Nekropolia Banditaccia
Necropoli della Banditaccia to olbrzymia nekropolia Etrusków w Cerveteri Tysiące grobowców zorganizowanych na planie miasta – z ulicami i placami. Jest to jedna z najbardziej rozległych etruskich nekropolii we Włoszech i jeden z najbardziej niezwykłych kompleksów archeologicznych w basenie Morza Śródziemnego. W 2004 roku wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.
My byliśmy w Cerveteri przy okazji krótkiego wypadu do włoskiego Lacjum. Całość weekendowego roadtripa można prześledzić TUTAJ
(III 2026)
Ich wnętrza przypominają wnętrza domów. Te największe, arystokratyczne, mają kilka pomieszczeń – „salon” i „sypialnie” z kamiennymi łóżkami, na których stały katafalki. Do tego kolumny i inne ozdoby. W niektórych grobach znaleziono naczynia, malowidła, biżuterię, broń, inne przedmioty codziennego użytku, a w tych najwcześniejszych urny z prochami.
Groby były traktowane jak wieczne domy, w których chciano zapewnić zmarłym komfort podobny do tego za życia, wierzono bowiem iż życie nie kończy się wraz ze śmiercią i trwa dalej w podobnej formie, a umarły potrzebuje wszystkiego tego czego potrzebował do tej pory. Groby te to adekwatnie zatem zapis wierzeń, życia rodzinnego i statusu społecznego Etrusków.
Wszystko to pozwala zrekonstruować codzienne życie etruskiej elity i sprawia, iż miejsce to jest jednym z najważniejszych źródeł wiedzy o ich cywilizacji. Wszak etruskie „miasta żywych” są dziś bardzo słabo zachowane.
Cerveteri
Cerveteri, dziś jedno z wielu włoskich lokalnych miasteczek, było jednym z najważniejszych etruskich miast. W starożytności znane jako Caere swą wielkość i znaczenie polityczne i handlowe zawdzięczało kontaktom handlowym z Grekami i Fenicjanami (port Pyrgi). Stało się jednym z 12 najpotężniejszych miast Etrurii (tzw. liga etruska). Było też niesamowicie ważnym ośrodkiem religijnym.
Nic więc dziwnego, iż pod miastem powstała gigantyczna nekropolia.
Umiejscowienie w czasie
W Nekropolii Banditaccia chowano zmarłych od IX do III w. p.n.e., czyli przez długie 600 lat, od kultury Villanova po okres panowania rzymskiego.
Na początku dominowała kremacja, a groby nie były tak okazałe (IX–VIII w. p.n.e.)
Największy rozwój nekropolii to okres VII–VI w. p.n.e. – powstały wtedy najbardziej monumentalne tumuli (kurhany) – najbardziej charakterystyczne, i robiące dziś największe wrażenie.
Później, gdy wpływy rzymskie były coraz wyraźniejsze, grobowce stały się na powrót skromniejsze, aż do całkowitego wyrugowania kultury etruskiej przez Rzym (V–III w. p.n.e.)
Rodzaje grobów
Tumuli (kurhany) to groby rodzinne dla arystokratycznych elit. To duże, okrągłe kopce ziemne, w których do rozbudowanej komory grobowej najczęściej prowadzą symboliczne schody. W środku znajduje się kilka pomieszczeń. Powstawały w okresie największej świetności Państwa Etrusków.
Groby „kostkowe” (tzw. cube tombs) to prostokątne bloki ustawione w rzędach wzdłuż ulic. To one właśnie tworzą regularne „dzielnice” nekropolii. Powstawały w okresie późniejszym.
Groby wykute w skale (chamber tombs). Bardzo powszechne, używane w zasadzie cały czas, służące tym mniej zamożnym i wykute bezpośrednio w tufie wulkanicznym.
Zwiedzanie
Zwiedzanie tego miejsca robi naprawdę duże wrażenie. Zwłaszcza wchodzenie do wnętrz kurhanów, „krzątanie się po salonach”…
Cena: 8 euro
Godziny otwarcia: Wtorek – Niedziela. 08:30 – 19:30 (sezon letni), 08:30 – 16:30 (sezon zimowy)
Dojazd
Nekropolia znajduje się około 45km na południowy zachód od Rzymu, 2km za Cerveteri. Pod wejściem głównym jest całkiem spory, bezpłatny parking.
Więcej o Lacjum znajdziesz tutaj: Weekend we włoskim Lacjum
Wszystkie wpisy o Włoszech znajdziesz tutaj: WŁOCHY
Podobał Ci się wpis? Będzie mi bardzo miło, o ile podzielisz się nim ze znajomymi i zostaniesz moim stałym czytelnikiem na blogu, Facebooku i





