać adres.
Tak Maria zrobiła. Potem czekała na odpowiedź. I w końcu przyszła, ale zupełnie inna, niż sobie wyobrażała.
Pani siostry już nie ma. Odeszła półtora roku temu. Była chora, walczyła dwa lata, ale organizm nie wytrzymał. Jej mąż mówi, iż bardzo się ucieszy, jeżeli zechce pani przyjechać. I jeszcze coś…
Co? spytała Maria, drżąca jak nigdy.
Pani córka też czeka na panią. I wnuki. Ma pani dwoje wnucząt. Przekazała mnie słowa od siostry. Chciała zrobić to sama, ale uznała, iż tak będzie lepiej, skoro nie chce jej pani słyszeć…
Proszę mówić!
Marysiu, nie szalej. Wszystko, co masz najcenniejszego, jest tu. Dorośnij. Czas już. Wciąż cię kochamy.
Głos umilkł, a Maria rozpłakała się. Chyba po raz pierwszy w życiu zrozumiała, iż straciła niemal wszystko, co ważne.
To wszystko?
Tak.
Dziękuję…
Nie ma za co.
Głos zmiękł nieco.
Proszę przyjechać. Ma pani wspaniałą rodzinę i piękne wnuki.
I znowu tylko głuchy sygnał, a Maria szlochała. Bolało ją tak, jak nigdy. Ale nie miała siły nic zmieniać, choć bardzo chciała. Rozliczała się z czasem, gdy wydawało jej się, iż racja i siła są ważniejsze niż miłość.
Prawie całą noc przepłakała, aż w końcu postanowiła, iż zadzwoni na znany na pamięć numer.
Mareńka
Mamo! Czekałyśmy na ciebie!
Córko ja…
Nic nie mów! Przyjeżdżaj! Przyjmiemy cię!
Głos córki wydał się Marii dziwny. Dopiero, pakując walizki, zrozumiała, co ją zmieszało.
W głosie Mareńki było wszystko determinacja, miękkość Grażyny i coś, czego Marii zawsze brakowało.
Miłość… Bezwarunkowa, nie pamiętająca urazy. Miłość, którą tak dobrze znała Grażyna, a której Maria dopiero miała się nauczyć.
I choć nie była niczego pewna, bardzo wierzyła, iż może jej się to wreszcie udać.
