Egzamin
Mam dość! Wystarczy! jeżeli jeszcze raz będziesz mi truła głowę, to w ogóle niczego nie napiszę! Po prostu nie pójdę na egzamin! Zostanę w domu, zobaczysz! I ciekawe, co wtedy zrobisz?! Zuzanna rzuciła plecak w kąt przedpokoju i ściągnęła z głowy czapkę.
Mama nie odpowiedziała ani słowem. Pokręciła tylko głową i zniknęła w kuchni.
Zuzka rozpięła kurtkę i już miała ją rzucić obok plecaka, ale się rozmyśliła. Otworzyła szafę, powiesiła ją starannie na wieszaku i westchnęła.
No, jasna cholera, znowu kłótnia I jak zawsze o kompletne nic!
Dlaczego mama musi się do niej ciągle czepiać z pytaniami i pouczeniami? Myśli, iż jest dzieckiem? Albo iż nie ogarnia?
Dobrze wie, iż dziś pierwsza lekcja z nowym korepetytorem z polskiego i literatury. Nie trzeba jej o tym przypominać co pół godziny!
Zuzka oczywiście przesadzała. Mama nie maglowała jej tym jak katarynka. Po prostu zapytała, czy pamięta o korepetytorze już trzecim w tym roku. Ale Zuzę tak bolał fakt, iż mama ciągle próbuje ją kontrolować, iż zaczęła reagować wybuchami złości choćby bez powodu.
Umyła ręce i wpatrzyła się w lustro, wiszące nad umywalką.
Lalunia, nie ma co! Pryszcze, zadarty nos po ojcu i marchewkowe włosy po mamie. Ile razy prosiła rodzicielkę, żeby pozwoliła jej się przefarbować? I zawsze słyszała, iż uroda to rzecz względna, zmienia się z czasem, i przyjdzie jeszcze dzień, gdy jej za to podziękuje.
Aha! Na pewno! Inni wyglądają normalnie, a ona jedna jak jakiś strach na wróble! Warkocze… Jakie warkocze, do licha?! Kto to teraz jeszcze nosi?!
Zuzka uśmiechnęła się pod nosem, przypominając sobie minę mamy, gdy te znienawidzone warkocze zostały obcięte prawie do skóry tępymi dziecinnymi nożyczkami z zestawu papierniczego. Innych nie znalazła. Zacisnęła zęby, zamknęła oczy i niemal piłowała te sprężyste pasma. Ale przynajmniej miała w oczach wizję zszokowanej mamy:
Zuziu, dlaczego?!
No bo mam dość! Sama zdecyduję o sobie! To moje życie i moje zasady!
Wszyscy tylko powtarzają, iż trzeba słuchać rodziców. Po co? Po co mi te ich dziwaczne pomysły? Mam swoje! Jestem inna! Oni nie mają pojęcia, czym teraz ludzie żyją! choćby nie mieli internetu w jej wieku! Jak w ogóle wtedy żyli?! Niepojęte! Nie zrozumieją, iż dziś wcale już nie trzeba ślęczeć godzinami nad książkami. Wystarczy kliknąć parę razy w telefonie i wszystko, co trzeba, jest w zasięgu ręki. Mama oczywiście uważa, iż to nie to samo, bo żaden internet nie nauczy człowieka, jak być człowiekiem. Ale co ona wie? Może sama powinna zobaczyć jakieś szkolenia, jak dogadywać się z nastolatkami. Może by zmądrzała!
Zuzka zdrapała skórkę z kolejnego pryszcza i skrzywiła się. Dobrze, iż mama na to nie patrzy. Byłby raban! Mama wciąż ją ciąga po dermatologach i narzeka, iż zostaną po tym ślady, a jej przecież wszystko jedno! I tak ludzie będą ją cenić za wnętrze, za duszę, a nie za wygląd! Jak to przekazać mamie?
O! Wymyśliła słowo: rodzicielka Urodziła ją i to fakt, ale to nie oznacza przecież prawa własności! Nie jest jej rzeczą!
Zuzka puściła oczko swojemu odbiciu.
Co? Zjadasz to, mamciu? Trzeba było nie gonić mnie po korepetytorach! I przestań mi wciskać ten cały prawniczy kierunek! Znam się na prawie i przepisach lepiej niż oni razem wzięci! Jakby mieli choć odrobinę rozumu, to się rozwiedliby elegancko, a nie jak wyszło
U mamy nie ma ani dumy, ani ambicji! Ojciec poszedł do młodszej, zostawił znudzoną żonę, a majątek podzielił jak chciał i mama się nie kłóciła. Tak, wpisali na nią mieszkanie po babci, ale to przecież normalne! Poza tym co? Alimenty? I tyle?! A co z rekompensatą za zmarnowane lata? Zuzka dobrze pamięta, jak rodzice żyli przez ostatnie pięć lat. Już nie jest małym Enotem, jak ją kiedyś wołał tata. Wszystko widzi i wszystko rozumie!
Tę cichą niechęć, kiedy mama stawiała talerz na stole To obojętne dziękuję od ojca Kanapę w kąciku, gdzie nie było szafy, dlatego ojciec rano przychodził po rzeczy do sypialni Budzik, który mama nastawiała, by nie złapał jej śpiącej I ulgę, gdy Zuzka skończyła czternaście lat i sama powiedziała im, żeby się wreszcie rozeszli. Ile można?!
Dorośli są dziwni! Te ich teksty: żyjemy dla ciebie, jesteś sensem naszego życia
Kłamstwo! Każdy żyje dla siebie! Ważne przede wszystkim własne sprawy! I niech ktoś spróbuje powiedzieć, iż jest inaczej! Zuzka może podać tysiące przykładów! choćby teraz, gdy niby chodzi o jej dobro, chodzi tylko o ich interesy. Ona karta przetargowa między nimi, pozwalająca dogadać się na własnych warunkach.
Weźmy choćby to mieszkanie, gdzie mieszka z mamą. Ta sama kamienica, ale inna klatka i mniejsze mieszkanie. Był trzypokojowy, jest dwupokojowy. Z remontem, ładnymi meblami, ale mama wynegocjowała to mieszkanie w zamian za ojcowskie poczucie winy wobec Zuzki. Oczywiście! Dziecko ma żyć w godziwych warunkach! Jak już odchodzi do nowej żony niech zadba, żeby córka miała dach nad głową! Ojciec się zgodził. Tak, Zuzka ma sporą własną izbę, więcej miejsca niż w dawnym dziecięcym, ale to nie dlatego, iż ktoś o nią dbał. Po prostu rodzice musieli jakoś podzielić majątek i się nie kłócić latami. Tak została buforem…
Zuzka skrzywiła się i sięgnęła po słoiczek z maścią, którą przepisał jej dermatolog. Nic nie szkodzi! To, iż używa kremu, nie znaczy, iż mama miała rację. Po prostu krem pomaga. Wysycha pryszcze i ślady szybciej znikają. A dziś się to przyda.
Wieczór Dach
Dach pojawił się w jej codzienności niedawno. Kilka miesięcy temu. Wtedy Bartek, ten, którego wcześniej podziwiała tylko z daleka, wysłał jej wiadomość: Przechadzka?
Myślała, iż to głupi żart. Cała klasa wiedziała, iż podoba jej się Bartek. Śmiali się z niej, ale raczej życzliwie. Zuzkę lubili nigdy nie była złośliwa, zawsze dawała odpisać, zgłaszała się, gdy inni nie chcieli rozmawiać.
Lewandowska, pytałam cię na ostatniej lekcji! Po co podnosisz rękę?
Oj, pani Ewo, temat interesujący! Proszę powiedzieć, czy Mieszko I był tyranem? Możemy uznać jego rządy za totalitarne?
Skąd ci to do głowy przyszło? Pani od historii, której się wszyscy bali, łapała przynętę, a klasa odetchnęła, bo nie było żadnej odpytki.
Gdy Zuzka pokazała wiadomość swojej koleżance-nemesis, Malwinie, ta prychnęła:
I? Co z tego robisz aferę?
To na pewno od niego?
Zuza, nie bądź głupia! Podejdź i zapytaj! Który my mamy wiek, kobieto?! Dziewczyny lecą na facetów, a ty choćby zapytać się boisz!
Nie odpowiedziała. I tak nie umiałaby wytłumaczyć tego, co czuła, gdy przestała widzieć tylko literki i zrozumiała, co jest napisane.
Przyszła na miejsce spotkania. I od tamtej pory jej życie się zmieniło.
Dach starej, opuszczonej kamienicy, dawno okupowany przez młodzież, nie był najbezpieczniejszym miejscem. Zuzka doskonale wiedziała, na co się porywa. Ale gdy Bartek brał ją za rękę i szeptał: Uważaj, patrz pod nogi!, drżała i szła za nim licząc schody.
Liczyła i w głowie słyszała triumfujący głos:
Piętnaście, szesnaście Dalej! Trzydzieści dwa, trzydzieści trzy Czego się bać?! On jest obok
Na dachu Bartek pierwszy raz ją objął. Bez żadnego ostrzeżenia czy słowa. Po prostu przesunął się bliżej przy wszystkich i położył dłoń na jej ramieniu, jakby mówił: To moja dziewczyna.
Nikt nie protestował, choć Zuzka widziała spojrzenia zazdrosnych dziewczyn z równoległej klasy. Bartek od zawsze był z nimi, a wybrał ją.
Tam właśnie pierwszy raz ją pocałował
Tego wieczoru zostali sami. Wszyscy poszli na film, a Zuzka chciała iść, ale kiedy Bartek lekko ścisnął jej palce i szepnął, iż sami pójdą do kina, tylko we dwoje, została z nim, czując, iż to będzie wyjątkowy wieczór.
Tak się i stało. Jeszcze dziś czasem zamykała oczy i słuchała wewnętrznego echa:
Zuza podobasz mi się strasznie Nie umiem pięknie mówić, ale wiesz lepszej dziewczyny nie spotkałem Mogę cię
I jego ciepłe usta Tak czułe, tak inne
Znowu zamknęła oczy, próbując przywołać to szczęście, gdy do drzwi zapukała lekko mama:
Zuza, spóźnisz się. Obiad jest na stole
Złość znów porwała ją całą. Ile można?!
Wybiegła z łazienki jak furia. Twarz miała dokładnie taką, jaką widziała kiedyś na memie wściekła czarownica z rozłożonymi skrzydłami.
Czego ty ode mnie jeszcze chcesz?! Pamiętam! Daj mi spokój! Taty już ci mało?! Odszedł od ciebie?! Teraz mnie męczysz?! Też odejdę! Zamieszkam z ojcem! Jasne?
Nie zdążyła dokończyć. Mama westchnęła tylko ciężko i uderzyła ją policzkiem.
Idź! A jak wrócisz wieczorem, nie zapomnij, iż jutro masz próbny z polskiego. Potrzebujesz się wyspać
Zuzka oniemiała. Mama nigdy jej nie uderzyła. Nigdy, przez całe jej dotychczasowe życie. I nie to, żeby aż tak było jej przykro sama się prosiła. Ale fakt, iż mama przestała się znosić jej wybryki, był dla Zuzy szokiem.
Ale żeby się poddać bez walki to zupełnie nie jej styl. Plecak, kurtka, słuchawki Drzwi najchętniej trzasnęłaby tak, by się cały blok zatrząsł, ale się powstrzymała. Niech nie myślą, iż wariatka z niej.
Wypadła z bramy i spojrzała na zegarek. Godzina na dojazd w obie strony, godzina u korepetytora. Z Bartkiem spotka się o szóstej, nie wcześniej. I dobrze! Posiedzą na dachu, mama niech trochę ochłonie. Przyda jej się martwić. Ojciec już nie odbiera od niej telefonów za pierwszym razem, więc będzie miała czas, by pogadać z Bartkiem. Może czegoś jej doradzi. U Bartka w domu jest zupełnie inaczej rodzice się nie wtrącają. Sam decyduje. Ma własną kartę do bankomatu, ustalony przez rodziców limit, modne ubrania, ale zero nadzoru. Mówi, iż matka nie ma czasu, a ojciec uważa, iż szesnaście lat to najwyższa pora, żeby zacząć być samodzielnym. Pozwala mu zarabiać i za egzamin też odpowiada sam. Uważa, iż każdy powinien sam decydować o przyszłości.
Są tacy mądrzy ludzie!
A nie jak jej mama…
Ojciec zadzwonił do niej, gdy dochodziła pod dom korepetytora.
Co się dzieje znowu? Mama mówi, iż chcesz się do mnie przeprowadzić?
Oj, tato! Nie słuchaj jej! Po co mi wasze kłopoty? Twoja Kasia zaraz rodzi, a ja mam niby pomagać przy dzidziusiu? Sama mam mnóstwo nauki!
Dobra. Ale nie kłóć się z mamą. Bo zakręcę ci kranik. Rozumiesz?
Właśnie za to cię lubię, tato. Dociera.
No! I nie denerwuj matki. Nie zasłużyła.
W słuchawce zabrzmiały krótkie sygnały, a Zuzka naburmuszyła się.
Zawsze tak! Ze sobą walczą, ale jak idzie o nią mur nie do przeskoczenia. To jest dziwne! Bardzo dziwne!
Nowy korepetytor nie przypadł jej do gustu. Prychnął na jej mądre wywody o frazeologizmach i dał jakąś książkę, każąc przeczytać wyznaczone rozdziały na następny raz. Zuzka była wkurzona, ale po kilku jego przykładach uznała, iż trochę się nauczyć nie zaszkodzi.
Nie chce być niekumata. Bartek jest bystry Musi mu dorównać, prawda? Ile razy oglądała na YouTube filmiki o relacjach i zawsze słyszała: Dziewczyna powinna być niezależna i mądra. O niezależności jeszcze za wcześnie mówić, ale wiedzę można zdobyć. Mama ma tu rację. Jednak mimo wszystko potrafiła zebrać się w garść i zrobić fakultet na zaocznych, czekając na rozwód.
Mama rzuciła studia, gdy się Zuza urodziła. Najpierw urlop dziekański, potem zapomniała o sobie, cała dla córki. Zuza ciągle chorowała, a babć, z którymi mogłaby zostać, już nie było. Przedszkole opuściła po pół roku, bo chorowała dłużej niż chodziła do dzieci. Poza tym, nie lubiła tamtych kasz, nieznośnych dzieci i braku maminego objęcia. Ojciec choćby skomentował:
Nie możesz się od niej oderwać. Przyzwyczaja się, iż jesteś zawsze blisko. To źle. Potem będzie ciężko.
Gdy Zuza poszła do drugiej klasy, mama dogadała się z sąsiadką, żeby odbierała ją ze świetlicy i wróciła na studia zaoczne, a przy okazji do pracy.
Dobrze zrobiła. Bo dziś miałaby wyłącznie żal do całego świata. A tak, ma swoją malutką firmę, dekorującą sale weselne. Zuzce się podobało, co robi mama. Pięknie, z klasą Na pracy mama stawała się kimś innym. Tam rządziła. Lubiła patrzeć, gdy zarządzała personelem. W takich chwilach Zuza widziała w niej siłę, którego jej samej brakowało.
Ale kontrola mamy była potężna. Tu niestety musiała się zgodzić z ojcem. Męczy to! Zuza przyzwyczaiła mamę, żeby pukała przed wejściem, nie pozwalała się wtrącać w swoje sprawy, ale i tak matka umiała wszystko sprawdzić po cichu. Nie groźbami jak ojciec, ale miękkim głosem:
Zuziu, jak ci poszło? Co masz dzisiaj w planie? Głodna?
Ta troska doprowadzała Zuzę do szału! Czasem chciało się wyć:
Daj mi wreszcie spokój! Jestem dorosła!
Czasem tak właśnie robiła. Krzyczała, tupała, a mama odbierała to jak dziecięce fochy.
Zuzka spieszyła się po korepetycjach na spotkanie z Bartkiem, marząc, by zanurzyć się w jego ramionach i na chwilę zapomnieć o rodzicach, egzaminach i tej całej bzdurze. Życie mija, a oni stale o swoich sprawach. Dość tego!
Pod szkołą czekała, gdzie zwykle spotykała się z Bartkiem. Nie było go. Pokręciła się trochę, w końcu ruszyła sama na dach. Bartek nie odbierał telefonu, a to się nigdy wcześniej nie zdarzyło. To ją zaniepokoiło.
Wspinała się po schodach ze strachem. Kiedyś leciała cała podekscytowana, tuląc w dłoni silną dłoń Bartka, teraz każdy krok był wyzwaniem.
Na dachu przywitał ją silny, wiosenny wiatr i cisza.
Nie było nikogo
Już miała schodzić, choćby wyjęła telefon, by zaświecić latarką, bo robiło się ciemno. Nagle na krańcu dachu coś się poruszyło. Zuzka zamarła, dławiąc krzyk, który już miał wybrzmieć, gdy rozpoznała znajomą sylwetkę.
Bartek
Chłopak siedział na samym brzegu, nogi zwieszone za murkiem, ramiona opuszczone. Zuzka, choć znała go krótko, zrozumiała w tej chwili, iż cierpi jak nigdy. Stało się coś bardzo poważnego, może choćby strasznego. Był zupełnie zagubiony. Taka poza nie pasowała do chłopaka, który zwykle patrzył na świat z góry.
Strach o to, iż za chwilę wydarzy się coś nieodwracalnego, dodał jej odwagi. Położyła plecak na ziemi, wyszła cicho na dach, bojąc się go wołać.
Cześć
Usiadła obok niego na murku, dzielącym dach przed przepaścią, której dna nie było już widać przez nadciągający zmierzch. Bała się siąść tak blisko krawędzi. Jej nogi zostały na dachu i unikała patrzenia w dół. Zuzka od dziecka bała się wysokości, sama nie rozumiała, skąd brała siłę wejść za Bartkiem na ten dach mimo panicznego lęku.
Cześć Bartek choćby nie odwrócił głowy, więc sama ujęła jego zmarzniętą dłoń.
Zmarzłeś…
Co? słowa wybiły go ze stanu i podniósł głowę. Jego oczy były puste, inne niż kiedykolwiek widziała, i to ją przerażało, ale i przyciągało.
Może to właśnie wtedy po raz pierwszy zrozumiała, jaki strach czuje mama, gdy się z nią kłóciła. To był ten prymitywny lęk, czy zdoła dotrzeć do bliskiej osoby, do kogoś, kogo tak bardzo się kocha.
Ten sam niepokój poznała teraz, gdy dłoń Bartka leżała w jej rękach zimna i bezwładna.
Jak się czujesz?
Usłyszała własny głos identyczny jak mamy. Te same nuty ta sama prośba, brzmiąca jak dzwon:
Powiedz mi! Co cię boli?! Otwórz się! Przecież nie jestem twoim wrogiem!
I podziałało.
Kiepsko Bartek odezwał się i lekko ścisnął jej palce. Zuza kiepsko…
Coś się stało.
To nie było pytanie. I znów trafiła.
Tak.
Mogę wiedzieć co? Wiem, nie jesteśmy bardzo blisko, ale Może chciałbyś się wygadać?
Podniósł głowę i spojrzał na nią tak, iż ją aż przeszył dreszcz.
Uważasz, iż nie jesteśmy sobie bliscy?
Nie o to mi chodziło. Wiem, iż jesteś mi bardzo bliski, ale nie mam pojęcia, czy dla ciebie jest tak samo.
Zuza, nie mów tak. Oprócz ciebie nie mam nikogo na świecie.
Serce Zuzki zamarło na moment, potem przyspieszyło do szaleństwa. Myślała: jeszcze trochę i Bartek usłyszy ten tamburyn w jej piersi.
Naprawdę nikogo? Rodzice?
Wymknęło jej się, przez cały czas oszołomionej euforią, ale reakcja Bartka sprowadziła ją na ziemię.
Drgnął i gwałtownie pokręcił głową, aż Zuzka aż krzyknęła:
Uważaj!
Tak! Trzymaj mnie! Albo lepiej, odepchnij! Tak jak oni!
Kto?!
Ci, których uważałem za rodziców! Oni mi nic! Zuza ja jestem adoptowany! Dziś mi powiedzieli! Jestem im obcy! Wiedziałem Zawsze czułem A dziś nagle zrozumiałem, iż całe życie toczyło się nie moim torem, tylko cudzym! Uszczęśliwiali kogoś innego! Zająłem czyjeś miejsce, Zuza! Rozumiesz?! Nie swoje cudze!
Bartek już nie mówił, a krzyczał. Zuzka złapała się za jego rękę, czując, jak cienka jest dziś granica i jak blisko krawędzi, także tej symbolicznej. Była pewna, iż był gotów to zrobić. Mógł udawać, grać twardziela, ale ona widziała to, czego inni nie dostrzegali. Kiedy byli sami, z Bartka spadała maska, a ona widziała światło, czułość, szczerość i wstyd za to, iż przez tyle czasu złościła się na swoich rodziców za wszystko.
O co adekwatnie? Gdyby ktoś ją zapytał wprost nie umiałaby odpowiedzieć. Dopiero teraz zrozumiała, iż jej cała walka o własną dorosłość to w istocie strata czasu. Przed nią siedział chłopak, który dorósł dziś w jednej chwili, bo dzieciństwo się nagle skończyło, ale sam nie udźwignie tej prawdy bez wsparcia, jakie ona, mimo kłótni rodziców, zawsze miała.
Bartek, boję się! Łzy popłynęły jej same, co trochę otrzeźwiło chłopaka.
Ej! Co ty?! Przysunął się i mocno ją objął.
Nie rób tego! Proszę jeżeli oni cię wypchnęli, ja nigdy cię nie zostawię. Rozumiesz? Jesteś dla mnie najważniejszy, Bartek!
Nie nazywam się Bartek powiedział cicho, a Zuza uniosła oczy przez łzy.
Jak?
Dawid. Dawid Nowak
To nieważne! Jest mi wszystko jedno, mogliby cię nazywać papieżem! Jesteś sobą dla mnie i to się liczy!
Tak, ale innym nie. Zuza, co mam zrobić? Gdzie iść?
Nie możesz wrócić? Wygnali cię?
Mama płakała, prosiła, żebym został. A ojciec Uderzyłem go
Dlaczego?
Chciał zamknąć drzwi, nie dać mi wyjść. Krzyczał, iż nic nie rozumiem
Naprawdę rozumiesz wszystko? Na pewno?
O co ci chodzi? Co niby mam rozumieć?!
Dlaczego teraz ci to powiedzieli?
To pytanie, rzucone w wiatr, zatopiło się w ciszy. Bartek znów się skulił, próbując poskładać w głowie, do czego go prowadzi Zuza.
Nie wiem w końcu powiedział cicho. Zuza odetchnęła.
Nie było już rozpaczy w jego głosie. Zagościło pytanie. I wiedziała, póki nie znajdzie na nie odpowiedzi, na dachu będzie bezpieczny.
Chcesz, pójdę z tobą?
Dokąd?
Do twoich rodziców. Razem ich zapytamy, dlaczego właśnie teraz. Potem, jak będziesz chciał wrócimy tutaj. Zrobisz, co zechcesz. Ale ja już nie będę ci przeszkadzać.
Wytrzymała jego zaskoczony wzrok, złapała mocniej za rękę i pociągnęła go ku wyjściu.
Chodź!
Bartek powoli opadł z powrotem na dach, dając jej się poprowadzić. Z trudem, ale oderwał się myślami od przeszłości, patrząc w przód na to, czego musiał się dowiedzieć.
Jestem słaby
Nieprawda! Zuzka prychnęła, ciągnąc go za rękę do schodów. Każdy by się załamał na twoim miejscu! Każdy!
Potknęła się, Bartek ją podtrzymał.
Ostrożnie!
Oj, kto by mówił! uśmiechnęła się, zapalając latarkę w telefonie. Idziemy! Mamy mnóstwo rzeczy do ogarnięcia!
Ten wieczór zostanie z nimi na zawsze.
Rozmowa z rodzicami Bartka już Dawida była trudna i skomplikowana.
Pojednanie stało się możliwe dopiero, gdy dowiedział się, iż jego biologiczny ojciec lada chwila wyjdzie z więzienia i zamierza opowiedzieć mu wszystko.
I łzy tej, która stała się mu matką, biorąc za siebie odpowiedzialność za małego rocznego chłopca, syna najbliższej przyjaciółki, która zginęła przez złe decyzje.
Moją prawdziwą mamę
Tak, Bartku, zabił twój ojciec…
A teraz czego chce?…
Chce się z tobą spotkać.
Nie chcę!
Rozumiemy. Ale miałeś prawo usłyszeć prawdę. Myśleliśmy, iż mamy jeszcze trochę czasu, ale niestety, wypuszczają go szybciej.
Nie chcę go widzieć.
To już twoja decyzja. Wesprzemy każdą.
Rozmowy trwały długo. W ten wieczór Zuza zrozumiała, iż nigdy już nie wrócą razem na ten dach. Coś się zmieniło raz na zawsze.
I kiedy koło północy wróci do domu, otworzy drzwi swoimi kluczami, choćby nie zdejmując kurtki, przejdzie cicho przez ciemną kuchnię, gdzie mama będzie stać przy oknie.
Obejmie ją mocno, wtulając się nosem w znane, szalone loki i wdychając zapach jej perfum. I powie jedno słowo, które odda jej nową nadzieję, odsunie wszystkie drobiazgi na bok, zostawi tylko to, co najważniejsze:
Przepraszam
I odpowie na to ta, dla której nigdy nie będzie ważniejsze nic ponad Zuzkowe troski i smutki:
I ja ciebie Jesteś głodna?
Nie, mamo. Dzięki Wiesz, chyba dziś zdałam egzamin
Jaki egzamin, Zuza? Przecież do matury jeszcze czas.
Chyba ten najważniejszy, mamo Opowiem później.
Dlaczego później?
Bo jutro mam próbny i muszę się wyspać Bo teraz Zuzka przetarła oczy, uśmiechając się przez łzy i śmiejąc się zarazem, z ulgą i zmęczeniem teraz chcę po prostu być z tobą. I żebyś ty była przy mnie.
Mama nie powiedziała już nic więcej. Przytuliła ją mocno, jak wtedy, gdy Zuzka była zupełnie mała i wszystko się od tego przytulania naprawiało. Potem głaskała ją, szeptała coś cicho w włosy, jakby czarowała, żeby tej nocy żadne lęki nie znalazły do nich drogi.
Za oknem zaczynał świtać nowy dzień i nigdy jeszcze nie wydawał się tak bardzo nowy.
Zuzka po raz pierwszy od dawna poczuła spokój, na który choćby nie liczyła. W sercu niosła czyjeś ciężary, ale i własny cień już się ulotnił. Miała dom, do którego zawsze mogła wrócić, i kogoś, komu była naprawdę potrzebna dokładnie taka, jaka jest.
Tego wieczoru Zuzka zdała egzamin, na który nigdy nie było pytań w testach. Egzamin z bycia człowiekiem. I wiedziała, iż to jest dopiero początek.
