Kolposkopia to badanie, które pozwala bardzo dokładnie obejrzeć szyjkę macicy. Jego celem jest wykrycie zmian komórkowych, które z czasem mogłyby przekształcić się w raka szyjki macicy. Badanie wykonuje się po dodatnim teście HPV HR albo nieprawidłowym wyniku cytologii.
Co to jest kolposkopia?
Kiedy wykonuje się kolposkopię?
Jak wygląda kolposkopia krok po kroku?
Czy kolposkopia boli?
Czy do kolposkopii trzeba się jakoś przygotować?
CO TO JEST KOLPOSKOPIA?
To jedno z badań wykorzystywanych w diagnostyce raka szyjki macicy. Kolposkopia polega na dokładnej ocenie nabłonka szyjki macicy, pochwy i sromu dzięki kolposkopu – specjalistycznej “mikroskopo-kamery” z powiększeniem do 30x, który umożliwia wczesne wykrycie zmian przedrakowych i objawów infekcji HPV.
Wykonuje się je na fotelu ginekologicznym po wprowadzeniu wziernika, z użyciem filtrów i odczynników (kwas octowy i roztwór jodyny), by lepiej uwidocznić nieprawidłowości. Całość trwa ok. 10–20 minut.
KIEDY WYKONUJE SIĘ TAKIE BADANIE?
W Polsce przy nieprawidłowym wyniku cytologii lub testu HPV HR dalsze postępowanie zależy od konkretnego wyniku, ale zgodnie z wytycznymi Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników i programem NFZ, zawsze zaczyna się od kolposkopii i prowadzi do biopsji lub leczenia zmian przedrakowych.
JAK WYGLĄDA KOLPOSKOPIA?
- Podczas badania leżysz na fotelu ginekologicznym, podobnie jak przy standardowym badaniu ginekologicznym.
- Ginekolog_żka wprowadza do pochwy wziernik i delikatnie go otwiera. Dzięki temu ściany pochwy się rozsuwają i możliwe jest dokładne obejrzenie szyjki macicy.
- Następnie szyjka macicy zostaje przemyta specjalnym roztworem (kwas octowy i roztwór jodyny), co ułatwia zauważenie nieprawidłowych zmian.
- Kolejnym krokiem jest obserwacja szyjki macicy przez kolposkop – urządzenie przypominające lornetkę na statywie, wyposażone w silne światło.
- Jeśli ginekolog_żka zauważy coś niepokojącego, może zostać wykonana biopsja. Polega ona na pobraniu niewielkiego fragmentu tkanki, który następnie trafia do badania laboratoryjnego.
- Całe badanie trwa zwykle około 10-20 minut.
CZY KOLPOSKOPIA BOLI?
Dyskomfort jest podobny do zwykłego badania ginekologicznego, odczuwalny głównie przy wprowadzeniu wziernika lub aplikacji odczynników (pieczenie/kłucie trwające kilka sekund). Przy dodatkowej biopsji (pobranie wycinka) możliwy jest krótki ból kłujący, porównywalny do pobierania krwi.
Ważna informacja: lekarz może wtedy podać znieczulenie miejscowe.
CO WARTO WIEDZIEĆ PRZED WIZYTĄ?
Do kolposkopii nie trzeba się szczególnie przygotowywać. Warto jednak pamiętać o dwóch rzeczach, które mogą ułatwić badanie:
- zaplanuj badanie na czas, gdy nie masz miesiączki – ułatwia do ocenę szyjki macicy.
- na dzień przed wizytą unikaj współżycia oraz nie wkładaj niczego do pochwy (np. palców czy gadżetów erotycznych).
Pamiętaj, to bezpieczne, rutynowe badanie ratujące życie poprzez wczesne wykrycie zmian HSIL: CIN2/3 (zmian przedrakowych), wykonywane ambulatoryjnie z zachowaniem prywatności. 60–80% wyników pokazuje zmiany łagodne, a powikłania (np. krwawienie po biopsji) zdarzają się rzadko i mijają samoistnie.
