Zdjęcie: Enklawy długowieczności w Polsce i na świecie 

Każdy chce żyć długo, niewielu wie, co to adekwatnie znaczy. Przez lata wmawiano nam, iż długowieczność kupuje się na siłowni, w aptece albo w modnej diecie. Tym, co naprawdę robi różnicę, nie są kolejne próby oszukania śmierci, ale sposób, w jaki funkcjonujemy na co dzień. W tzw. enklawach życia – miejscach, gdzie ludzie dożywają stu lat w dobrym zdrowiu – nikt nie liczy kalorii ani nie goni za młodością. Tam odkryto coś znacznie prostszego: długowieczność zaczyna się nie od walki ze śmiercią, ale od umiejętności życia.

Najsłynniejsze enklawy długowieczności na świecie

Niebieskie Strefy to miejsca na mapie świata, w których ludzie żyją dłużej niż gdziekolwiek indziej. Położone nad morzami i oceanami, łączą życie w rytmie natury z prostymi nawykami, silnymi więziami społecznymi i głębokim poczuciem sensu. To właśnie tam znajdują się najsłynniejsze enklawy długiego życia na świecie.

“Najliczniejsza grupa długowiecznych mężczyzn żyje w górzystych rejonach Sardynii oraz w kostarykańskiej części Ameryki Środkowej. Największe skupisko kobiet, które przekroczyły setny rok życia, znajduje się na wyspie Okinawa w Japonii” – mówi dr Wanda Matras-Mastalerz –ekspertka Głosu Seniora oraz certyfikowany trener stymulacji pamięci i rozwoju intelektu.

“Długo żyje się także na greckich wyspach Morza Egejskiego, na których bardzo rzadko występują choroby neurodegeneracyjne. Podobnie w części Kalifornii zamieszkanej przez Adwentystów Dnia Siódmego – społeczności, która żyje średnio o dekadę dłużej niż inni mieszkańcy USA” – dodaje.

Specjalistka zwraca również uwagę, iż w pierwszej dziesiątce zestawienia znalazły się aż trzy kraje skandynawskie. To regiony, które od lat konsekwentnie inwestują w profilaktykę zdrowotną, wysoki poziom opieki medycznej i jakość życia swoich mieszkańców.

Co jedzą długowieczni ludzie

Badania nad tzw. niebieskimi strefami pokazują, iż dieta ma najważniejsze znaczenie dla długowieczności. Jadłospis osób zamieszkujących te obszary opiera się na prostych, naturalnych produktach i regularności.

„Dieta mieszkańców obfituje w ryby, zdrowe oliwy i oleje, orzechy oraz sezonowe warzywa i owoce” – mówi ekspertka.

To właśnie żywność jak najmniej przetworzona, bogata w składniki odżywcze, przeciwutleniacze i naturalne probiotyki sprzyja dobrej kondycji organizmu, odporności oraz zdrowiu układu krążenia i trawienia.

Z myślą o osobach starszych Stowarzyszenie MANKO stworzyło sklep Głosu Seniora, w którym dostępne są wysokiej jakości, naturalne produkty, starannie dobrane pod kątem potrzeb seniorów. W ofercie znajdują się m.in. miody oraz zakwas z buraka Głosu Seniora – produkty znane i cenione od pokoleń – a już niedługo pojawi się sok z kiszonej kapusty, zielona herbata i oliwa z oliwek.

Sklep dostępny jest pod adresem: https://sklep.glosseniora.pl

Lekcje długowieczności

W świecie obsesji na punkcie zdrowia i młodości wciąż umyka nam najważniejsze pytanie: co sprawia, iż jedni żyją dłużej, a inni odchodzą zbyt wcześnie?

“Kluczowe znaczenie ma tryb życia, wspólnotowość, tworzenie dobrych i trwałych relacji, motywowanie się do podejmowania codziennej aktywności oraz gotowość do uczenia się przez całe życie” – podkreśla dr Wanda Matras-Mastalerz.

Dla długowieczności równie istotne są odpoczynek i redukcja stresu, które pozwalają organizmowi na regenerację oraz zachowanie równowagi. „Nie bez znaczenia jest też czystość powietrza i brak zanieczyszczeń przemysłowych” – mówi ekspertka. To właśnie w głównej mierze czynniki środowiskowe wpływają na jakość oraz długość życia.

Do istotnych elementów należą także naturalny ruch, bliskie relacje rodzinne oraz rozmowa, które działają jak najlepsze lekarstwo. Poczucie bycia potrzebnym po 60., 70. czy 80. roku życia – poprzez opiekę nad wnukami, pomoc sąsiedzką czy przekazywanie doświadczeń – wyraźnie sprzyja zdrowiu i długowieczności.

Tymczasem samotność pozostaje jednym z największych wrogów seniorów. Z Badań Potrzeb Społecznych Seniorów 2025 przeprowadzonych przez Stowarzyszenie MANKO wynika, iż aż 36% osób starszych w Polsce doświadcza samotności, co negatywnie wpływa na ich kondycję psychiczną i fizyczną.

Z tego względu Głos Seniora od lat realizuje liczne kampanie społeczne przeciwdziałające izolacji osób starszych – m.in. inicjatywy zwracające uwagę na problem tzw. „niewolnictwa czwartego piętra” oraz program „Solidarni z Seniorami – Razem Damy Radę!” – równolegle aktywizując środowisko senioralne poprzez organizację Senioraliów w Krakowie oraz rozwój Ogólnopolskiej Karty Seniora.

Bieszczady – polskie niebieskie strefy długowieczności

Bieszczady coraz częściej określane są mianem polskiej enklawy długowieczności, ponieważ panujący tu styl życia sprzyja zachowaniu zdrowia i dobrej kondycji przez długie lata. Opiera się on na naturalnej aktywności, samodzielności, bliskich relacjach oraz poczuciu sensu.

„Sama myję okna, bielę ściany. Sama zamawiam drewno do pieca. Sama palę, rąbię siekierą rozpałkę” – mówi 97-letnia Maria z Hoczwi, pokazując, iż aktywność i niezależność nie mają wieku.

Z kolei Halina Rachwalska z Klubu Seniora „Tęcza” w Cisnej podkreśla znaczenie relacji: „Najważniejsze, by nie zamknąć się w czterech ścianach. Jak się zamkniesz, to po Tobie”.

To właśnie połączenie ruchu, wspólnoty, prostego jedzenia i bliskości natury tworzy bieszczadzki przepis na długowieczność.

Fot: MemoryCatcher, Pixabay